Wie kan gered word?

Rich young ruler 2

Gestel ek sê vir jou dat ek ‘n hektaar grond buite Johannesburg vir R10 miljoen wil verkoop.  Jy sal sê dat ek mal is.  Maar wat as jy uitvind dat daar ‘n kis vol van goud en edelstene daar begrawe is, en dat dit R100 biljoen werd is?

 

Jy sal al jou besittings verkoop en alles in jou vermoeë doen om die R10 miljoen bymekaar te maak en die grond te koop.  Jy sal sê dat die opoffering wat jy gemaak het, geen opoffering was nie.

 

So is dit ook met verlossing.  Dit is “soos ‘n skat wat verborge is in die saailand, wat ‘n man kry en wegsteek; en uit blydskap daaroor gaan hy en verkoop alles wat hy het, en koop daardie saailand.” (Mt.13:44).  In Mk.10:17-31 het ons ‘n herhaling van hierdie les.

 

Jesus en die ryk jongman (v.17-22)

‘n Vrou met wie ek die evangelie gedeel het, was baie opgewonde daaroor.  Maar toe kom die vraag:  ‘Moet ek X opgee as ek vir Jesus wil volg?’  Haar stralende gesig het soos ‘n standbeeld s’n geword toe ek vir haar sê dat sy nie met haar sonde kan aanhou as sy vir Jesus wil volg nie.  Sy was nie bereid om haar sonde te los nie, en is soos die man in v.17-22 teleurgesteld huistoe.

 

Terwyl Jesus op reis was, het ‘n man uit desperaatheid na Hom toe gehardloop en met respek voor Hom gekniel (v.17).  Die man was ryk (v.22), jonk (Mt.19:20), en ‘n leier van die volk (Lk.18:18).  En tog het hy nie die eerste dinge van redding verstaan nie; hy het gedink dat hy deur sy goeie werke gered kan word.  ‘Wat moet ek doen om die ewige lewe as erfdeel te verkry?’ het hy gevra (v.17).

 

Voordat Jesus sy vraag beantwoord het, wou Hy geweet het hoekom die man Hom ‘goeie Meester’ genoem het (v.17-18).  ‘God alleen is goed,’ het Hy in v.18 gesê (Ps.53:2, 119:68, Pd.7:20, Jk.1:17).  Jesus het nie bedoel dat Hy nie goed is nie, maar dat Hy God is.  Die vraag was of die ryk jongman dit verstaan het?

 

As hy dít verstaan het, sou hy nie na homself en sy pogings gekyk het om gered te word nie, maar na die goeie en almagtige God wat hierdie lewe vir sondaars kan en wil gee.  Dit kon egter nie gebeur het solank as wat hy op homself staatgemaak het nie.  Jesus het dus die Tien Gebooie gebruik om die hoë mure van sy selfregverdigheid af te breek (v.19).

 

‘Jy mag nie moord pleeg, egbreuk pleeg, steel, vals getuienis lewer en mense kort doen nie; jy moet jou ouers eer en jou naaste liefhê soos jouself,’ het Jesus gesê (v.19, Mt.19:18-19).  Die verbod om mense kort te doen, wys dalk dat hy ander se goed begeer het (die tiende gebod), en hulle ingedoen het om dit te kry.  Die gebod om jou naaste lief te hê som al die ander gebooie op.

 

Die man het gesê dat hy hierdie gebooie van sy kinderdae af nagekom het; hy wou geweet het waar hy nóg kortkom (v.20, Mt.19:20, Fil.3:6).  Hy het op die letter van die wet gefokus en nie op die gesindheid van die hart nie (Mt.5:21-48).

 

Jesus het dit geweet en hom jammer gekry.  Hy het met liefde na hom gekyk en gesê:  “Een ding kom jy kort—gaan verkoop alles wat jy het, en gee dit aan die armes, en jy sal ‘n skat in die hemel hê; kom dan hier, neem die kruis op en volg My.” (v.21).

 

Jesus wou vir hom gewys het dat hy die eerste en tiende gebooie ootree het:  hy was geldgierig en materialisties; geld en besittings was sy afgod (Mt.6:24).  Om agter Jesus aan te kom moes hy sy afgod gelos het; hy moes alles verkoop het en die geld vir die armes gegee het (v.21, Lk.19:8).  As hy dit gedoen het, sou hy ‘n skat in die hemel gehad het (v.21, Mt.6:19-20, Lk.12:33, 1 Tm.6:18-19).

 

Jesus het nie bedoel dat die man die hemel met geld kon koop nie, maar dat sommige mense ewige dinge mis omdat hulle aan tydelike dinge vashou.  Vir iemand met so baie geld was dit te veel gevra om alles weg te gee, en dus is hy kop onderstebo huistoe (v.22).

 

Jesus en die dissipels (v.23-31)

Ek ken ‘n arm Christen wat nie ‘n kar, huis, of bed besit nie.  Hy het ‘n paar plate en DVD’s, ‘n ou rekenaar en klere.  Hy verdien tussen R3000 en R5000 p.m., en is tevrede met wat hy het.  Omdat hy so min besit, is dit vir hom niks om alles weg te gee nie (hy het dit ook al gedoen).  Vir ‘n ryk man om so iets te doen is ‘n ander storie.  En dit is presies se Jesus se punt in v.23-25.

 

Jesus het gesien hoe die man op die horison verdwyn.  Hy het toe omgekyk en vir sy dissipels gesê:  “Hoe beswaarlik sal hulle wat goed besit, in die koninkryk van God ingaan!” (v.23).  Die dissipels was verstom toe Hy dit gesê het (v.24), aangesien rykdom in die Jode se oë ‘n teken van God se guns was (bv. Job en Abraham).  Jesus het weer gesê:  “hoe swaar is dit vir die wat op hulle goed vertrou, om in die koninkryk van God in te gaan!” (v.24).

 

Volgens Hom was dit makliker vir ‘n kameel om deur die oog van ‘n naald te gaan as wat dit vir ‘n ryk mens was om gered te word (v.25). Wat beteken dit?  Sommige dink dat daar ‘n poort in Jerusalem was wat bekend gestaan het as die oog van die naald, en dat ‘n kameel op sy knieë moes kruip om daardeur te kom.  Maar hierdie teorie is nie waar nie; daar is nie ‘n enkele bewys dat daar ooit so ‘n poort was nie.  En as daar so iets was, sou niemand sy kameel daardeur laat kruip het as hy ‘n endjie verder met gemak deur ‘n ander poort kon loop nie.

 

Dit is beter om Jesus se woorde letterlik te verstaan:  vir ‘n mens om homself te red is so onmoontlik soos vir ‘n kameel om deur die oog van ‘n naald te loop (v.25).  Die dissipels was uit die veld geslaan:  ‘Wie kan dan gered word?’ het hulle gevra (v.26).  As die rykes nie iets tot hulle redding kon bydra nie, watse kans het die armes gehad?

 

Jesus het gesê dat dit vir die mens onmoontlik is, maar dat niks vir God onmoontlik is nie (v.27, Jer.32:17, 27, Lk.1:37, Ef.3:20).  As God wou kon, Hy ‘n kameel deur die oog van ‘n naald laat loop het en ‘n ryk jongman van sy sonde gered het.

 

Petrus het gewonder watse skat hy en die res van die dissipels in die hemel sou hê, aangesien hulle alles gelos het om vir Jesus te volg (v.28, 21, 1:18, 20, 2:14, Lk.14:26, Heb.10:34).  Volgens Jesus sou hulle in hierdie lewe reeds ‘n honderd keer soveel teruggekry het (v.29-30).  Alle gelowiges op aarde sou hulle familie gewees het (3:34, 1 Tm.5:1-2); hulle sou ook hulle huise en besittings met mekaar gedeel het (Hd.2:44-45, 4:34-37).  Saam met dit sou hulle ook vervolging gehad het (v.30, Jh.15:20, Hd.14:22).

 

In die toekomstige bedeling sou hulle die volle rus van die ewige lewe ingegaan het (v.30, 18).  Op aarde het die ryk man alles gehad en die dissipels niks, maar daar sou dit andersom gewees het (v.31, Lk.16:25, Ps.73).

 

Wat is die lesse wat God in hierdie hoofstuk vir ons wil leer?

 

[1] Nie almal wat opgewonde is oor Jesus en die ewige lewe het waarlik tot bekering gekom nie (v.17).  Moet dan nie oorhaastig wees om vir jou kinders te sê dat hulle gered is en gedoop moet word, net omdat hulle ‘n opgewonde gevoel in hulle harte gehad het nie.

 

[2] Jy kan niks doen om gered te word nie (v.17).  Om godsdienstige dinge en goeie werke te doen kan jou nie red nie.  Jy kan ook nie jou vrye wil gebruik om self jou hart te verander en jou sonde te vergewe nie (v.25-27).  Niemand kan homself ‘n Christen maak nie.  God moet dit doen (v.27) en Hy het ook:

 

In sy lewe en dood het Jesus die wet onderhou wat óns moes maar nie het nie, en die straf vir ons sonde op Homself geneem.  Hy het uit die dood uit opgestaan en die Gees gestuur om sy lewe in ons harte te plant.  Hy het ons oë geopen om die waarheid te glo, en aan ons die vermoeë gegee om ons sonde te los.  Aan God alleen die eer.

 

[3] Die mens in sy gevalle toestand is sleg en nie goed nie (v.20).  Solank as wat jy dink jy is goed, sal jy nie jou nood vir Jesus sien nie, en sal jy iets wil doen om in die hemel te kom.  Indien jý so is, sal dit help as jy jouself aan die Tien Gebooie meet (v.19).

 

  • Het jy al iemand doodgemaak? Dalk nie, maar was jy al so bitter dat jy gewens het iemand wil doodgaan?
  • Het jy al seksuele sonde gepleeg? Dalk nie, maar het jy dit al in jou gedagtes gedoen?  Kyk jy pornografie?
  • Steel jy? Kroek jy op jou belastingvorms?  Kopieer jy rekenaarprogramme en DVD’s wat jy  nie mag nie?
  • Is jy jaloers op iemand anders se besittings, prestasies, lewensmaat, kinders of posisie?
  • Vertel jy leuens deurdat jy blatant jok, die waarheid weerhou, oordryf, jou beloftes breek, anders is voor mense as wat jy by die huis is?
  • Eer jy jou ouers, ook wanneer hulle oud is?
  • Wys die rusie wat jy oor geld en besittings het dat ‘goeters’ vir jou belangriker is as mense wat na die beeld van God gemaak is?

 

As God se wet jou van jou sonde oortuig, moet jy nie probeer om jouself te verbeter nie.  Moet ook nie van die Here af wegdraai en stert tussen die bene wegloop nie (v.22).  Bekeer jou eerder en draai na Jesus toe om jou te vergewe.

 

[4] Enigiets wat vir jou belangriker is as Jesus is ‘n afgod.  Wat is die een ding in jou lewe wat maak dat jy jouself nie aan die Here wil toegewy nie, die een ding waarvan sê jy:  ‘As ek vir Jesus volg sal ek ___ moet prysgee, en daarvoor is ek nie gereed nie’ (v.21-22)?

 

Dalk sê jy dat daar nie so iets in jou lewe is nie, en dat jy dit maklik kan los as jy wil.  Ek glo jou nie en Jesus ook nie.  As jy dit regtig so maklik kan los, hoekom jy net jy sal en doen jy dit nooit nie?  Die rede is omdat jy dit nie kán los nie (Rm.8:7-8).  Hoekom kom jy nie liewer na Jesus toe om jou te help nie (Jh.8:36)?

 

[5] Voorspoed is gevaarliker as teëspoed (v.22).  Baie mense draai na die Here toe wanneer dit met hulle sleg gaan.  Ek het nog nooit iemand ontmoet wat tot bekering gekom het, omdat dit met hulle goed gegaan het nie.  Druk dan jou ore toe vir mense wat sê:  ‘As jy in Jesus glo sal jy ryk word en sal dit met jou goed gaan.’

 

[6] Jesus is lief vir jou, maar Hy is nie hardop vir bekerings nie:  ons het Hóm nodig en nie Hy vir ons nie.  Toe die man weggeloop het, het Jesus nie agterna gehardloop en gesê:  ‘Ek is jammer dat Ek so baie van jou vereis het’ nie.  ‘As jy net tien persent van jou inkomste gee is dit genoeg; kom net asb. terug en volg My.’  As jy vir Jesus wil volg moet dit op sý terme en voorwaardes wees en nie op joune nie; by Hom is dit alles of niks (v.21, Lk.14:33, Rm.12:1).

 

En tog sal dit jou nie benadeel as jy dít doen nie.  Inteendeel, ‘He is no fool who gives what he cannot keep to gain what he cannot lose.’ (Jim Elliot).[1]

 

[1] Elizabeth Elliot, Through Gates of Splendour, Hodder & Stoughton, LONDON, 1957, p.148

Advertisements

‘n Liefdeslied vir Jesus

Psalm 45

Die meeste liede wat jy op die radio hoor gaan oor liefde.  Dit is asof die wêreld daarna soek, maar dit nie kry nie.  En hulle sal dit ook nie kry nie, omdat dit net in die Bruidegom, Messias en Koning van Ps.45 gevind kan word.  Net dié wat met Hom getroud is, kan begin om te verstaan wat ware liefde is.

 

Die seuns van Korag het ‘n lied geskryf wat onder begeleiding van die musiekleier op die Koning se troue gesing moes word (v.1).  Dit moes op die wysie van ‘Lelies’ gesing word, omdat die mense van die dag daarmee bekend was (v.1).

 

Die Psalm se inhoud was bedoel om dié wat dit gesing en gehoor het, te onderrig (v.1).  Maar omdat dit ‘n liefdeslied was, moes hulle dit nie as koue feite geleer het nie (v.1).  ‘n Diep liefde vir die koning moes hulle harte gevul het; dit moes selfs trane in hulle oë gebring het (v.2).

 

Vir die psalmis was dit so (v.2).  Hy kon dit nie meer inhou nie, maar moes met elegante woorde sy emosie op papier gesit het en dit aan die Koning voorgedra het (v.2).

 

Hierdie lied is op verskeie konings se troues gesing, maar uiteindelik is dit in die Messias vervul.  Sekere dele daarvan kan op geen aardse koning toegepas word nie (bv. v.7-8), terwyl daar ander elemente is wat nie vir die Messias geld nie (bv. die prinsesse en bruidsmeisies in v.10, 15).  Die res van die Skrif sal ons help om die Psalm reg te interpreteer en toe te pas.[1]

 

Die Bruidegom (v.3-10)

In ons kultuur wag almal vir die bruid wanneer daar ‘n troue is.  Maar in die ou Joodse kultuur was dit nie so nie, veral nie by die koning se troue nie.  Die fokus was op die koning; dit was sý groot dag.  Mense het hom dikwels as die mooiste en aantreklikste man in die land beskou (1 Sm.9:2, 16:12, 18).

 

By Jesus se eerste koms was Hy nie aantreklik nie (Jes.53:2), maar toe Hy in die hemel verheerlik is was Hy die aantreklikste van almal, die skoonste uit 10 000 (v.3).

 

As Hy gepraat het, was die woorde van sy lippe vol van genade; Hy het bemoedigende en opbouende woorde gepraat (v.3, Sp.22:11).  Die genade in sy woorde het gewys wat in sy hart was, en daarom het God Hom vir ewig geseën (v.3, Mt.12:34).

 

Hy was ‘n Magtige Held op sy perd wat met die swaard sy vyande oorwin het (v.4-5, Ps.24:8, Jes.9:5, 49:2, Heb.4:12, Op.1:16, 6:2, 19:11, 15, 21).  Hy het geveg om waarheid, ootmoed [Eng. ‘meekness’] en geregtigheid te bevorder, en nie omdat Hy bloedlustig was nie (v.5).

 

Sy plan was om valsheid en bedrog in die nek te slaan, om diktators tot ‘n val te bring, en om die leeu van ongeregtigheid dood te skiet (v.5).  Sy sterk regterhand sou hiervoor gesorg het (v.5).  Sy vyande sou vreesbevange gewees het vir die swaard in sy regterhand (v.5, 4).

 

Hy was ook ‘n dodelike skut wat met een skoot sy skerp pyle in hulle harte getref het (v.6).  Al die volke sou voor Hom geval het, totdat Hy al sy vyande aan sy voete onderwerp het (Ps.110:1-2, 5-6).  In al hierdie dinge het Hy sy Koninklike heerlikheid en majesteit gewys (v.4-5, Jud.25).

 

Die rede hoekom Hy sy vyande so maklik oorwin het, is omdat Hy nie net ‘n mens was nie, maar God op die troon (v.7).  En omdat Hy God was, sou Hy en sy troon vir ewig bestaan het (v.7, Dn.2:44, 7:14, Lk.1:33, Heb.1:8-12).  Daar sou geen opvolger tot die troon gewees het nie.  Met sy septer sou Hy vir ewig in geregtigheid regeer het (v.7).  Hy het dit immers liefgehad en goddeloosheid gehaat (v.8, 11:7).

 

Om hierdie rede het God Hom gesalf om die Messias te wees (v.8).[2]  Volgens die psalmis het God vir God gesalf (v.8).  Daar is net een God (Dt.6:4), maar uit v.8 is dit duidelik dat daar meer as een Persoon in die Godheid is (Mt.3:16-17, 28:19, Ef.4:4-6).

 

Toe die Messias sy aardse bediening begin het, het God Hom gesalf en vir sy werk afgesonder (v.8, vgl. 1 Sm.16:13).  Hy het Hom met vreugde-olie gesalf (v.8).  Wat beteken dit?

 

Die olie is simbolies van die Heilige Gees wat Hom vir sy taak bekragtig het (Lk.3:22, 4:18, Jh.1:33, Heb.1:9).  Die vreugde-olie verwys na die Vader se tevredenheid met die Seun, sodat Hy Hom gesalf het om die Messias te wees (v.8, Mt.3:17).  Vir die Vader was Hy ver verhewe bo die res, en was daar niemand anders op die lys van moontlike kandidate nie (v.8).

 

Sy klere het soos parfuum geruik wat van mirre, aalwyn en kassie gemaak is (v.9, vgl. Eks.30:23-24, Sp.7:17).  Mirre was afkomstig van ‘n sekere soort Arabiese balsamboom.  Die boom se geurige rooi-bruin gom is uitgedroog en tot ‘n fyn poeier gemaal.  Ons almal weet wat aalwyn is.  Kassie kom van ‘n geurige boombas af.[3]  Toe die Messias met hierdie geurige mengsel gesalf is, het dit tot op sy skouers afgeloop, sodat Hy lekker geruik het vir sy troudag (v.8-9, vgl. Ps.133:2).

 

Die troue is gehou in paleise wat uitgelê is met ivoor (v.9, vgl. 1 Kon.22:39).  Daar was ook musikante wat met snaarinstrumente by die troue gespeel het (v.9, 33:2, 150:3-4).  Die Koning was wêreld-beroemd, sodat die dogters van konings as eregaste na sy troue toe genooi is (v.10).

 

Die koningin – die kerk volgens Ef.5:32 – het die ereplek aan sy regterhand ingeneem (v.10, vgl. 1 Kon.2:19, Ef.2:6).  Haar trourok is van Ofir se kwaliteit fyngoud gemaak (v.10, Job 28:16, 1 Kon.10:11).  So het sy die Koning se rykdom en heerlikheid weerspieël (2 Kor.3:18).

 

Die Bruid (v.11-18)

Geen fees in ons kultuur is so groot soos ‘n troue nie.  Bittermin mense nooi bv. 150 of 200 mense na hulle verjaarsdae toe.  Ek ken ook nie iemand wat so baie mense na sy of haar huis toe nooi vir Kersfees nie.

 

In die Bybelse kultuur was dit dieselfde, en wanneer Jesus terugkeer sal dit weer so wees.  Ps.45 gee vir ons ‘n idee van hoe groot, ryk en belangrik hierdie fees sal wees.

 

Die Koning het in v.11 vir die koningin gesê dat sy ‘n nuwe lojaliteit gehad het.  Om by Hom te wees, moes sy haar volksgenote en ouerhuis verlaat het (Gn.2:24, 24:58).  Hy moes vir haar belangriker gewees het as haar familie (v.11).

 

As sy dít gedoen het, sou Hy haar skoonheid begeer het (v.12).  Haar toewyding en onderdanige eerbied waardeur sy Hom Here genoem het, was vir Hom belangriker as haar goue rok en uiterlike skoonheid (v.10-12, 95:6, Jes.54:5, 1 Pt.3:3-4, Op.19:7-8, 21:2).

 

Hy was so verhewe, dat ‘n skatryk stad soos Tirus haar skatte aan sy voete kom neerlê het (v.13, Ps.72:10, Jes.49:7, 60:6-7, Mt.2:11, Op.21:24, 26, vgl. Esg.26-28).  Hy het van die skatte vir sy aanstaande gegee, sodat sy haarself daarmee versier het (v.14).  Die prinses van v.14 was oppad om die koningin van v.10 te word.  Haar veelkleurige trourok was met dun goue draad deurweef (v.14-15, 10, vgl. Gn.37:3).

 

Die bruidsmeisies het agterna geloop toe die prinses na die Koning toe gelei is (v.15).  Hulle was bly toe sy by die Koning aangekom het (v.16, Gn.2:22, Jh.3:29, 2 Kor.11:2).  ‘Die Koning sal baie kinders hê; hulle sal saam met Hom oor die land regeer!’ het hulle gesê (v.17, Heb.2:10, 13, Op.5:10).

 

Maar al het hulle so van sy kinders gepraat, sou Hy alleen deur die nasies geprys word en vir ewig onthou word (v.18, 22:31-32, 145:4, Jes.59:21, 1 Kor.11:26, Op.5:9).  Hy was nie net die Messias van die Jode nie, maar van die hele wêreld.

 

As Hy dan moeite gedoen het om sy troue onder die nasies aan te kondig, moet jy moeite doen om dit by te woon.  Moenie op die gratis en ewige feesmaal van die hemel uitmis, omdat jy flou verskonings gehad het vir hoekom jy nie daar kan wees nie (Lk.14:18-20).  Moenie soos sommige mense sê:

 

  • ‘Ek wil my kinders en kleinkinders geniet terwyl hulle nog jonk is, en het nie nou tyd om oor die hemel te dink nie – ek sal dit doen wanneer hulle uit die huis uit is.’
  • ‘Ek het dinge wat ek in die lewe wil bereik, en sal later die hemel oorweeg. Ek wil eers geld maak, my jongmens lewe geniet, die wêred sien en trou.  As ek dit klaar gedoen het, sal ek dink oor wat Jesus gesê het.’
  • ‘My lewensmaat en kinders stel nie belang in geestelike dinge nie. As ek heeltyd oor die Here praat, sal ek hulle verloor.  Dalk moet ek wag dat hulle tot bekering kom, gedoop word, by die kerk aansluit en die Here volg.  Dit sal beter wees as ons dit saam doen, en daarom sal ek ‘n bietjie wag.’
  • ‘Die Here het my kind van my af weggevat. Die kerk het my seergemaak.  Die ds. het my nie besoek toe ek in die hospitaal was nie.  Hoekom moet ek dan die Here dien?’
  • ‘Ek werk 14 ure per dag. Om nog op ‘n Sondag my gesin se tyd te steel en in die kerk te sit werk nie vir my nie.  Wanneer ek die dag aftree sal ek oor die Here en die lewe hierna dink.’

 

Op grond van Jesus se woorde in Lk.14:26, 33 wil ek vir jou sê:  ‘Toemaar, moenie jou tyd mors nie.  As jou lewe, persoonlike gemak, jou huweliksmaat, jou kinders, familie, rykdom, werk, toekomsplanne of enigiets anders vir jou belangriker is as Jesus, moet jy Hom nie volg nie.’

 

Volgens v.11 vereis die Koning sy bruid se totale toewyding.  Hy stel nie belang in ‘n bruid wat in haar hart wens dat daar ‘n ander prins op ‘n wit perd na haar toe sal kom nie.  Hy weier om met self, geld, plesier en die afgode wat in ons harte is, te kompeteer (Jk.4:4-5).

 

As ons egter ons lewens aan Hom wy, sal Hy die volle rykdom van sy liefde aan ons openbaar.  Ons sal sy heerlike skoonheid bewonder en bevoorreg voel dat Hy ons gekies het om sy bruid te wees (v.3, 2 Ts.1:10).  Hy sal sagte woorde vir jou sê om jou te bemoedig in die swaarkry wat jy in hierdie wêreld moet deurmaak (v.3, Jes.50:4, Lk.4:22, Jh.1:14, 16-17, 7:46).

 

Hy sal veg om jou teen Satan en die wêreld se aanvalle te beskerm, en het dit eintlik reeds tot die dood toe gedoen toe Hy aan die kruis gehang het (v.4-6, Jh.12:31, 16:33, 1 Jh.3:8, 5:4).

 

Hy sal jou geestelike armoede in rykdom verander, en die lelike eendjie van jou sonde in ‘n beeldskone en weelderige bruid verander; Hy sal vir jou die waardigheid gee wat jy nie in jouself het nie; Hy sal aan jou ‘n ereplek in sy teenwoordigheid gee, sodat jy nie die lof van mense hoef te soek nie (v.10, 13-15).

 

Alles wat jy nog ooit in hierdie wêreld begeer het, kan nie met daardie dag vergelyk word nie.  Dit sal soos die lekkerste troue wees wat al ooit bygewoon het, en dit sal nie ophou nie.  Dit sal nie ‘n huwelik wees wat op die wankelrige fondasie van Hollywood se romanse gebou is, sodat dit soos húlle s’n in die skeihof eindig nie.  Dit sal eerder gebou wees op die rotsfondasie van Jesus Christus se ewige liefde, karakter, verbond en beloftes.

 

Die groot vraag is of jy daar sal wees?  Sal jy die enigste perfekte Bruidegom ontmoet en vir ewig saam met Hom in sy hemelse paleis woon?  Sal die dapper Koning op sy perd as ‘n vriend of ‘n vyand na jou toe aangery kom?

 

Sal die pyle van sy toorn jou hart penetreer en laat bars, omdat jy nie heiligheid liefgehad het en goddeloosheid gehaat het nie (v.8, 97:10)?  Sal Hy sy skerp swaard deur jou siel dryf, omdat jy vir jouself gelewe het en nie vir Hom wat die asem in jou longe, en elke ander goeie gawe vir jou gegee het nie?

 

Hoekom praat jy nie liewer vandag nog dinge met Hom uit nie?  Hy is baie gawer as wat jy dink, en sy liefde vir jou is baie groter as wat jy besef.  Dit is soos ‘n oseaan waarvan die water verdamp en in reënwolke verander.  Die wind van sy Gees waai dit na jou lewe toe, en veroorsaak dat dit in emmers oor die riviere van jou hart reën (Rm.5:5).

 

Wie kan dan keer dat hierdie riviere van liefde vir Jesus terugvloei na die oseaan van sy liefde toe waar dit begin het?  Jou liefdeslied vir Jesus is eintlik maar net ‘n eggo van die liefdeslied wat Hy eerste gesing het.  “Ons het Hom lief, omdat Hy ons eerste liefgehad het.” (1 Jh.4:19).

 

[1] Al kan ons nie elke detail op die Messias toepas nie, maak ek deurgaans van hoofletters gebruik wanneer ek van die Koning praat.  Die Psalm het immers hoofsaaklik betrekking op die Messias.

[2] Messias beteken ‘gesalfde’.

[3] James Orr, International Standard Bible Encyclopedia, inskrywings onder ‘myrrh’, ‘aloes; lignaloes’ en ‘cassia’.

Die hemel se volkslied

Hallelujah-Chorus

Die wêreld weet nie wat halleluja beteken nie.  Jare gelede was daar ‘n populêre lied wat gesê het:  ‘It’s raining men, hallelujah!’  In sommige kerke dink mense nie mooi voordat hulle ‘halleluja’ of ‘amen’ sê nie.  Ek het ‘n diens bygewoon waarin mense ‘amen!’ geroep het toe die spreker sê:  ‘Ons staan agter op ‘n trok in Rusland…’

 

Wanneer ek dan in hierdie preek die woord ‘halleluja’ gebruik, bedoel ek dit nie as ‘n cliché nie, maar gebruik ek dit soos wat Johannes dit in Op.19:1-10 gebruik het.

 

Die eerste halleluja (v.1-2)

Omdat die woord ‘halleluja’ so algemeen in ons musiek voorkom, dink ons nie altyd mooi wat ons sê wanneer ons dit sing nie.  Dit was nie die geval in Op.19 nie.

 

Johannes het iets gehoor wat geklink het soos die stem van ‘n baie groot menigte in die hemel (v.1, 5:11-14, 7:9, 11:15).  ‘Halleluja!’ het hulle uitgeroep (v.1).  Ek het vroeër in die reeks gesê dat ‘halleluja’ slegs hier in die Nuwe Testament voorkom, en dat dit letterlik ‘prys Jah(we)’ beteken.

 

Waarvoor het hulle die Here geprys?

 

[1] Die mens se verlossing kom geheel en al van die Here af (v.1, Rm.8:29-30, 11:36, Ef.2:8-9).  Die Here het ook sy bruid van die prostituut se onderdrukking verlos (18:20).

 

[2] Omdat verlossing van die Here af kom, het hulle gesê dat die heerlikheid aan Hom behoort en aan niemand anders nie:  Soli Deo Gloria (v.1, Jes.48:11).

 

[3] Hulle het Hom ook geprys dat Hy die mag gehad het om te skep, te onderhou, die geskiedenis te beheer, te verlos en te oordeel (v.1).

 

Die rede hoekom hulle Hom so geprys het, is omdat Hy waaragtig en regverdig was toe Hy die groot prostituut genaamd Babilon – dit is, Jerusalem – geoordeel het (v.2, hfst.17-18).[1]  Dit was immers a.g.v. háár geestelike egbreuk dat die land [Gk. ] in ‘n moeras van immoraliteit verval het (v.2).

 

Verder was dit ook sý wat die bloed van die Here se diensknegte vergiet het, en daarom het Hy wraak geneem en haar geoordeel (v.2, 18:20, 24, 16:6, Dt.32:35, 41, 43, Lk.11:47-51, vgl. 2 Kon.9:7).

 

Die tweede halleluja (v.3)

Robert Murray McCheyne was ‘n Skotse prediker in die 1800’s.  Op 9 Nov. 1834 het hy gehoor dat iemand wat baie verkeerde lering versprei het, gesterf het.  Hy was bly oor die nuus.[2]  Toe ek dit gelees het was ek aanvanklik geskok.  Maar as ek dit met Op.19 vergelyk, besef ek dat hy reg was.

 

Die groot menigte van v.1 het weer ‘halleluja!’ geroep (v.3).  Jerusalem was soos Sodom, en daarom het haar rook soos Sodom s’n in die lug opgestyg (v.3, 11:8, 17:16, 18:8).  Die rook was ‘n voorsmakie van die ewige straf wat sy in die hel sou beleef het (v.3, 14:10-11, Jes.34:8-10, 2 Pt.2:6, Jud.7).

 

Hoe moet ons hierdie eerste drie verse toepas?  Soos die gelowiges in hierdie verse, sal jy ook die Here vir jou verlossing prys wanneer jy in die hemel is.  Jy sal geen krediet vir jouself neem, asof die bepalende besluit vir jou redding by jóú en jou vrye wil gelê het nie.  Jy sal verstaan dat Hý die Outeur en Voleinder van jou geloof is, dat Hý die goeie werk in jou begin en volbring het, en dat Hy jou gered het tot die lof van sý heerlikheid (Heb.12:2, Fil.1:6, Ef.1:6, 12, 14).

 

Jy sal Hom ook prys vir sy regverdige oordele oor OGOD en hulle ateïstiese ondersteuners, ISIS en ander Moslem-groepe, die Kommuniste, en die res van die kerk se vyande (v.2, Ps.58:11).  Jy sal bly wees dat jy nie self wraak geneem het nie, maar dat jy dit vir die regverdige God gelos het.  Jou lofprysing sal nie sadisties wees, sodat jy lekker kry oor jou vyande wat in die hel is nie.

 

Maar jy sal ook nie hartseer wees nie.  God se heilige grootheid, geregtigheid en almag sal so oorweldigend wees, dat dit alles oorskadu.  Jy sal sê dat dit goed en reg is dat Hy die kerk se vyande in die hel gewerp het.

 

Jy sal ook opnuut dankbaar wees dat Hy jou gered het, en dat jy nie saam met die goddelose in die hel is nie.  Jy sal besef dat jy die hel verdien het, en dat dit sy vrye genade is wat die verskil gemaak het.  Jy sal nie anders kan as om Hom vir ewig te prys in alles wat jy doen nie.

 

Die derde halleluja (v.4-5)

Ek het by twee geleenthede iemand in die hof gaan ondersteun.  By beide geleenthede het ‘n polisieman my aangespreek:  een keer omdat ek ‘n hoed op my kop gehad het, en die ander keer omdat ek teen die muur gestaan het.  En as die hof so ernstig was dat ek respek moes wys, hoeveel te meer is dit nie die geval in die hemel nie?

 

Die 24 ouderlinge en die 4 lewende wesens het voor die troon geval en die Here aanbid wat daarop gesit het.  Ek het in hfst.4 gewys dat die 24 ouderlinge ‘n rangorde van engele is, en dat die 4 lewende wesens gerubs is.[3]

 

Hulle het op hulle gesigte voor die troon geval en die Here aanbid (v.4).  Hulle ‘amen’ het die groot menigte van v.1-3 se ‘halleluja’ ge-eggo (v.4).  Dit is asof hulle gesê het:  ‘Dit ís so; ons stem saam dat die Here geprys moet word.’

 

Daar het ‘n stem van die troon af gekom:  “Prys onse God, al sy diensknegte, en julle wat Hom vrees, klein en groot!” (v.5).  Die stem wat van die troon af gekom het was Jesus s’n.  In sy menslike natuur was die Vader ook sý God, en het Hy Hom geprys (Ps.115:1, Jh.20:17, Ef.1:3, 17, Heb.2:12).  Hy het vir God se knegte, vir die wat Hom vrees, gesê om Hom te prys (v.5, 1-10).  Dit het vir almal gegeld, klein en groot (v.5, 11:18).  Dit is tog hoekom Hy hulle gemaak het (Ps.148:2, 11-14, Jes.43:7, 21).

 

En as jy hiervoor geskep is sal jou siel nie rus, totdat jy dit doen nie.  Ek bedoel nie net dat jy ‘Jesus-liedjies’ moet sing nie, maar dat jy deur tydsame gebed en bepeinsing in ‘n verhouding met die Here moet leef.  As jy dit gereeld doen sal jy op een of ander stadium ‘n diep ervaring met die Here hê, sodat jy nie anders kan as om Hom te prys nie.

 

Eers dán sal jy besef dat ware lofprysing die hoogste piek is wat jy ooit in hierdie wêreld en in die volgende een sal bereik.  Ewe skielik sal die plesiere van hierdie wêreld vir jou leeg en hol wees.  Jy sal agterkom dat drank, vriende, jou huweliksmaat en kinders, seks, rykdom, nuwe goed, ‘n ander werk, lekker kos, populariteit en aansien, akademiese grade, jou net tydelik gelukkig kan maak.  Om ware vervulling, satisfaksie en versadiging te hê, moet jy die Here prys.  Dit kan nie anders nie, omdat Hy jou hiervoor gemaak het.

 

Die vierde halleluja (v.6-9)

Wanneer iemand in Johannes se tyd verloof geraak het, moes hy ‘n bruidsprys aan die bruid se pa betaal het.  Verlowing was meer bindend as wat dit vandag is; dit moes met ‘n amptelike skeibrief verbreek word (Mt.1:18-25).

 

As die man klaar verloof geraak het, het hy vir ‘n kort tydjie weggegaan om alles gereed te kry vir die troudag.  As dit gereed was, het hy sy bruid kom haal en haar na sy huis toe gevat.

 

Hulle het vir sewe dae fees gevier, en aan die einde daarvan beloftes uitgeruil.  Daarna het hy haar in sy huis ingebring.[4]  Dit sal help om hierdie agtergrond in gedagte te hou wanneer jy v.6-8 bestudeer.

 

Johannes het weer ‘n stem gehoor wat soos ‘n groot menigte klink, soos die gedreun van baie waters en soos die geluid van harde donderslae (v.6, 14:2).  Hulle het die Here met ‘n ‘halleluja’ geprys, omdat Hy as die Almagtige God regeer het (v.6).  Sy aardse Koninkryk het begin toe Jesus na die hemel toe opgevaar het en dit in sy Naam geregistreer is; dit sal oor die wêreld versprei en by die wederkoms vervul word (hfst.5, 11:15, 17, Ps.2:6-8, 110:1, Dn.2:35, 7:13-14, Mt.4:17, 6:10, 12:28, 28:18, Lk.10:9, 17:21).

 

Net so het Jesus se huwelik by sy eerste koms begin, en sal dit by die wederkoms vervul word (v.7, Mt.9:15).  Kom ek verduidelik dit so:

 

Omdat Israel aanhoudend in die Ou Testament egbreuk gepleeg het, het die Here haar met ‘n skeibrief weggestuur (Jer.3:1-8, Mt.19:9).  Hy het haar egter vergewe en teruggevat (Hosea).  Maar in 16:21 en 17:16 het Hy genoeg gehad, sodat Hy die prostituut gestenig en verbrand het (Dt.22:22, Lv.21:9).

 

Dit het in 70 n.C. gebeur toe Hy die tempel met sy priesters en offers verwoes het, en so die ou verbond met Israel finaal tot ‘n einde gebring het (Heb.8:13, 10:9).  Maar dit is nie asof sy huwelik misluk het nie.  God se ware bruid was nog altyd dié wat in Christus geglo het, en nie dié wat as Jode gebore is en besny is nie (Rm.2:28-29, 9:6-8, Gal.3:7, 16, 29).

 

God het in 21:2, 9, Jes.54:5, 62:5 gesê dat die hemelse Jerusalem (die kerk volgens Gal.4:26) sy bruid is.  Deur sy dood het Hy die bruidsprys betaal, en toe sy in Hom geglo het, het Hy aan haar verloof geraak (Ef.5:22-33, 2 Kor.11:2).

 

Hy het opgevaar hemel toe om alles gereed te kry vir die troudag.  Sy het ook moeite gedoen om haarself gereed te kry, deurdat sy die blink wit trourok van haar heilige en gehoorsame dade aangetrek het (v.7-8, 3:4-5, 14:4, 1 Jh.3:3).  Deur sy kruisdood het Jesus hierdie fyn linne trourok vir haar gekoop (v.8, 7:14, Gn.3:21, Ps.132:9, Sp.31:22, Jes.61:10).

 

Die punt is dat die Here sy bruid instaatgestel het om goeie werke te doen, maar dat dit sý is wat dit moes doen (v.7-8, Ef.2:10).  God se bruid moes haarself vir die hemel voorberei, maar die Here sou gegee het wat nodig was om dit te doen (Fil.2:12-13).

 

Dit beteken nie dat sy vir die hemel moes wag om fees te vier nie.  Volgens die Bybel bestaan die fees ten minste uit drie disse, en is dit so te sê ‘n driegang maaltyd.

 

  • Wanneer iemand tot bekering kom, geniet sy in die Woord, die gemeenskap van gelowiges, die nagmaal en gebed ‘n ete met die Here (3:20, Lk.10:39, 42, Hd.2:42, 1 Kor.5:8).
  • Wanneer ‘n Christen doodgaan, gaan sy dadelik hemel toe. Daar het sy ‘n voller ervaring van die feesmaal saam met Jesus (v.7, Mt.26:29, Jh.14:2-3, Fil.1:23).
  • Wanneer Jesus weer kom, sal sy vir ewig die finale dis van die feesmaal saam met Hom geniet (Jes.25:6).

 

Is dit enige wonder dat die bruid in v.7 bly was en die Here verheerlik het?  Is die bruid se blydskap joune?  Is jy reg om by die feesmaal aan te sit?  Is die klere van jou lewe rein?  Het jy dit wit gemaak in die bleikmiddel Jesus Christus se bloed, en hou jy dit so deur ‘n heilige lewe van gehoorsaamheid?

 

Jy kan ander mense flous, omdat jy elke Sondag in die kerk sit en godsdienstige dinge doen.  Maar jy kan nie die Koning flous nie – Hy sien dwarsdeur jou.  Hy weet of jy in die kerk, huis, huwelik, skool, werkplek, en vriendekring die wit klere van ‘n rein hart en ‘n heilige lewe aan het of nie (Mt.22:11-12).  As jy dit nie aan het nie, sal jy uit die kerkbanke uit hel toe gaan (Mt.22:13).

 

Sorg daarom dat jy voortdurend die wit klere van ‘n heilige lewe aan het.  Moet egter nie dink dat jy dit self so wit gekry het nie.  Jy weet goed dat Jesus hierdie wit klere vir jou gegee het.  As jy dit nog nie het nie, moet jy vir Hom vra om jou uit die modderpoel van jou sonde te red, jou in die fontein van sy bloed te was, en vir jou die wit klere van sy geregtigheid aan te trek.

 

Só kan jy weet dat Hy jou na die troue toe genooi het, en is jy baie geseënd (v.8-9).  Soos wat jy jóú huweliksmaat en gaste gekies het, het die Here sýne gekies.  Beskou dit dan as ‘n voorreg en nie as ‘n reg nie dat Hy jou gekies het om deel van sy bruid te wees, en dat Hy jou na die troue toe genooi het (v.9, Mt.22:14, Hd.13:48).[5]

 

Dank ook die Here dat hierdie nie maar net ‘n feëverhaal is soos Sneeuwitjie of Aspoestertjie nie.  Alles wat die engel vir Johannes gesê het is God se ware woorde (v.9).

 

Die laaste halleluja (v.10)

Omtrent 15 jaar gelede het ‘n vriend van my tot bekering gekom.  Hy het vir my gesê dat ek sy lewe gered het.  Ek het mooi aan hom verduidelik dat dit die Here was en nie ek nie.

 

Iets soortgelyk het in v.10 gebeur.  Johannes was so verwonderd dat hy probeer het om die engel te aanbid.  Hy het as’t ware voor die engel se voete geval en ‘halleluja’ gesê.

 

Die engel het hom dadelik gekeer en gesê dat hy God se slaaf is net soos Johannes en die profete wat van Jesus getuig het (v.10, 5, 22:8-9, Hd.10:25-26).  As Jesus dan die middelpunt van hulle boodskap was, moes Johannes Hóm aanbid het en nie die engel nie (v.10, Lk.24:25-27, 44-45, Jh.5:46).

 

Ons moet God alleen dien:  ons mag nie tot engele bid of hulle aanbid nie, hetsy gevalle engele of heilige engele (v.10, 22:8-9, Eks.20:3, Mt.4:9-10, Kol.2:18).  Ons mag ook nie ‘n ds. vir sy preke of bediening prys, asof hy die Here is wat hierdie dinge doen nie.  Verder mag geen ds. of lidmaat mense versoek om hulle te prys nie, maar moet Jesus die middelpunt van hulle boodskap en lewe wees (v.10).

 

Ten slotte moet ek sê dat enige siening oor Openbaring wat op die fyn besonderhede van die eindtyd fokus en nie op Jesus nie, glad nie oorweeg moet word nie.  ‘n Siening wat jou bang maak en jou nie dryf om ‘halleluja!’ te sê nie, eggo nie die hemel se volkslied nie en mis die punt.

 

[1] Sien my preek, Die Lam, die Prostituut en die Antichris vir ‘n bewys dat die prostituut of Babilon ‘n skuilnaam vir Jerusalem is.

[2] Iain Murray, The Puritan Hope, p.194

[3] Sien my preek, ‘n Visioen van die hemel.  Daarin het ek gewys dat die lewende wesens ooreenstem met die gerubs in Esg.1, 10.  Ek het ook gewys dat die 24 ouderlinge op trone gesit het, en dat Paulus in Kol.1:16 van sommige hemelwesens as ‘trone’ praat.  Volgens party is die 24 ouderlinge ‘n voorstelling van al die gelowiges in die Ou- en Nuwe Testamente, en is die 4 lewende wesens simbolies van die hele skepping.  Ek huldig nie hierdie siening nie, omdat Johannes in Op.7:9, 11 tussen die 24 ouderlinge en die gelowiges in die hemel onderskei.

[4] William Hendriksen, More than Conquerors, p.215

[5] Ek dink nie Johannes probeer om tussen die bruid en die genooide gaste te onderskei nie.  Christene is die bruid en die gaste wat na die troue toe genooi is, net soos wat Jesus in 7:17 die Lam en die Herder is.

Ongeloof en haar lelike dogters

Cinderella stepmother and stepsisters

Liberale teoloë word nie eintlik geken deur wat hulle glo nie, maar deur wat hulle nie glo nie.  Hulle glo nie dat Gn.1-11 geskiedenis is, dat Jona en Job bestaan het, dat die Israeliete deur die Rooi See getrek het, dat Jesus uit ‘n maagd gebore is, dat Hy wonderwerke gedoen het, dat Hy in die plek van sondaars gesterf het, dat Hy uit die graf uit opgestaan het, dat Hy die enigste Verlosser is, en dat Hy weer kom nie.  Hulle glo nie dat die Bybel die foutlose Woord van God is nie.

 

Die gevolge van hulle ongeloof kan in die morele verval Engeland en Europa gesien word.  Waar liberale teologie ‘n voet in die deur kry, is dit nie lank voordat jy ‘n geestelike begraafplaas het nie.  So was dit ook in Jes.7 toe koning Agas besluit het om nie in die Here te glo nie.

 

Die aanval (v.1-2)

Hollywood hou daarvan om partykeer films in twee of drie dele te maak.  As jy dan die derde deel kyk sonder dat jy die eerste twee gesien het, verstaan jy nie alles nie.  En so is dit ook in Jes.7:  om alles te verstaan, moet jy weet wat in deel 1 en 2 gebeur het.  Die eerste twee dele vind ons in 2 Kon.16 en 2 Kron.28.

 

Koning Agas het vir 16 jaar in Jerusalem geregeer.  Hy het afgode gedien en sy seun aan hulle geoffer.  Om hom te straf het die Here vir Peka van Israel en Resin van Sirië teen hom gestuur.  Hulle het in sy pa (Jotam) se tyd al begin om teen Jerusalem te veg (2 Kon.15:37).

 

Hulle het blykbaar hande gevat om hulleself teen die Assiriese supermag te beskerm.  Toe Juda hulle nie gehelp het nie, het hulle haar hoofstad (Jerusalem) aangeval.

 

Resin van Sirië het ‘n klomp mense van Juda gevange geneem en na die Siriese hoofstad Damaskus toe gevat.  Peka het 120 000 van Agas se dapperste soldate doodgemaak.  Hy het nog 200 000 gevange geneem en hulle Samaria toe gevat.  ‘n Profeet van die Here het hom beveel om hulle na Agas toe terug te stuur.

 

Hy het dit gedoen, maar later weer vir Resin gevra om saam met hom teen Jerusalem te veg (v.1).  Koning Agas, sy gesin en die volk het daarvan gehoor en in hulle harte gebewe soos bome wat in die wind waai (v.2).  Die Here het egter gekeer dat hulle die stad inneem (v.1, 2 Kon.16:5).

 

Ook in die Nuwe Testament kan niemand effektief téén ons wees as God vír ons is nie (Ps.18:30, Rm.8:31).  Niemand is tog sterker as Hy nie, en daarom hoef jy nie bang te wees vir dit wat mense aan jou kan doen nie (Ps.118:6-7).  Hulle kan nie méér doen as wat die Here toelaat nie.  En as Hy dit toelaat, is dit omdat Hy iets goed in gedagte het.

 

Omdat dit so is, moet jy nie soos Agas en die volk toelaat dat jou vrese jou lam lê en oneffektief maak nie (v.2).  Om bang te wees gaan buitendien nie iets aan die situasie verander nie.  Gee dit eerder in gebed en geloof vir die Here, en vra Hom om jou te help (Ps.55:23, Fil.4:6, Heb.5:7, 1 Pt.5:7).

 

Die trooswoord (v.3-9)

Ná die Tweede Wêreld Oorlog is Duitsland in vier verdeel.  Later was daar twee hoofdele:  die ooste het aan die kommunistiese Rusland behoort, terwyl die weste vry was.  Wanneer iemand dan van Duitsland gepraat het, sou jy dadelik gevra het of hy van die ooste of die weste praat.

 

So was dit ook in Israel.  Ná Salomo se dood het dit in twee geskeur.  Die noordelike ryk het aan Israel behoort; die hoofstad was Samaria.  Die suidelike ryk is Juda genoem, en het Jerusalem as hoofstad gehad.  Hierdie inligting sal jou help om nie verward te raak wanneer jy in Jes.7 lees dat Israel teen Jerusalem geveg het nie.

 

Die Here het vir Jesaja gesê om vir Agas by die einde van die boonste dam se watervoor te ontmoet (v.3).  Dit was op die groot pad waar die mense materiaal gebleik het (v.3).  Omdat die vyand oppad was, wou Agas gesorg het dat daar genoeg water is vir die dae waarin hulle Jerusalem beleër het (22:9-11, 36:2).

 

Jesaja moes sy seun Sjear Ja-sjub saamgevat het (v.3).  Die betekenis van sy naam moes vir Agas ‘n les geleer het.  Sjear Ja-sjub beteken ‘’n oorblyfsel sal terugkeer’.  Die Here sou die volk met ‘n harde slag getref het, maar hulle nie totaal uitgewis het nie – ‘n handjievol sou oorleef het (1:9).

 

Die Here het deur Jesaja vir Agas gesê om nie vreesbevange te wees nie, maar stil en rustig (v.4).  Hy moes op die Here vertrou het en nie toegelaat het dat Resin en Peka (die seun van Remalia) se vurige woede hom angstig gemaak het nie.  Hulle was soos smeulende stompe wat besig was om uit te brand (v.4, 6:13).

 

Israel (Efraim) en Sirië het bose dinge teen Jerusalem beplan (v.5).  Hulle het vir mekaar gesê:  ‘Kom ons baklei teen Juda; kom ons maak hulle bang.  As hulle ons nie teen Assirië wil help nie, sal ons Jerusalem vir onsself vat en ons eie koning – die seun van Tabeal – daarin aanstel’ (v.6).

 

Die Here het egter nie toegelaat dat hulle hulle eie koning aangestel het, en so die Messias se koms gestuit het nie (v.6, 14).  Die Here het gekeer dat hulle hulle planne uitvoer (v.7).  Sirië het ‘n menslike hoof en hoofstad gehad:  Resin en Damaskus (v.8).  Dit het ook gegeld vir Israel waar Peka die seun van Remalia die hoof was, en Samaria die hoofstad (v.9).

 

Hoe kon hierdie twee stede en hulle konings dan teen Jerusalem en die Here gestaan het?  God het die koning van Assirië gestuur om vir Resin dood te maak (2 Kon.16:9), en binne 65 jaar het Israel (Efraim) opgehou om ‘n volk te wees (v.8).  In 722 v.C. het die Assiriërs Samaria verwoes, en teen 669 het sy so met die volke ondertrou, dat sy haar nasionale identiteit verloor het (2 Kon.17).[1]

 

Agas en die volk moes die Here vertrou het om hulle te beskerm (v.9, vgl. 2 Kron.20:20).  As hulle dit nie gedoen het nie, sou die hele koningshuis, volk en land gewankel het (v.9).

 

Tensy jou geloof in die Here vas is, sal niks vas wees nie (v.9).  Jou denke en emosies, ander mense, die ekonomie, die wêreld, sielkunde, die kultuur, die weer, jou omstandighede en alles verander.  Niks is vas nie, net die Here.  Hy is ‘n Rots wat nie wankel nie.  Vertrou daarom op Hom en sy beloftes.  Jy het nie iemand anders op wie jy kan vertrou nie.  As jou geloof in die Here nie vas nie, sal niks vas wees nie (v.9, Jk.1:6, 8).

 

Vertrou op Hom om jou te beskerm.  Ja, mense kan jou aanval en die duiwel kan jou versoek.  Maar hulle kan jou nie van God se liefde skei of jou plek in die hemel wegvat nie; hulle kan nie maak dat jy jou redding verloor nie (Job 1-2, Lk.12:4, Rm.8:38-39, 2 Tm.4:17-18).

 

Die teken (v.10-17)

Om Agas van sy hulp te verseker, het die Here vir hom gesê:  “Eis vir jou ‘n teken van die HERE jou God:  sak diep af na die doderyk, of klim hoog op boontoe.” (v.11, vgl. 37:30, 38:7-8).  Die Here was letterlik bereid om hemel en aarde te versit om sy volk te help.

 

Agas het ‘n vals nederigheid gehad en geweier om vir ‘n teken te vra (v.12).  Hy het besluit dat die Here nie vertrou kan word nie, en het reeds planne gemaak om vir Assirië te vra om hom te help (2 Kron.28:16).  Assirië het hom gehelp… vir ‘n rukkie.  Later het hulle egter teen hom gedraai (v.17-25).

 

So het Agas die volk se toekoms verongeluk.  Met sy sonde het hy die Here en mense belas (v.13, 1:14, 43:24).  Omdat hy dan nie op God vertrou het nie, het die Here ‘n teken gekies om te wys dat Hy oppad was om die volk te verlos:  die maagd sou swanger geword het en ‘n seun gebaar het (v.14).  Wat beteken dit?

 

Een van my liberale dosente het gesê dat dit nie na Jesus verwys nie.  In sy gedagtes het die Hebreeuse woord vir maagd [‘almâh] eintlik net ‘jong vrou’ beteken.

 

Maar in Gn.24:43 en Eks.2:8 praat ‘almâh van ‘n ongetroude vrou wat nog nooit met ‘n man geslaap het nie (vgl. Gn.24:16).  Die woord verwys nêrens (binne of buite die Bybel) na ‘n vrou wat getroud is nie.[2]  Martin Luther het ‘n honderd gulde belowe aan die persoon wat kon bewys dat ‘almâh na ‘n getroude vrou verwys.  Nog nooit het iemand die honderd gulde kom afhaal nie.[3]

 

Jes.7:14 is in Christus vervul.  Dié maagd verwys na Maria, en Jesus is Immanuel, God met ons (8:8, 10, Mt.1:18, 23).  Hy alleen is uit ‘n maagd gebore.  Hy is die Verlosser en teken wat uit die hemel na die aarde toe neergedaal het om sy uitverkore volk van haar vyande te verlos – nie net van Peka en Resin nie, maar ook van Satan, sonde en God se oordeel (v.14, 11, Mt.16:1).

 

Maar wat beteken v.15-16 dan?  Jesus is mos nie 65 jaar later gebore nie (v.8)?  Net soos Ps.22 gedeeltelik in Dawid se lewe vervul is en volkome in Jesus s’n, is v.14-16 gedeeltelik in Jesaja vervul en volkome in Christus.  Die maagd en Immanuel in v.14 is glad nie in Jesaja se seun vervul nie, maar net in Jesus (v.3, 8:3-4).

 

A.g.v. Agas se ongeloof het die land van melk en heuning in puin gelê.  Gevolglik het die gespeende kind nie ander kos gehad as dikmelk en heuning nie; hy het arm groot geword (v.15, 22-25).  Nog voordat hy ‘pa’ of ‘ma’ kon sê, en voor hy tussen goed en kwaad kon onderskei, het die koning van Assirië teen Peka en Resin, Israel en Sirië, Samaria en Damaskus geveg en hulle oorwin (v.16, 8, 8:4).

 

Maar as God klaar vir Israel en Sirië vernietig het, sou Hy ook teen Jerusalem geveg het (v.17).  Agas het die koning van Assirië gehuur om hom te help, maar nou sou hy teen hom en Jerusalem gedraai het (v.17, 2 Kron.28:20).  Onder Babilon sou die verwoesting totaal gewees het, en nie gedeeltelik soos toe Israel in twee geskeur het nie (v.17).

 

Hoe moet ons hierdie verse toepas?  Om sy eer te beskerm sal die Here uiteindelik sy beloftes vervul (v.14).  Jou plig is om seker te maak dat jy die voordele hiervan geniet.  Dit kan net gebeur as jy in Jesus glo en Hom liefhet (Rm.8:28, 2 Kor.1:20).

 

As jy ongehoorsaam en ongelowig is soos Agas, sal die Here sy beloftes uitvoer, maar sal dit jou benadeel.  Jy sal die goeie dinge wat joune kon gewees het verbeur (v.10-12, 14).  Jou ongeloof sal ook jou kinders, kleinkinders, en baie ander mense benadeel (v.17-25).

 

Moet dan nie God se beloftes ignoreer en soos Agas dink jy kan jouself uithelp nie.  Die Here wil hê jy moet Hom vertrou en op Hom wag.  Hy wil nie hê jy moet die klippe in brood verander, of vir jouself ‘n lig aansteek as jy nie kan sien wat Hy doen nie (50:10-11, Mt.4:3).

 

As jy net ‘n bietjie vasbyt sal die Here jou uithelp (Mt.4:11).  Moet dan nie op oneerlike maniere geld kry, met ‘n ongelowige trou, of op ander maniere die perske ryp druk, omdat jy nou ‘lank genoeg vir die Here gewag het’ nie.

 

Die inval (v.18-25)

Die Engelse spreekwoord sê:  ‘A picture is worth a thousand words.’  Die vier beelde in v.18-25 bevestig dit.  Elke beeld begin met die frase:  ‘In dié dag’.

 

Vlieë en bye

Een kommentator skryf:  ‘The flooding of the Nile brought…swarms of flies… The hill districts of Assyria were well known for their bees.’[4]

 

Dit help ons om v.18 te verstaan.  God sou Egipte en Assirië teen Jerusalem gebring het.  Hulle sou so gevaarlik gewees het soos Egipte se steekvlieë en Assirië se heuningbye wanneer hulle op ‘n mens toesak.  Hulle sou so gou gekom het soos ‘n opgeleide hond wanneer sy baas vir hom fluit (v.18, 5:26).  Nie eers die plekke wat vir ‘n 4 x 4 ontoeganklik is, sou God se ‘vlieë en bye’ gekeer het nie (v.19, 2:19, Jer.16:16).

 

‘n Skeermes

Agas het gedink dat hý die koning van Assirië gehuur het (2 Kon.16:17-18), maar eintlik het die Here hierdie gehuurde skeermes van oorkant die Eufraat af teen Jerusalem gebring (v.20).  Hy het die Assiriërs soos ‘n skeermes gebruik om Jerusalem kaal te skeer en te verneder:  die kop (Job 1:20, Esg.5:1), die voete (1 Sm.24:4) en die baard (2 Sm.10:4-5).

 

‘n Koei en twee skape

A.g.v. die verwoesting sou mense net ‘n koei en twee skape oorgehad het (v.21).  Die land van wingerde het in weiding verander (v.25), wat daartoe gelei het dat die koei baie melk gegee het (v.22).  Dag na dag sou die volk melk en heuning geëet het, omdat daar niks anders was nie (v.22-23).

 

Dorings en distels

‘n Duisend wingerde wat ‘n duisend silwer munstukke werd was, sou met dorings en distels oortrek gewees het (v.23).  Dit was ‘n prentjie van die Here wat sy volk vervloek het (5:6, Gn.3:18).  Die dorings sou so erg gewees het, dat ‘n mens met ‘n pyl en boog daar gaan jag het (Gn.27:3).  Jag en nie landbou nie, sou die manier gewees het om te oorleef.

 

Die heuwels waar hulle altyd geploeg en gespit het, sou onbewoonbaar gewees het (v.25).  Die mense sou bang gewees het vir die wilde diere wat in die doringbosse wegkruip (v.25).  Die skape en beeste sou daar gewei het (v.25, 5:5).

 

Blykbaar is die Here baie ernstig oor ongeloof.  Dit is ‘n klap in sy gesig wat sê dat Hy nie vertrou kan word nie.  Dit is ook die moeder van elke ander sonde (Jh.16:9).  Mense word dronk, gebruik dwelms, slaap rond, jaag rykdom na, eet te veel, omdat hulle nie glo die Here kan hulle gelukkig maak nie.

 

Hulle skinder, murmureer, vertel leuens, is hoogmoedig, luister nie vir hulle ouers nie en besoek palmlesers, omdat hulle nie glo dat Hy hulle daarvoor hel toe sal stuur nie.  Hulle mag dalk dat hulle in die oordeelsdag glo, maar hulle leef nie so nie.

 

Mense weier om ander te vergewe, omdat hulle nie glo die Here is ‘n regverdige, goeie en wyse Regter nie.  Hulle raak angstig, probeer om hulleself uit te help, en bid nie, omdat hulle nie glo Hy is almagtig en gewillig om te help nie.  Hulle leef onheilig, omdat hulle nie glo Hy is heilig nie.  Hulle sondig in die geheim, omdat hulle nie glo dat Hy alles sien nie.

 

Maar die dag sal kom wat die Leeu van Juda vir hulle sal brul soos wat Aslan in The Chronicles of Narnia vir die ongelowige dwergie gebrul het.  Dan sal hulle nie meer kan ontken dat Hy en sy beloftes waar is nie.  Hulle ongeloof sal maak dat God se toorn soos ‘n swerm bye op hulle toesak in die hel.  Is dit dan nie beter om jou ongeloof te bely en in Jesus te glo nie?

 

[1] Derek Kidner in D. Guthrie & J.A. Motyer (Ed.), New Bible Commentary: Third Edition, p.569

[2] Alec Motyer, The Prophecy of Isaiah, p.85

[3] E.J. Young, The New International Commentary on the Old Testament:  The Book of Isaiah – vol.1, p.287 n.35

[4] Herbert in Motyer, Ibid., p.89

‘n Kykie in die hemel in

Isaiah's calling

‘n Mens hoor dikwels van mense wat sê dat hulle in die hemel was.  Ek steur my nie daaraan nie, en sal later verduidelik hoekom.  Maar partykeer wonder ek hoe dit moet wees om die Here te sien?  Wel, as jy daaroor gewonder het hoef jy nie meer nie, want in Jes.6 deel die profeet sy visioen met ons.

 

Jesaja se visioen (v.1-7)

‘n Paar jaar gelede het ek ‘n preekkursus bygewoon.  Die dosent het gesê dat ons nie elke Bybelkarakter se presiese ervaring op ons lewens kan toepas nie.  Niemand gaan bv. ‘n brandende bos ervaring hê, Jesaja se visioen sien, of Paulus se ervaring op die Damaskuspad deurmaak nie.

 

Jy kan wel die beginsels wat jy uit hierdie mense se lewens geleer het, op jouself toepas.  Deur dit te doen en naby aan die Here te lewe, kan jy ook ‘n diep, wonderlike en oorweldigende ervaring van sy heerlikheid hê.

 

Jesaja het hierdie visioen gesien in die jaar wat koning Ussia het gesterf het (2 Kron.26:23).  Ussia was vir 52 jaar lank koning in Jerusalem (2 Kron.26:3).  Hy was ‘n goeie koning en het baie voorspoed beleef (2 Kron.26:4-15).

 

Maar toe hy voorspoedig was, het hy hoogmoedig geword.  Hy het die reg van die priesters in sy eie hande geneem en wierook vir die Here geoffer (2 Kron.26:16).  Hiervoor het die Here hom gestraf, sodat hy melaats geword het en uiteindelik in die jaar 739 v.C. daarvan dood is (2 Kron.26:17-21).

 

In die jaar wat die aardse koning gesterf het, het Jesaja die hemelse Koning of Here gesien (v.1).  Die Hebreeus vir ‘Here’ in hierdie vers is ‘ădônây (Adonai); dit is die mees verhewe titel vir God in die Ou Testament.  Volgens Jh.12:41 het Jesaja Christus se heerlikheid gesien.  is die Adonai wat in Ps.110:1 aan Jahwe se regterhand sit (vgl. Mt.22:41-45).

 

Die feit dat Hy hoog en verhewe is bevestig dit (v.1).  In 52:13 is die Messias hoog en verhewe, en in v.1 en 57:15 is die Here hoog en verhewe.  Die punt is dan dat die Messias die Here is.  Hy is oor elke owerheid, mag, heerskappy en krag; alles is aan sy voete onderwerp en Hy is die Hoof bo alle dinge (v.1, Mt.28:18, Ef.1:20-22).  Hy sit as Koning op die troon (v.1, Ps.2:6).  So groot en heerlik was Hy, dat die soom van sy kleed die tempel gevul het (v.1, Eks.28:33-34, Heb.5:5-6).

 

Vlammende hemelwesens [Heb. śârâph] of serafs het bo Hom gestaan (v.2).  Elke seraf het ses vlerke gehad.  Met twee het hy sy gesig bedek, omdat selfs ‘n sondelose seraf nie vir God in sy volle heerlikheid kan aanskou nie (v.2, Job 4:18, 15:15).  Met twee het hy sy voete bedek, om te wys dat hy ‘n skepsel is, asook dat hy die Here se pad wil loop (v.2, Eks.3:5, Sp.4:27).  Met twee het hy gevlieg om vinnig by die troon uit te kom en aan te meld vir diens (v.2, Ps.103:20-21, 104:4).

 

Een seraf het die ander een toegeroep en gesê:  “Heilig, heilig, heilig is die HERE van die leërskare.  Die hele aarde is van sy heerlikheid vol!” (v.3, vgl. Op.4:8).  Heilig [Heb. qâdôsh] beteken afgesonder.  God is nie net afgesonder van sonde nie, maar van die hele die skepping (ook van die serafs).  Hy alleen is Skepper; niemand is soos Hy nie (40:18, 25, Gn.1:1).

 

Die drievoudige uitroep van sy heiligheid wys dat Hy baie heilig is (v.3, kontr. Ps.62:12, Gal.1:8-9).  Sy hele karakter word in sy heiligheid opgesom.  Sy liefde, ewigheid, genade, kennis, wysheid, almag, regverdigheid, onveranderlikheid, ens. is heilig, uniek en afgesonder.

 

Die drievoudige herhaling van sy heiligheid kan ook na die Drie-Eenheid verwys.  In v.1 lees ons van Jesus (Jh.12:41), in v.3 van die Vader (Ps.110:1), en volgens Hd.28:25-27 het die Heilige Gees in v.9-10 met Jesaja gepraat.  In v.8 praat die Here ook van Homself as ons (Gn.1:26).

 

Die serafs het gesê dat die hele aarde van hierdie Drie-Enige God se heerlikheid vol is (v.3).  God se heerlikheid is die helder vertoning van sy Goddelikheid.  Sy heerlikheid is nie net in die tempel nie, maar oor die hele aarde.  Dit word in die skepping weerspieël (Ps.19:2), maar kan die duidelikste gesien word in Jesus Christus wat die heerlikheid van God is (Heb.1:3):

 

  • In sy eerste koms (40:5, Jh.1:14).
  • In die evangelie wat tot aan die eindes van die aarde sal versprei (11:9-10, Nm.14:21, Ps.72:19, 2 Kor.4:6).
  • In sy oordele (Hab.2:14).
  • In die hemel (Jh.17:24).
  • In sy wederkoms (Mt.25:31, Kol.1:27).

 

Toe die serafs sy heilige heerlikheid besing het, het die tempel-ingang se pilare en fondasie gebewe (v.4, Esg.1:24, 10:5).  Die tempel is ook met die rookwolk van God se heerlikheid gevul (v.4, Eks.40:34, 1 Kon.8:10-12, Op.15:8).  God het indirek gesê dat Jesaja Hom nie kon sien of in sy direkte teenwoordigheid inkom nie (1 Tm.6:16).

 

Maar selfs al het hy nie die Here se gesig gesien nie, het die glans daarvan, die serafs, die rook en die aardbewing gemaak dat hy wil doodgaan (v.5).  “Wee my, ek is verlore!” het hy gesê (v.5).  Hy sou eerder nie bestaan het nie, as om God se verskriklike heerlikheid te aanskou.  Die visioen daarvan het hom laat besef dat sy hart en mond so vuil is soos die volk s’n (v.5, hfst.1-5, Mt.12:34).

 

Een van die serafs het op God se bevel na Jesaja toe gevlieg (v.6, 2).  Met ‘n tang het hy ‘n gloeiende kool van die altaar af gevat (v.6).  Hy het dit teen Jesaja se sensitiewe lippe gedruk, sodat dit blase gebrand het (v.7).  Hy het vir Jesaja gesê dat sy sonde vergewe is (v.6-7).  Die profeet het sekerlik ‘n paar lesse hieruit geleer:

 

  • ‘n Lam moes op die altaar gesterf het om sy sonde weg te vat (vgl. Jh.1:29).
  • Sonde-oortuiging, bekering en vergifnis is pynlik (2 Kor.7:11).
  • Om God se Woord te verkondig, moes sy mond en lippe rein gewees het (Jer.1:9, Dn.10:16).

 

Die lesse wat ék uit die eerste sewe verse geleer het is die volgende:

 

[1] God is die Koning wat op die troon sit (v.1).  As iets met die aardse koning of ons land se regering gebeur, is Hy nogsteeds op die troon (v.1).  Hy is in beheer van die probleme in Coligny, asook van die persoonlike probleme wat jy in jou lewe het.

 

[2] Hy is so hoog en verhewe, dat Hy nie net op die aarde neerkyk nie, maar op die hemel (v.1, Ps.113:5-6).  Hy is heilig in die ootreffende trap; sy heerlikheid vul die hele aarde.

 

Die regte reaksie hierop is nie om soos in party kerke rond te spring of in ‘n emosionele beswyming in te gaan nie.  Die gepaste reaksie is eerder om te besef dat jy ‘n verlore sondaar is, en dat jy niks is voor die Here nie (v.5).

 

As jy dink dat jy nie só sleg is nie, het jy jouself nog nie in die spieël van God se Woord gesien nie.  Jy meet jouself nog aan die mense wat slegter is as jy, of aan die standaarde wat jy vir jouself gestel het.

 

As jy jouself aan God se heilige standaard meet, sal jy bely dat jy ‘n wurm in die stof is (v.5).  Jy sal die Here met vrees en bewing aanbid, en bid dat Hy jou moet vergewe (v.2-3, 5-7).  Jy sal nie jou gebed aframmel en dink dat die Here jou vergewe het, omdat jy die sondaarsgebed opgesê het nie.

 

Nee, dit sal pynlik wees om jou sonde raak te sien; dit sal vir jou voel of daar nie hoop is nie (v.5).  En in daardie oomblik sal die Here nie vir jou sê dat jy te hard is op jouself nie.  Maar Hy sal jou ook nie verdoem nie.  Hy sal vir jou wys dat Jesus aan die kruis gesterf het om jou sonde te vergewe (v.6-7).  En dan sal jy met ‘n dankbare hart glo en die Naam van die Here prys.

 

[3] Moderne visioene van die hemel klink glad nie soos Jesaja s’n nie, en is leuens.[1]  As iemand regtig in die hemel was en die heilige God gesien het, sal hy nie in homself en sy ervarings roem en dit misbruik om geld te maak nie.  Hy sal op sy gesig val, siek word, wens om dood te gaan, en sê dat hy die grootste sondaar op die planeet is (v.5, Eks.33:18-20, 34:8, Nm.16:19-22, Rgt.6:22, 13:20-22, 1 Kon.19:13, Job 42:6, Esg.1:28, Dn.8:27, 10:7-9, Hab.3:16, Mt.17:6, Lk.5:8, Hd.9:3-4, Op.1:17).

 

Jesaja se roeping (v.8-13)

Voordat ek in die bediening ingegaan het, het die Here by vier verskillende geleenthede vir my Jes.6:8 gegee.  Ek het geglo dat ek ‘n predikant moes word, maar het later getwyfel.  ‘Het ek nie miskien Jesaja se roeping met myne verwar nie?’ het ek vir tien jaar gewonder.  ‘Hoe kan ek weet of ek geroep is as ek nie ‘n stem gehoor het soos Jesaja nie?’

 

Genadiglik het die Here vir my die objektiewe bewyse van 1 Tm.3-4 gegee om te sê dat ek in die bediening hoort.  Ek het ook besef dat Jesaja se roeping nie myne is nie, maar dat ek tog iets uit sy roeping kan leer.

 

Jesaja het die stem van die Here (Adonai) gehoor:  “Wie sal Ek stuur?  En wie sal vir ons gaan?  Toe antwoord ek:  Hier is ek, stuur my.” (v.8).  Jesaja moes vergewe word (v.7) voordat Hy vir die Here kon werk (v.8).  Hy het homself bereid verklaar.  Hoe kon hy nie ‘ja’ gesê het ná die visioen wat hy sopas gesien het nie?  “Die leeu het gebrul, wie sal nie vrees nie?  Die Here HERE het gespreek, wie sal nie profeteer nie?” (Am.3:8).  Die ou lied sê:  ‘As Hy ons roep tot sy diens, hoe sal ons dit mag weier?’

 

Die Here het vir hom gesê om na die volk toe te gaan en te sê:  “Hoor altyddeur, maar verstaan nie, en sien altyddeur, maar bemerk nie.” (v.9).  Die volk het God se Woord gesien en gehoor, maar dit nie ingeneem en verstaan nie (v.9, Jer.5:21).  En hulle sou ook nie, omdat God hulle harte so ongevoelig soos vet gemaak het, hulle ore doof en hulle oë blind (v.9-10, Ps.119:70, Mt.13:14-15, Jh.12:40, Hd.28:26-27, Rm.11:8).

 

Selfs toe Jesaja die Woord helder en duidelik verkondig het, het hulle dit nie verstaan nie (28:9-10).  Omdat hulle hulle oë en ore daarvoor toegestop het, het God hulle harte so hard gemaak soos Farao s’n (v.10, Eks.4:21, Rm.9:18).  Aangesien hulle dit dan nie verstaan het nie, het hulle hulle nie bekeer nie, en het die Here hulle nie genees nie (v.10, 1:6).

 

Jesaja het uitgeroep:  “Hoe lank, Here?” (v.11).  Vir hoe lank moes hy hierdie boodskap van God se oordeel verkondig het?  Die Here het gesê dat hy daarmee moes aanhou, totdat die stede en huise in puin gelê het, totdat daar nie meer inwoners was nie, totdat die land so leeg en verlate soos ‘n woestyn geword het, en totdat Hy hulle na ‘n ver land toe weggevoer het (v.11-12).

 

God sou die land tot die uiterste toe verwoes het.  Israel sou gewees het soos ‘n terpentyn- of eikeboom wat afgekap is, en waarvan die stam verbrand is (v.13).  Maar selfs toe dit gebeur het, was daar nog hoop (Job 14:7-9).  ‘n Tiende van die heilige geslag (Israel) het in die Here geglo (v.13, Esr.9:2).

 

Maar daar was iets meer as dit:  in die toekoms sou die Spruit van die Messias uit die gebrande stomp van Israel gegroei het (v.13, 4:2, 11:1, Gn.3:15, 22:18, Gal.3:16).  Die eindste Here wat in v.1 as God op sy heilige troon gesit het, sou in die toekoms as mens uit die gebrande stomp uit gegroei het (v.13).  Toe die donker wolke van God se oordeel oor Israel gekom het, was daar ‘n silwer randjie om.

 

Hoe moet ons hierdie verse toepas?  As die Here met jou oor dinge in jou lewe praat, moet jy dadelik luister.  Moet dit nie uitstel, afskuif, en jou hart verhard nie (Heb.3:12-13, 15).  Moenie die geleenthede wat die Here vir jou gee mors nie.  Gryp dit eerder aan en bekeer jou asof dit jou laaste kans is, want dalk is dit (2 Kor.6:2).

 

Jy weet nie of jy soos koning Bélsasar in Dn.5 die onsigbare lyn oortree het, en of die Here besluit het om jou lewe te neem nie.  Dalk gaan Hy jou nie doodmaak nie, maar het Hy besluit om jou hart te verhard (v.10).  En as Hy dít eers gedoen het, is die kanse wat jy gehad het verby (Sp.29:2, Heb.6:4-6).  Dit is nie dat jy jou wíl bekeer maar nie kán nie – jy sal nie wil nie.

 

Moet dan nie met die Here se genade speel nie, maar reageer daarop.  Wees dankbaar vir die Spruit wat uit die gebrande stomp uit gegroei het; dank die Here vir die groot verlossing wat Hy aan die boom van Golgota gebring het.  Die Spruit het in ‘n reuse koelteboom verander.  Is jy moeg en oorlaai?  Kom rus deur geloof in die skaduwee van die Allerhoogste.

 

En terwyl jy daar rus, kan jy van tyd tot tyd opstaan en deur die sleutelgat van die hemel loer.  Hoofstukke soos Jes.6 sal nou wel nie vir jou alles wys nie.  Maar jy sal genoeg sien om jou opgewonde te maak.  Jy sal nie kan wag vir die dag wanneer jy Jesus van aangesig tot aangesig sien, en dan vir ewig in die sonskyn van sy heerlikheid lewe nie.

 

[1] Vir meer hieroor kan jy my preek oor Op.4 lees.  Die titel is: ‘n Visioen van die hemel.

Die armste mense op aarde

Hugging Money

In 1896 het Lord Selbourne die volgende oor die ou Transvaal geskryf:  ‘It is the richest spot on earth.’[1]  Dít en die diamant velde is wat Cecil John Rhodes jare tevore gesoek het, en uiteindelik ook gekry het.  Rhodes se eie woorde was:

 

‘Money is power, and what can one accomplish without power.  That is why I must have money.’[2]

 

Geld en rykdom is ook die rede hoekom Engeland die Anglo-Boere Oorlog begin het:  hulle wou die Transvaal en sy goudmyne vir hulleself gehad het.

 

Maar met al hierdie rykdom was die Britse Regering, Rhodes, Barney Barnato en ander magnate so arm soos kerkmuise.  Soos Jerusalem in Op.18 en die res van die wêreld, was hulle die armste mense op aarde.  Jy sal later verstaan wat ek bedoel.

 

Die vonnis (v.1-8)

Joost van der Westhuizen was een van die beste rugbyspelers wat ons land nóg gehad het.  Sy val was ‘n tragedie; hy het gegaan van hero tot zero.  So was Babilon in Op.18, en het sy binne ‘n kort tydjie gegaan van ‘n koningin tot ‘n weduwee.

 

Johannes het ‘n Engel uit die hemel sien neerdaal (v.1).  Net soos Jesus in Mt.28:18 het die Engel groot gesag gehad, en soos die Here in Esg.43:2 het sy heerlikheid die aarde of land [Gk. ] verlig (v.1).  Dit wys dan vir ons dat die Engel in v.1 dieselfde is as Eks.3:2 se Engel van die Here, en dat Hy m.a.w. die Here self is (vgl. Eks.3:6, 14-15, Op.10).[3]

 

Hy het met ‘n magtige stem uitgeroep dat Babilon die grote – dit is Jerusalem[4]– geval het (v.2, 1:15, 10:3, 14:8).  En hoekom het sy geval?  Sy was veronderstel om ‘n woning vir die Here te wees, maar het die woning van demone en allerhande onrein geeste geword (v.2, hfst.9, Ps.76:3).  Omdat Israel haar nie bekeer het nie, het Jesus gewaarsku dat die bose geslag van sy tyd vol van demone sou wees (Mt.12:43-45).  Sy woorde is in v.2 vervul.

 

Jerusalem se rykdom het die land se handelaars versoek om geldgierig te wees (v.3).  Sy het die nasies en die land se konings dronk gemaak met die wyn van haar geestelike egbreuk (v.3, 17:2, Esg.16, 23).  Hierdie dinge het haar onrein gemaak, en daarom sou onrein voëls en diere aan die stad se lyke kom aas het (v.2, vgl. Lv.11, Jes.13:20-21, 34:11, 14, Jer.50:39, 51:37, kontr. Op.21:27).

 

God het uit die hemel vir sy volk (die kerk volgens 1 Pt.2:9) gesê om uit Jerusalem uit te vlug; as hulle in haar sonde gedeel het, sou die Here hulle saam met haar geoordeel het (v.4, Gn.19:12-13, Jes.48:20, 52:11, Jer.50:8, 51:6, 45, Lk.17:31-32, 21:20-21, Hd.2:40, 2 Kor.6:17).  Hulle het die stad verlaat en Pella toe gevlug.[5]  Voortaan moes hulle van die aardse Jerusalem vergeet het en op die hemelse een gefokus het (Heb.13:12-14).

 

Soos die toring van Babel, Sodom, Babilon en Nineve, het Jerusalem se sonde opgehoop tot by die hemel (v.5, 11:8, Gn.11:4, 18:20-21, Esr.9:6, Jer.51:9, Jon.1:2, 1 Ts.2:15-16).  Anders as onder die nuwe verbond, het die Here haar sondes – die moord op sy kinders (v.20, 24, 16:19, 17:6, 19:2) – onthou en besluit om haar te oordeel (v.5, kontr. Heb.10:17).

 

Hy het vir die Engel gesê om aan Jerusalem te doen wat sy aan ander gedoen het, ‘n dubbele dosis vir al haar dade (v.6, 16:6, Eks.21:23-25, Ps.137:8, Jer.16:18, 50:15, 29, 51:24, 49).  Soos Babilon en Tirus het sy in haarself geglo, was sy hoogmoedig oor haar rykdom, en het sy gedink dat sy ‘n koningin is (v.7, Jes.47:7-8, Esg.28:2-7).

 

Hiervoor sou die Here haar in een dag met die plae van hongersnood en die dood gepynig en bedroef het (v.7-8, Jes.47:9).  Die prostituut sou met vuur verbrand word (v.8, 17:16, Lv.21:9, Jes.47:14).  Dit het gebeur toe die Romeine haar in 70 n.C. verbrand het.  So het die magtige God haar geoordeel (v.8, Jer.50:34).

 

Die verwoesting (v.9-20)

Waaroor jy treur en waaroor jy bly is, wys iets van jou karakter.  Iemand wat bv. gejuig het oor 9-11, wys iets van hulle karakter.  Die persoon wat vir ‘n week lank depressief is wanneer sy span verloor, wys daardeur wat vir hom belangrik is.  So was dit ook t.o.v. Babilon in v.9-20.

 

[A] DIE AARDE

Konings

Die konings van die land [Gk. ] het hulle geestelike egbreuk in Jerusalem gepleeg (v.9).  Maar nou het haar rook soos Sodom s’n in die lug opgestyg (v.9, 11:8, Gn.19:28).  Toe hulle dit sien het hulle op ‘n afstand gestaan en ween, omdat Jerusalem hulle nie meer kon ryk maak nie (v.9-10).  Wat eeue gevat het om op te bou, het binne ‘n paar oomblikke (‘een uur’) soos die Titanic gesink (v.10).

 

Handelaars

Die land [Gk. ] se handelaars het ook getreur, omdat hulle nie meer ‘n goeie mark gehad het vir hulle besigheid nie (v.11).  Volgens Alfred Edersheim het Jerusalem meer as 118 produkte van die buiteland af ingevoer.[6]  Waar was daar ‘n ander dorp in Israel wat die koopkrag van Jerusalem gehad het?

 

Wie sou nóú die handelaars se juwele, luukse materiaal, duur en geurige hout, waardevolle voorwerpe, speserye, parfume en olies, kos, vee, vervoermiddels en slawe gekoop het (v.11-13, Esg.27:7-25)?  Dit is tragies dat slawe laaste op die lys is:  enigiets anders was belangriker as hulle (Esg.27:13)!  Volgens v.13 het Jerusalem ook slawe van mense se siele gemaak (Mt.23:15, Gal.4:25).

 

Soos Adam en Eva, sou Jerusalem nie die Here se goeie vrugte en rykdom geniet het nie (v.14, Gn.3:22-24, Mt.21:43).  Jerusalem se verlies was ook die handelaars s’n:  hulle kanse op rykdom was daarmee heen.  Gevolglik het hulle soos die konings in v.9-10a, in vrees op ‘n afstand bly staan en hardop gehuil (v.15).  ‘Die groot stad, die prostituut met haar mooi juwele en klere is ‘n oomblik verwoes (v.16, 17:4).[7]

 

Seevaarders

Die skeepskapteine, matrose en almal wat op die see vaar, het van ver af gesien hoe die groot stad se rook opstyg (v.17-18, Esg.27:28-34).  ‘Wie was soos sy; wie het so baie rykdom van die binneland af na die kus toe vervoer (v.18-19)?’ het hulle gekerm.  Volgens die antieke rougebruik het hulle stof op hulle koppe gegooi (v.19, Jos.7:6, Job 2:12, Klg.2:10, Esg.27:30).  Haar skielike verwoesting het hulle diep geskok (v.19).

 

[B] DIE HEMEL

Alhoewel die konings, handelare en seevaarders oor haar getreur het, het die hemel se heiliges, apostels en profete oor haar gejuig (v.20, 19:1-3, Eks.15, Dt.32:43, Ps.58:11, Sp.11:10, Jer.51:48).  Die Here het haar vergeld volgens wat sy aan hulle gedoen het (v.20, Lk.11:49-50).

 

Die toekoms (v.21-24)

‘n Meulsteen het uit twee dele bestaan.  Onder was ‘n reghoekige plat klip, wat omtrent 50 cm lank was.  Die klip se oppervlak was effens uitgehol.  Die koring is hierin gegooi en fyn gemaal met ‘n ander klip wat gemaklik in ‘n mens se hand gepas het.

 

Maar daar was nog ‘n soort meulsteen.  Dit het gelyk soos twee klip wiele wat bo-op mekaar lê.  Die onderste klip was ‘n meter in deursnee; dit het vas op die grond gelê.  Die boonste een het in die rondte gedraai, en het ‘n gat in die middel gehad.  Iemand het koring deur die gat gegooi, sodat dit tussen die twee klippe beland het.  Dit is fyngemaal deur ‘n os of donkie wat in die rondte geloop het om die boonste klip te draai.  ‘n Doek wat op die grond gelê het, het die fyngemaalde koring opgevang.

 

Die groot meulsteen in v.21 verwys na die onderste klip.  Johannes het gesien hoe ‘n ander magtige engel so ‘n klip in die see gegooi het.  ‘So sal die groot stad Babilon met geweld neergegooi word, sodat niemand dit weer kan kry nie,’ het hy gesê (v.21).  Jerusalem het God se kinders laat struikel, en het daarom soos Egipte en Babilon gesink (v.21, Eks.15:5, Neh.9:11, Jer.51:60-64, Mt.18:6).

 

Omdat Jerusalem nie meer inwoners gehad het nie, sou daar nie meer vrolike musiek gewees het nie; geen kunswerke sou meer verkoop word nie; die geluid van die meulsteen wat koring fynmaal sou nie meer gehoor word nie; lampe sou nie meer geskyn het nie; die stem van ‘n gelukkige bruid en sy bruidegom sou nie meer gehoor word nie (v.22-23, Jes.24:8, Jer.7:34, 16:9, Esg.26:13).

 

Wat in 70 n.C. in Jerusalem gebeur het, het ook in 586 v.C. in haar gebeur.  In Jer.25:10 lees ons:  “En Ek sal uit hulle laat verdwyn die stem van vreugde en die stem van vrolikheid, die stem van die bruidegom en die stem van die bruid, die geluid van die handmeul en die lig van die lamp.”

 

In 586 v.C. was daar nog hoop dat Jerusalem en haar tempel herstel sou word (Jer.25:11-12).  Maar in 70 n.C. was daar nie hoop nie; die verwoesting was totaal.  Jerusalem sou herbou word, maar die tempel nie.  Sy sou ook nie meer die Here se unieke stad gewees het nie.

 

Sy sou soos Tirus gewees het.  In Esg.26:14, 21, 27:36, 28:19 het die profeet van Tirus se totale verwoesting gepraat.  ‘Sy sal nie weer gevind word nie,’ het hy gesê.  Alhoewel Tirus ‘n paar keer in die geskiedenis geoordeel is, bestaan sy vandag nog.  Esegiël se punt is dan nie dat Tirus nie herbou sou word nie, maar dat die ou stad nooit weer in haar oorspronklike heerlikheid sou bestaan het nie.

 

Só moet ons ook die ‘nooit weer’ stellings in v.21-23 verstaan.  Soos Tirus, is Jerusalem herbou.  Maar omdat die tempel verwoes is, sou sy nie weer haar Ou Testamentiese heerlikheid beleef het nie.  Die vreugde en voorspoed van ‘n stad wat deur God uitgekies is, sou nie meer in haar gevind word nie (v.21-23).  Daardie eer het nie aan die aardse Jerusalem behoort nie, maar aan die hemelse een (21:2, 9, Gal.4:25-26).

 

Hoekom het die Here haar verwoes?

 

[1] Volgens v.23 was haar handelaars die rykste in die land [Gk. ].  Om ryk te word, het hulle peperduur offers in die tempel verkoop.  So het hulle die armes onderdruk en die tempel in ‘n nes van rowers verander (Mt.21:12-13).

 

[2] Soos Nineve en Babilon, het Jerusalem die nasies deur haar towery verlei (v.23, Nah.3:4, Jes.47:9, 12, 2:6, 8:19, Dt.18:10-14, 2 Kron.33:6).

 

[3] Sy het die profete en die heiliges vermoor, en het agter talle ander moorde in die land [Gk. ] gesit (v.24, Lk.11:50-51, 13:33-34, Hd.9:1-2, vgl. Jer.51:49).

 

Wat leer hierdie hoofstuk vir ons?  Johannes het Jerusalem met die heidense stede van die Ou Testament vergelyk:  Babilon, Tirus, Nineve en Sodom.  Israel het soos die wêreld geword, en as ons nie versigtig is nie kan dit met ons ook gebeur.  Daarom waarsku die Bybel ons:

 

  • “En word nie aan hierdie wêreld gelykvormig nie, maar word verander deur die vernuwing van julle gemoed” (Rm.12:2).
  • “Moenie die wêreld liefhê of die dinge wat in die wêreld is nie. As iemand die wêreld liefhet, dan is die liefde van die Vader nie in hom nie. Want alles wat in die wêreld is—die begeerlikheid van die vlees en die begeerlikheid van die oë en die grootsheid van die lewe—is nie uit die Vader nie, maar is uit die wêreld.” (1 Jh.2:15-16).

 

Wêreldsgesindheid is wye konsep, maar soos Johannes in Op.18 wil ek op een aspek daarvan fokus, nl. materialisme of geldgierigheid.  As jy hierdie hoofstuk aandagtig lees, sal jy sien dat geldgierigheid gedurig daarin voorkom (v.3, 7, 9, 11-17, 19, 23).

 

Soos Jerusalem wil ons samelewing jou versoek om meer, nuuter en beter te hê.  Die advertensie bedryf sal jou oortuig dat jy hulle produk nodig het.  Die mense wat dit kán bekostig, sal nie vir lank daarmee tevrede wees voordat hulle iets anders soek nie.  En as jy dit nié kan bekostig nie, sal iemand jou help om skuld te maak wat jy nie kan betaal nie.  Gevolglik is daar mense wat DSTV en ander nuwe goed het, wat sukkel om hulle kinders se skoolgeld en die meenthuis se huur te betaal.

 

Ons samelewing roem in luuksheid en rykdom (v.7).  Soos die ryk mense in Ps.49:19, weet ons nie hoe om voorspoed en rykdom van mekaar te onderskei nie.  Wanneer iemand finansieel wel af is, sê ons dat dit met hom goed gaan, al is sy verhouding met die Here ‘n flop.  Solank jy geld maak, gee die samelewing nie om of jy ‘n dronk word, seksueel losbandig is, en of jou huwelik uitmekaar val nie – darem is jy besig om die korporatiewe leer te klim en ‘goed’ te doen.

 

Die probleem het so erg geraak dat sommige kerke hierdie voorspoed onder die Christelike vaandel as die ‘evangelie’ verkondig:  ‘God wil hê jy moet ryk wees, en as jy arm is is dit omdat jy nie genoeg geloof het nie!’  Soos die handelaars in die tempel, is hulle besig om die armes se geld te steel.

 

Dit pla hulle nie dat hulle dit doen nie.  Hulle lag al die pad bank toe oor die arme weduwee wat haar man se pensioengeld vir ‘apostel’ so-en-so gegee het.  ‘Hy het gesê dat die Here my tienvoudig sal seën,’ is wat sy vir haar kinders sê.  Sy besef nie dat sy en die res van die mense wat in die strik getrap het, besig is om die ‘gesalfde van die Here’ se S-Klas Mercedes af te betaal nie.

 

Wanneer ek hierdie dinge sê, moet jy asseblief nie die fout maak om te dink dat dit ‘n sonde is om ryk te wees nie.  Die probleem is met die mense wat geld aanbid en in hulle families, huwelike en maatskappy oor geld baklei (Mt.6:24).  Geld is hulle ‘n afgod:  dit beheer hulle gedagtes, werk, toekomsplanne, lewens.

 

En aan die een kant kan ‘n mens dit verstaan, omdat hulle nog nooit van God se rykdom in Jesus Christus gehoor het nie.  Hulle het nog nooit die ware skat van sy verlossing ontvang nie.  Daarom soek hulle vervulling en is hulle tevrede met klein skatte soos ‘n Boerpot van R85 miljoen en ‘n huis in Clifton.

 

Hulle dink nie daaraan dat die wêreld met al sy rykdom sal vergaan, en dat die mense wat die kosbare pêrel van Christus en sy Koninkryk van die hand gewys het, vir ewig gaan arm wees in die hel nie.  Hulle is salig onbewus van die feit dat hulle soos skape sal doodgaan, en dat hulle hulle skatte vir iemand anders gaan moet los (Ps.49).

 

Volgens Sp.23:4-5 sal dit soos ‘n arend van hulle af wegvlieg.  Diewe sal dit steel; roes en motte sal dit verniel (Mt.6:19).  Hulle besef nie dat hulle rykdom so onstabiel soos Zimbabwe se dollar is nie (1 Tm.6:17).  Op die einde gaan God die wêreld en alles daarin verbrand (2 Pt.3:10).  En hoe gaan hierdie mense se rykdom hulle dán help?  “Rykdom baat nie wanneer die Here straf nie” (Sp.11:4, NAV).

 

Hoekom doen jy nie eerder die wil van God nie?  “En die wêreld gaan verby en sy begeerlikheid, maar hy wat die wil van God doen, bly vir ewig.” (1 Jh.2:17).  Soek die ware rykdom van God se ewige verlossing in Jesus Christus.  ‘n Ryk man wat nie die Here ken nie, is armer as die armste Christen in die Filippyne.  Maar dié wat op die lewende Christus en sy kruisdood vertrou om hulle te red, is die rykste mense op aarde.

 

Vir hulle sal die dood nie ‘n verlies wees soos wat dit vir Jerusalem en John D. Rockefeller was nie.  Toe John D. dood is, het iemand vir sy boekhouer gevra:  ‘Hoeveel geld het hy agterlaat?’  ‘Alles,’ het die boekhouer se antwoord.[8]

 

As Jesus die skat van jou lewe is, sal die dood vir jou ‘n wins wees (Fil.1:21).  Jy sal niks wat regtig van waarde is agterlaat nie, maar heengaan om die wêreld se mees waardevolle skat in besit te neem.

 

[1] Martin Meredith, Diamonds, Gold and War, p.366

[2] Ibid., p.163

[3] Vir ‘n verduideliking van die Engel in Op.10, kan jy my preek hieroor opsoek.  Die preek se titel is:  Die Boek wat die wêreld verander het.

[4] Ek het in Op.17 gewys dat Babilon ‘n skuilnaam vir Jerusalem is.  Sien my preek, Die Lam, die Prostituut en die Antichris.

[5] Flavius Josephus, The Wars of the Jews, Book IV, ch.9:1-2; Eusebius of Caesarea, Ecclesiastical History, Book III, ch.5

[6] Alfred Edersheim, The Life and Times of Jesus the Messiah: vol.1, MacDonald Publishing Co., McLean: VA, n.d., p.116 aangehaal in David Chilton, The Days of Vengeance, p.182

[7] Vir meer oor die betekenis van die stad se klere en juwele kan jy my preek oor Op.17 lees.  Sien voetnota 4 hierbo.

[8] Randy Alcorn, The Treasure Principle, pp.17-18

Die Lam, die Prostituut en die Antichris

Revelation 17

Toe ek in die laerskool was, het my vriend se pa altyd gesê:  ‘And there we were, four against a thousand – and boy did we give those four a hiding.’  Toe die kerk se vyande in Op.17 teen haar geveg het, was dit andersom.  Alhoewel die vyand in die meerderheid was, het hulle aan die kortste end getrek.  Dit kon nie anders nie, omdat Jesus vir sy bruid baklei het.

 

Johannes se beskrywing (v.1-6a)

As kinders het ons probeer om ons eie kodetaal te skryf.  ‘n Driehoek was bv. ‘n ‘A’, twee sirkels ‘n ‘B’, ‘n sterretjie ‘n ‘C’, ens.  Ons het ‘n brief in simbole geskryf, en onderaan die bladsy die ‘kode’ of gepaste letter vir elke simbool gegee.

 

Alhoewel Johannes dit nie heeltemal so gedoen het in Openbaring nie, het hy simbole gebruik wat sewe gemeentes verstaan het.  Hulle kon die Ou Testament nageslaan het om dit uit te werk.

 

Die soldaat wat Johannes se brief afgelewer het, sou bv. nie geweet het dat die monster in hfst.13 die Romeinse Ryk is, en dat Nero die 666 is nie.  So sou Johannes en die gelowiges in Asië nie verder in die moeilikheid gekom het nie.

 

In 17:1 het een van die engele wat die sewe bakke gehad het vir Johannes die prostituut gewys; in 21:9 het hy vir hom die bruid gewys.  As die bruid die hemelse Jerusalem was (21:2, 10), was die prostituut seker die aardse een.  Dit lyk of Johannes, soos Paulus in Gal.4:25-26, die twee met mekaar kontrasteer.  Ek sal later vir jou wys hoekom ek so sê, asook wat dit beteken dat die prostituut op baie waters gesit het (v.1).

 

Die engel het vir Johannes gewys dat Christus die prostituut vir haar geestelike egbreuk gaan oordeel (v.1-2, hfst.17-18, Jes.1:21, Jer.2:20, Esg.16, 23, Hosea).  In die Ou Testament het die konings en bewoners van die aarde of land [Gk. ] egbreuk met haar gepleeg (v.2).  Met die wyn van haar versoeking het sy hulle dronk gemaak sodat hulle makliker egbreuk sou pleeg (v.2, Jer.51:7, vgl. Gn.19:32-35).

 

Om hierdie dinge vir Johannes te wys, het die engel hom in die Gees na die woestyn toe weggevoer (v.3, kontr. 21:10).  Die boodskap is dat die prostituut geestelik dor was, asook dat God haar weer in die woestyn ingelei het om haar te straf (Dt.32:10, Nm.14, Jer.2:2).

 

Die vrou het op ‘n skarlakenrooi monster gesit (v.3).  Die dier of monster het sewe koppe, tien horings en lasterlike name gehad (v.3).  Ek het reeds in hfst.13 gewys dat die dier of Antichris die Romeinse Ryk met haar keisers is; ek sal later meer hierop uitbrei (vgl. Dn.7:17).  Die dier se lasterlike name herinner ons daaraan dat die Romeinse keisers hulle onderdane gedwing het om hulle as here [Gk. kurios] of god [Lat. Deus] aan te spreek.[1]

 

Die vrou se verbintenis met die dier wys vir ons hoe Jerusalem en Rome saamgewerk het om vir Jesus en sy volgelinge dood te maak (Jh.18-19, Hd.21-28).  Die vrou se rok was rooi met die bloed van God se kinders (v.4, Jer.2:34).

 

Om die nasies te mislei, het haar rooi-pers rok met goud, juwele en pêrels soos die Nuwe Jerusalem, Aäron se klere, en die tabernakel gelyk (v.4, 18:16, 21:9-21, Eks.25-28, Jer.4:30).  Uiterlik was sy godsdienstig; sy was so mooi soos ‘n beker wat van suiwer goud gemaak is (v.4).  In haar hart was sy egter so korrup soos die gruwelike onreinheide wat binne-in die goue beker was (v.4, Mt.23:25-28).

 

Die naam op haar voorkop het vir almal gewys wie sy regtig is:  “die groot Babilon, die moeder van die hoere en van die gruwels van die aarde.” (v.5, Jer.3:3, kontr. Eks.28:36).  As ma van die prostitute het sy vir haar dogters in die land [Gk. ] geleer hoe om geestelike egbreuk te pleeg (Esg.16:44-48).  Op hierdie manier het Jerusalem so heidens geword soos Babilon.

 

Omdat sy die bloed van Jesus se heilige getuies gestort het, het Hy vir haar bloed gegee om te drink sodat sy dronk geword het (v.6a, 18:20, 24, 16:6, Mt.27:25, Lk.11:47-51, 13:33-34, Hd.7:51-52, 58, 8:1-3, 1 Ts.2:14-16).

 

Die engel se verduideliking (v.6b-18)

In John Bunyan se Pilgrim’s Progress stel die karakters verskillende idees voor.  Bunyan se oorspronklike name, kleurvolle karakters en hope teksverwysings, maak dit maklik om die betekenis uit te werk.  Ons weet bv. dat Giant Despair en Doubting Castle na ‘n Christen se stryd met twyfel en depressie verwys, terwyl By-Path Meadow net ‘n ander manier is om van ‘backsliding’ te praat.

 

Op ‘n soortgelyke wyse het die engel in Op.17 vir Johannes die beeld van die prostituut en die monster verduidelik.  Johannes het hom verwonder toe hy die vrou gesien het (v.6b).  Is sy punt dat die duiwel, die wêreld en sonde ons maklik kan mislei (Gn.3:6, 2 Kor.11:14, 1 Jh.2:15-16)?  Of was hy verwonderd omdat hy nie geweet het wat dit beteken nie?  En is dít dalk hoekom die engel hierdie dinge in v.7-18 verduidelik het?

 

Wat die prostituut, asook die dier met die sewe koppe en die tien horings betref, het die engel die volgende vir Johannes gesê (v.7):

 

[1] ‘Die dier was, is nie meer nie, en sal weer uit die bodemlose put uit opkom’ (v.8, kontr. 1:8).  Dit is vervul toe keiser Nero selfmoord gepleeg het.  Vir 18 maande het dit gelyk of die Romeinse Ryk op sy laaste is.  Die Ryk het dit egter oorleef.  Toe Vespasianus wat aan bewind gekom het, het die dier se dodelike wond – keiser Nero wat dood is – gesond geword (13:3, 12, 14).

 

Hieroor sou die ongelowige Jode in die land [Gk. ] hulle verwonder het, almal wie se name nie voor die skepping in die Boek van die Lewe geskryf is nie (v.8, 13:3).  Maar die Ryk sou nie gehou het nie, want in 410 n.C. het God die Wes-Gote gestuur om dit te vernietig (v.8, 11).[2]

 

[2] ‘Die gelowiges het God se wysheid en kan die betekenis van die dier se sewe koppe en tien horings uitwerk (v.9, vgl. 13:18).  Die sewe koppe is sewe berge waarop die vrou sit’ (v.9).  Ons weet dat Rome op sewe berge gebou is.  Die les is weereens dat Jerusalem op Rome se rug gery het om die gelowiges dood te maak.

 

Die engel het verder gesê dat die sewe koppe sewe konings is.  Vyf van hulle het reeds tot ‘n val gekom, een was aan bewind toe Johannes Openbaring geskryf het, en een sou binnekort op die toneel verskyn het (v.10).  As die nuwe koning gekom het, sou hy vir ‘n kort tydjie regeer het.

 

Die geskiedenis leer vir ons dat daar vyf keisers voor Nero was:  Julius, Augustus, Tiberius, Caligula en Claudius.  Nero was die sesde een, en na hom het Galba vir omtrent sewe maande regeer.[3]  So het die Here v.10 vervul.

 

Omdat die dier van die Romeinse Ryk (nr.8 volgens v.11) een was met die sewe keisers, het dit gelyk of die kerk nie eintlik ‘n kans gehad het om te oorleef nie.  Die waarheid is egter dat dit die Ryk was wat tot ‘n val gekom het (v.11).

 

[3] ‘Die tien horings is tien konings’ (v.12).  Dit verwys na konings soos Herodes wat onder die keiser oor die Ryk se tien keiserlike provinsies geregeer het, nl. Italië, Agaje, Asië, Sirië, Egipte, Afrika, Spanje, Gallië of Frankryk, Brittanje, en Germanië of Duitsland.[4]  Vir ‘n kort tydjie (‘n uur) het die dier aan hulle die gesag gegee om God se kinders dood te maak (v.12-14, 2:10, 13).

 

Maar selfs toe hulle as een man saamgewerk het (v.13, Hd.4:27-28, Lk.23:12), kon hulle nie die Lam en sy volgelinge oorwin het nie (v.14).  Jesus is die Koning van die konings en die Here van die here; daarom het die Romeinse Ryk ondergegaan en bestaan die kerk nogsteeds (v.14, 19:16, Dt.10:17, Dn.2:47, Mt.28:18).

 

God het die kerk gekies en deur die evangelie na Homself toe geroep (v.14, Rm.1:6, 8:28-30).  Hy sal ook daarvoor sorg dat kerk nie ontrou word soos Israel nie, maar ‘n getroue bruid bly (v.14).

 

[4] ‘Die water waarop die prostituut gesit het is ‘n menigte van volke, nasies en tale’ (v.15, 1, Ps.65:8, Jes.17:12-13).  Jerusalem het met die nasies gehoereer, maar soos in Esg.16:35-41, 23:25-29, 47 het hulle haar gehaat, verwoes, kaal uitgetrek, verslind en met vuur verbrand (v.16, 18:8, 17, 19, 19:18, Lv.21:9).  Dit is in 70 n.C. vervul toe die Romeine Jerusalem verwoes en verbrand het, en in die res van die Ryk tienduisende Jode geslag het.[5]

 

So het die dier van die Romeinse Ryk met haar keisers en konings – sonder dat hulle dit besef het – God se plan teen die Jode uitgevoer en sy profesieë vervul (v.17, Jes.10:5-7, 46:9-11, Ef.1:11).  Jesus het gesê:  “En wanneer julle Jerusalem deur leërs omsingeld sien, dan moet julle weet dat sy verwoesting naby is… Want dit sal dae van wraak wees, sodat alles wat geskrywe is, vervul kan word.” (Lk.21:20, 22).

 

[5] ‘Die vrou is die groot stad wat heerskappy voer oor die konings van die aarde’ (v.18).  In 11:8 het Johannes gesê dat Jerusalem die groot stad is (vgl. Jer.22:8), en in v.18, 18:10, 16, 18-19, 21 word Babilon die groot stad genoem.

 

Die Babilon van die Ou Testament het nie meer bestaan nie, en sou volgens Jes.13:19-20 ook nie weer herbou word nie.  Die les is dan dat Jerusalem so heidens geword het soos Babilon.  Babilon is dus ‘n skuilnaam vir Jerusalem.

 

Volgens die engel het die groot stad, dit is Jerusalem, oor die konings van die aarde of land [Gk. ] geheers (v.18).  Jerusalem was die sondebok wat haar afgodery na die res van die land toe versprei het, en in haar het die konings van Israel hulle sonde gepleeg.

 

Wat is Johannes se punt in hierdie hoofstuk, en hoe moet ons dit toepas?  Die sentrale gedagte is dat prostitute en monsters, Jerusalem en Rome, vals gelowiges en ongelowiges vir Jesus haat.  Maar omdat hulle nie by Hom kan uitkom nie, sal hulle sy kinders vervolg en doodmaak.  Hulle sal egter nie suksesvol wees nie, want as Koning van die konings en Here van die here sal Hy hulle oorwin en vernietig (v.8, 11, 14, 16).

 

Die boodskap is dat Jesus en die Christelike geloof nie oorwin kan word nie, maar dat hulle die vyand sal oorwin (v.14).  Selfs as daar net een gemeente op die aarde oor is, sal sy – soos Dawid teen Goliat, en Gideon se bende van 300 teen ‘n groot menigte – teen alle verwagtinge opstaan, die stof van haar klere afskud, en in Jesus se krag die vyand met ‘n uitklop hou teen die grond slaan:  “want by die HERE is daar geen verhindering om deur baie of deur min te verlos nie. “ (1 Sm.14:6).

 

Die kerk sal oorwin en die evangelie sal suksesvol wees.  Die poorte van die hel kan nie teen die kerk standhou wanneer sy met die swaar houtpale van die evangelie en gebed daarteen storm nie.  Uiteindelik moet die kerk deurbreek, en sal Jesus miljoene gevangenes uit die mag van Satan bevry om só sy kerk te bou (Mt.16:18).

 

Ek kan nie meer aan eindtydsieninge vashou wat sê dat die kerk dit net-net gaan maak, en dat sy voor die wederkoms by verre in die minderheid gaan wees nie.  William Hendriksen (wat andersins ‘n baie goeie kommentator is) sê bv. dat die kerk in haar evangelie-getuienis totaal oneffektief en vernietig sal wees voordat Jesus kom.[6]

 

Maar kon Jesus sy vyande aan die kruis oorwin het, en dit nie deur die res van die geskiedenis doen nie?  En kon Hy in 70 en 410 n.C. sy kerk se vyande in die nek geslaan het, en dit nie weer doen nie?  Volgens Ps.110:1 sal Hy aan die regterhand van die Vader heers, totdat al sy vyande onder sy voete is.

 

Deur Christus se krag sal die kerk triomfeer oor die heidene wat haar vervolg (die dier), asook oor dié wat dat hulle aan God behoort, maar teen haar is (die prostituut).

 

Dwarsdeur die Ou Testament het God sy volk se vyande oorwin en gemaak dat hulle vandag nie eers meer ‘n faktor is nie:  die Egiptenare, die Amalekiete, die Filistyne, die Assiriërs, die Babiloniërs, die Meders en die Perse, die Grieke en die Romeine.

 

Ook in die Nuwe Testament het God Judaïsme, Gnostisisme en talle ander vals leringe met die besem van sy dissipline uit die kerk uitgevee, sodat dit nie meer ‘n ernstige bedreiging is nie.

 

En in óns dag sal Jesus elke vuil ‘-isme’ en ander vals lering uit die kerk uit verwyder.  Hy sal nie toelaat dat die invloed van ateïsme, Islam, Kommunisme, die Word of Faith beweging, postmodernisme, die Hebrew Roots dwaling, of enige ander vyand sy kerk tot niet maak nie.

 

Watter ordentlike man sal toelaat dat iemand sy vrou verniel en die oorhand oor haar kry?  Hoekom sal Jesus dit dan doen?  Ek weet nie of ons aldag lekker besef hoe lief Jesus vir sy bruid is nie.  Volgens Ef.5:25 het Hy haar só liefgehad, dat Hy sy lewe vir haar gegee het.

 

As jy nie deur geloof en bekering deel is van sy bruid nie, beteken dit jy is teen haar.  En as jy teen Jesus se bruid is, sal Hy jou doodmaak soos Hy dit met die prostituut en die dier gedoen het.  Besluit vandag aan wie se kant jy wil wees.

 

[1] David Chilton, The Days of Vengeance, p.136

[2] N.R. Needham, 2000 Years of Christ’s Power: Part 1, p.287

[3] Ibid., p.175

[4] Chilton, p.175.  Chilton het sy inligting verkry uit F.W. Farrar, The Early Days of Christianity, Chicago and New York, Belford, Clarke & Co., 1882, p.532.

[5] Ibid., pp.176-177

[6] William Hendriksen, More than Conquerors, 1947, p.178 aangehaal in Iain Murray, The Puritan Hope, p.275 n.32