Waarop bou jy jou lewe?

House of cards

In die afgelope week was daar ‘n groot haelstorm in Durban.  Ek het in ‘n video gesien hoe die water die grond onder die huis se fondasie wegspoel.  Een van die huis se hoeke het niks gehad om dit te ondersteun nie, en het letterlik in die lug gehang.  As daar ‘n rotsbank onder die huis was, sou die water nie die grond onder die fondasie kon wegspoel nie.

 

Ek weet nie of die huis uiteindelik geval het nie.  Indien dit gebeur het was daar groot skade, maar kon dit herbou word.  Maar as jy jou lewe op ‘n wankelrige fondasie bou en dit val, kan jy dit nie herbou nie.  Maak daarom seker dat jy Jes. 28:14-29 ter harte neem en op die regte fondasie bou.

 

Juda se ooreenkoms (v.14-21)

Bart het die kontrak van sy lewe geteken.  Teen volgende jaar hierdie tyd sal hy omtrent R3 miljoen in sy bankrekening hê.  Hy kan nie glo dat dinge uiteindelik besig is om uit te werk nie.  Om sy planne aan die gang te kry, het hy ‘n spul geld by vriende en familie geleen.  Hy het belowe om hulle binne ‘n jaar dubbel terug te betaal.  Sy planne het egter deur die mat geval, en nou is hy in groot moeilikheid.

 

Soos Bart, het Juda ‘n kontrak geteken wat nie sou hou nie.  Assirië was oppad om hulle aan te val, en daarom het hulle Egipte se hulp gevra (30:2-3).  Hulle het nie op die Here vertrou nie, en daarom het Hy besluit om hulle te oordeel (v.12-13).  Daar was egter nog tyd om na sy woorde te luister en hulle te bekeer (v.14).  In Jes. 28 het die Here drie keer vir hulle ‘n tweede kans gegee (v.14, 16, 22).  Hy is die God van tweede kanse (Jona 3:1, 4, 10, 4:2, 11).  As jy dus ernstig droog gemaak en gesondig het, strek die Here sy hand uit om vir jou nog ‘n kans te gee.  Al wat Hy wil hê is dat jy moet erken jy het teen Hom gesondig (Jer. 3:13).

 

Ongelukkig was Juda nie bereid om dit te doen nie.  Die priesters en profete – die geestelike leiers! – het op Egipte vertrou.  Hulle het God se Woord wat deur Jesaja na hulle toe gekom het, afgelag (v.14, 7-10, Jer. 6:10).  Maar die ooreenkoms wat hulle met Egipte gemaak het, was eintlik ‘n verbond met die dood en die hel (v.15).  Dit sou immers die uiteinde van hulle ongeloof wees (v.15).  Dit is asof hulle ‘n verbond met die dood gesluit het, waarin hy (die dood) belowe het dat hy hulle nie sal doodmaak nie.  Maar het hulle regtig gedink dat die dood (Egipte) hulle teen die sweep van Assirië kon beskerm (v.15)?

 

Egipte het beskerming belowe, maar kon dit nie bied nie; daarom het Jerusalem en haar leiers op leuens vertrou en daarin geskuil (v.15).  Dit is soos iemand wat ‘n kombers gebruik om vir hom huisie te bou, in die hoop dat dit hom teen Durban se hael sal beskerm.  Juda se ooreenkoms met Egipte kon hulle nie teen die haelstorm van God se oordeel beskerm nie (v.15, 2).

 

Het jy ‘n skuilplek om jou teen God se oordele te beskerm?  Sal jou rykdom jou op die laaste dag teen God se vurige toorn beskerm?  Dit sal nie (Spr. 11:4).  Sal jou goeie werke jou help?  Ook nie, omdat jou beste dade soos ‘n ‘mechanic’ se smerige oorpak is (Jes. 64:6).  Sal jou pa, jou voorvaders, Maria, die ds., of iemand anders vir jou intree?  Dit sal nie help nie, omdat die geen mens sy naaste van die dood en die hel kan red nie (Ps. 49:8-10).  Verder kan geen mens in die troon kamer van die hemel inkom as God hom nie uitnooi nie (Jer. 30:21).  God is ‘n verterende vuur wat in helder lig woon, sodat enigiemand wat sy volle heerlikheid sien, onmiddellik dood sal neerval (6:2, Eks. 33:20, 1Tim. 6:16, Heb. 12:29).

 

Jesus in sy Persoon, lewe, kruisdood en opstanding is die enigste Een wat jou teen God se toorn kan beskerm en jou in sy teenwoordigheid kan inbring.  Hoekom?  Op Golgota het Hy God se toorn soos ‘n spons geabsorbeer.  As jy daarom deur geloof en bekering onder hierdie dak skuil, kan die haelstene van God se oordeel jou nie tref nie (Rom. 8:1).

 

Verder moet ons onthou dat Jesus God en mens is.  Omdat Hy beide is, kan Hy God se arm aan die een kant vasgryp en die mens s’n aan die ander kant, om ons só uit die put van ons sonde te red (Job 9:32-33, 1Tim. 2:5).  God het Hom ook as ‘n fondasie- en kosbare hoeksteen gegee, sodat Sion of Jerusalem in Hom kon glo (v.16, Matt. 21:42, 44, Hand. 4:11).  Op Golgota het Hy die aardbewing van God se toorn deurstaan.  Hy is dus ‘n beproefde steen op wie jy jou huis kan bou (v.16).  Hy sal jou nie in die steek laat soos wat die wankelrige fondasie van Egipte vir Juda in die steek gelaat het nie (v.15-16).

 

Ongelukkig het Jerusalem gedink dat hulle nie op Hom kan bou en vertrou nie.  Hoe weet jy dit?  Hulle was nie rustig nie, maar het soos afkop hoenders Egipte toe gehardloop (v.16).  Hulle was rusteloos en angstig (v.16).  Hulle het nie geglo dat die Here hulle kan help nie, en het nie geduldig op Hom gewag nie (v.16).

 

Hulle het die steen uiterlik beoordeel en gedink dat Hy nie die hoeksteen kan wees nie (53:2-3, Ps. 118:22).  Gevolglik het hulle Hom op die hoop bou rommel buite die stad gegooi.  Hulle het die Messias gekruisig; die hoeksteen het dood by hulle voete gelê.  Toe hulle omdraai om weg te loop, het hulle oor Hom gestruikel en hulleself te pletter geval (8:14, Rom. 9:32-33, 1Pet. 2:6-8).

 

Moenie so wees nie, maar glo eerder dat die hoeksteen die gewig van God se toorn kan dra, “sodat elkeen wat in Hom glo, nie verlore mag gaan nie, maar die ewige lewe kan hê.” (Joh. 3:16).  Glo ook dat Satan en sy versoekings nie hierdie fondasie onder jou kan uitskud nie.  Glo en vertrou dat geen vyand of beproewing die fondasie kan laat kraak nie.  As jy jou lewe op hierdie fondasie bou is jy veilig.  Jy hoef daarom nie onrustig te wees, en haastig rond te bel in die hoop dat iemand jou kan help nie (v.15).  Jesus kan jou help (v.16).  Wag op Hom en bring jou sorge in gebed na Hom toe (1Pet. 5:7).

 

Hoekom het die Here hierdie fondasie- of hoeksteen gelê?  Die waterpas, bou penne en boulyn van reg en geregtigheid het vir die Here gewys dat die mure van Juda se lewens skeef is, en dat Jerusalem nie betroubaar is nie (v.17).  Juda wou die mure van goeie werke sonder ‘n fondasie steen bou, en daarom sou dit nie hou nie (v.16-17).  Die hael en vloed van God se oordeel sou hulle skuilplek van leuens wegspoel (v.2, 15, 17).  Daarom sou die Here ‘n nuwe tempel bou, waarvan Jesus en die evangelie (soos dit deur die apostels en profete opgeteken is) die hoeksteen is, en elkeen wat in Hom glo die mure (1Kor. 3:9-11, 16, Ef. 2:20, 1Pet. 2:4-5).

 

Omdat Juda hierdie fondasie verwerp het, sou hulle ooreenkoms met die dood (Egipte) nie uitwerk nie (v.15-16, 18).  Die sweep van God se oordeel (Assirië) sou elke dag deur die land trek en hulle platslaan (v.15, 18).  Dié wat in die nag gaan slaap het, het gebid dat die son moet opkom, terwyl dié wat opgestaan het, gewens het die dag is verby (v.19, Deut. 28:67).

 

Toe Juda God se boodskap van oordeel deur die Assiriërs (mense van ‘n vreemde taal) hoor, was hulle verskrik (v.19, 11, 2Kron. 32:18).  Skielik het die hulp wat hulle by Egipte gesoek het, nie rus gebied nie.  Hulle was so rusteloos soos ek en my vriend in 1999 was.  Ons het Kaap toe gery.  Teen 02:30 was ons te moeg om verder te ry, en was dit te laat om by ‘n gastehuis in te boek.  Ek het probeer om op die Opel Corsa se agterste sitplek te slaap, en hy op die voorste twee sitplekke.  Jy kan raai dat ons nie eintlik geslaap het nie.

 

Augustinus het gesê:  ‘U het ons vir Uself gemaak, en ons harte is rusteloos, totdat hulle in U rus.’[1]  As jy in enigiets of iemand anders rus soek, sal jy rusteloos bly.  Die bed en kombers van drank, dwelms, geld, kos, verhoudings, ander mense, ontspanning, plesier, ens. kan nie vir jou rus gee nie.  Die bed is te kort, en daarom kan jy jou nie lekker daarop uitstrek nie; die kombers is te smal, en daarom kan dit jou nie warm hou nie (v.20).  Niemand buiten die Here kan vir jou die rus bied wat jy soek nie (Matt. 11:28-30).

 

Ongelukkig het Juda hierdie rus van die hand gewys (v.12).  Gevolglik het die plekke waar God eens vir Dawid teen sy vyande gehelp het, die plekke geword waar Hy teen sy eie volk opgestaan het (v.21, 2Sam. 5:20, 25. 1Kron. 14:11, 16).  Derek Kidner sê:  ‘God who swept away David’s enemies will now sweep away David’s kingdom.’[2]  Hierdie werk van die Here was inderdaad vreemd en ongehoord (v.21).

 

As jy soos Juda die hoeksteen ignoreer om jou rus in iets of iemand anders te vind, sal Hy ook teen jou oorlog voer soos Hy dit in v.21 teen Juda gedoen het (vgl. Op. 2:16).  Dit is o.a. wat Jesaja in v.22-29 met sy gelykenis bedoel het.

 

Jesaja se gelykenis (v.22-29)

My vrou het ewe skielik lief geraak vir tuinmaak.  Sy het varkore in die voorste tuin geplant, en rose in die agterste een.  Sy het ‘n boek wat vir haar sê hoeveel son en water elke plant moet kry.  Sy weet dat sy elke plant anders moet hanteer.  Dit is ook wat die Here met ons doen.  Hy weet wat elkeen van sy kinders nodig het, en daarom tugtig Hy ons verskillend (v.22-29).

 

In Juda se geval het God die land verwoes en die inwoners met sterk boeie gebind (v.22).  Dit het gebeur omdat hulle God se waarskuwings deur Jesaja afgelag het (v.22, 9-10, 14).  Hulle moes hulle eerder bekeer en na Jesaja se gelykenis geluister het (v.22-23).

 

Die gelykenis gaan oor ‘n boer en sy plaas.  Die boer weet wanneer hy genoeg geploeg het en moet begin saai (v.24).  Hy weet ook dat kruie soos swart komyn en komyn, en graansoorte soos koring, gars en spelt op verskillende tye, plekke en maniere geplant moet word (v.25).  Hy weet dit omdat God hom wys gemaak het (v.26, 29).  Hy weet dat swart komyn nie met ‘n slee gedors word nie, en dat hy nie met ‘n wawiel oor gewone komyn moet ry nie; hy moet dit eerder met ‘n stok uitslaan (v.27).

 

Hy kan graansoorte soos koring fyn maal, maar met komyn en swart komyn moet hy dit nie doen nie (v.27-28).  Maar selfs as hy die koring fyn maal, moet die wa met perde nie aanhoudend daaroor ry en dit te fyn maal nie (v.28).

 

Jesaja se gelykenis wys vir ons hoe God se tugtiging werk.

 

[1] God sal nie die tugtiging langer laat duur as wat dit nodig is nie (v.24, 28).  Wanneer die tyd reg is sal die tugtiging ophou, sal jy soos suiwer goud uitkom, en sal die Here jou weer optel (Job 23:14, 1Pet. 5:6).

 

[2] Moenie sê dat die Here jou fyn maal, dat sy tugtiging te swaar is, of dat dit te lank aanhou nie (Jer. 30:11, Rom. 9:27-29, 1Kor. 10:13, 2Kor. 1:8).  Hy weet hoe om met jou te werk (v.27-28).  Hy onthou dat jy van stof gemaak is; Hy sal jou nie vernietig nie (Ps. 103:14).

 

[3] Die Here weet dat sy kinders verskillend getugtig moet word (v.25, 27-28).  Hy weet dat een kind ‘n pakslae nodig het, terwyl Hy met ‘n ander een moet raas.  Hy weet dat een gelowige op ‘n siekbed moet lê, terwyl ‘n ander een skerp gekritiseer moet word.  Een gelowige word baie erg versoek, terwyl ‘n ander een nie genoeg geld het nie.  God is wys, en daarom is elke gelowige se tugtiging handgemaak (v.29).

 

[4] God is die boer wat jou geplant en geoes het, en dit is ook Hý wat jou fyn maal (Rut 1:20-21, Job 1:21, 2:10).  Moet dan nie moedeloos word en kla wanneer dit met jou sleg gaan nie.  Weet eerder dat die Here met jou besig is, en onthou wat ‘n ou man vir my gesê het toe ek deur ‘n moeilike tyd gegaan het:  ‘God is obviously up to something good.’

 

[5] Die Here geniet dit nie om jou te tugtig nie (Lam. 3:33).  Hy doen dit egter, omdat Hy goeie dinge in jou lewe wil voortbring.  Hy wil jou soos Jesus maak (Rom. 8:28-29).  Hy wil hê jy moet heilig word en vrugte dra (Joh. 15:2, 8, Heb. 12:10-11).  Hy wil jou karakter vorm (Rom. 5:3-4).  Hy wil jou van die verkeerde pad af wegdraai, sodat jy op die regte pad sal loop (Ps. 119:67, 71).

 

Sy tugtiging help dat jy nie gemaklik raak nie, maar volhard (Rom. 5:3-4, Jak. 1:2-3).  Hy tugtig jou sodat jy meer na die hemel sal verlang (Rom. 5:3-5, 2Kor. 4:17-18).  Hy gebruik dit as ‘n sweep, sodat jy vinniger na die hemel toe sal hardloop (v.15, 18).

 

Verder tug Hy jou sodat jy Jesus se lyding sal waardeer, en Hom meer sal liefhê (Heb. 12:2-4).  Wanneer Hy jou tugtig, skop Hy die onbetroubare krukke van geld, gesondheid, die wêreld se wysheid, mense se guns, jou kundigheid, geestelike gawes, kragte en vermoëns onder jou uit, sodat jy op Hom sal vertrou en jy ‘n vaste fondasie onder jou voete kan hê (v.15-18, 2Kor. 1:8-9).

 

God se dissipline maak dat jy nie te veel van jouself dink nie, maar dat jy op die Here se wysheid en genade staatmaak (v.29, 2Kor. 12:7-10).  Die Here gebruik dit om te wys dat Hy jou liefhet en dat jy regtig syne is (Heb. 12:6-8).

 

Maar om God se spesifieke doel met jou tugtiging uit te werk is nie die belangrikste nie.  Wanneer jy soos Job nie kan verstaan wat die Here in jou lewe doen nie, kan jy ten minste weet dat jy ‘n rotsvaste fondasie onder jou voete het.  En dan moet jy die ou Sondagskool liedjie uit Matt. 7:24-27 liedjie onthou:

Die wyse man bou sy huis op die rots (x 3)

En die reën het neergeval

En die reën val neer en die vloed styg op (x3)

En die huis op die rots staan vas.

 

[1] Vertaal uit The Confessions of Saint Augustine, Whitaker House, New Kensington: PA, 1996, Book One, p.11

[2] D. Guthrie & J.A. Motyer, red., New Bible Commentary: Third Edition, Inter-Varsity Press, Leceister, 1970, p.606

Advertisements

‘n Boodskap oor vermetelheid en dronkenskap

Drinking

Tydens een aanddiens het ‘n dronk vrou aanhoudend die preek onderbreek.  ‘Amen!  Ja, is pastoor!  Amen!’ het sy gesê.  By drie ander geleenthede het mense wat vol van dwelms was my straat prediking geopponeer.  Een man het my gevloek, ‘n ander een met my sleggesê, en die ander een het uitgeroep dat ons nie van God af is nie.

 

So het die dronk mense in Jes. 28:1-13 vir Jesaja geopponeer.  Die Here het hom met ‘n boodskap teen hulle gestuur.  Dit was hoofsaaklik ‘n boodskap oor hulle vermetelheid en dronkenskap.

 

Samaria se gemak (v.1-6)

Holland is ‘n streek aan die weskus van Nederland, maar die naam word ook gebruik om na die land in sy geheel te verwys.  Dieselfde was waar van Efraim:  dit was een van die twaalf stamme, maar is later gebruik om na die hele noordelike ryk van Israel te verwys (bv. in Hosea).

 

Toe Salomo dood is, het Israel in twee geskeur.  Samaria was die hoofstad van die noordelike ryk, terwyl Jerusalem die hoofstad van die suidelike ryk was.  In v.1-6 het Jesaja God se weë of oordele oor die noordelike ryk uitgespreek.

 

Samaria was op ‘n heuwel gebou (1Kon. 16:24).  Die stadsmure het soos ‘n kroon op iemand se kop gelyk (v.1).  ‘n Groen vallei van wingerde het Samaria omring; die stad het soos ‘n pragtige blom uitgestaan (v.1).  Samaria se inwoners was trots op hulle ‘kroon’ (v.1).  As God se volk het hulle vas geglo dat hulle veilig is.  Gevolglik het hulle ‘n gemaklike lewe van dronk partytjies gelei (v.1, Amos 2:8, 4:1, 6:6).

 

Hulle het nie opgemerk dat die blom besig is om te verlep nie (v.1, 40:6-8).  In 722 v.C. het die Here Assirië soos ‘n verwoestende haelstorm teen Samaria gestuur en haar in die vloed van sy oordele verdrink (v.2, 8:7).  Hy het die stad op die grond gegooi, die kroon en die pragtige blom onder sy voete vertrap (v.2-4a).  Deur Assirië het Hy Samaria soos die eerste ryp na-vy van die seisoen gepluk en ingesluk (v.4b).

 

Deur die Messias se Koninkryk sal God self ‘n kroon van heerlike skoonheid vir die oorblyfsel van sy volk sal wees, en sal Hy die ongeregtigheid uit Israel en die res van die aarde verwyder; Hy sal ‘n gees van geregtigheid in Israel en die wêreld se regsisteme gee (v.5-6, 11:2).  Hy sal ook sy kinders versterk om die vyand van die stadspoorte af weg te hou (v.6).  Hy sal m.a.w. sy volk beskerm.

 

Hoe moet ons v.1-6 op onsself toepas?  Soos Samaria is die mens van nature hoogmoedig en dink hy dat God se oordele hom nie sal tref nie (v.1).  Hy dink dat hy die hemel verdien, en dat dit nie dieselfde sal wees sonder hom nie.[1]

 

Jonathan Edwards het gesê:  ‘Byna elke ongelowige wat van die hel hoor, vlei homself dat hy dit sal ontvlug.  Hy maak op homself staat vir sy eie veiligheid.  Hy vlei homself op grond van wat hy gedoen het, wat hy nou doen, en wat hy beplan om te doen.  Hy dink hoe hy God se verdoemenis kan vermy, en vlei homself dat hy ‘n goeie plan uitgedink het, en dat sy planne nie sal misluk nie.  Hy hoor dat min mense gered is, en dat die meeste van hulle gesterf het en hel toe is.  Maar hy verbeel hom dat hy beter as ander mense vir sy ontvlugting beplan het.’[2]

 

Dit gebeur veral met dié wat sê dat hulle God se kinders is, maar dit nie is nie (soos Samaria).  Hulle dink dat hulle doop, kerklidmaatskap, tiendes, getuienis van redding of ouderlingskap hulle teen God se oordele sal beskerm, en dat hulle dus in hulle sonde kan voortleef.  Hulle sit snoesig en veilig in die kerkbanke, en dink dat God se toorn hulle nie daar kan bereik nie (Jer. 7:4, Amos 6:1, Matt. 22:11-13).

 

Hulle glo vas dat hulle ‘n blom in Jesus se tuin is, en dat Hy hulle eendag as ‘n pêrel vir sy kroon gaan kom haal.  Hulle herinner hulleself aan God se liefde, en sê vir hulleself dat Hy nie so sterk oor hulle sonde voel soos oor die moordenaar en verkragter s’n nie.  ‘Eens gered, altyd gered!’ is die skuilplek wat hulle oprig om hulle teen God se toorn te beskerm.  Dit is so dat geen gelowige sy redding kan verloor nie, maar hierdie mense gebruik dit as ‘n lisensie om hulle sonde te doen (v.1, Rom. 6:1).

 

So seker as wat die Here leef, Hy sal hulle onder sy voete vertrap, die trotste kroon van hulle koppe afruk en hulle in die hel gooi (v.3-4).  Hy sal hulle in die vloed van sy oordele verdrink (v.2).  Die hel maak sy mond wyd oop om hulle in te sluk (v.4).  Al wat hulle terughou is die genade van God.

 

As jy jou sonde haat en jou daarvan bekeer het, is jy nie die persoon van wie ek sopas gepraat het nie.  Jy hoef daarom nie vanaand wakker te lê nie.  Die persoon wat ek hierbo beskryf het, gebruik God se genade as ‘n dekmantel om sy sonde te regverdig.  Hy weet dat die Here hom vir sy sonde gaan oordeel, maar doen dit in elk geval omdat hy dink dat hy altyd weer vergifnis kan vra.  Hy besef nie dat sy lewe van sonde besig is om hom hard te maak, sodat hy later nie meer ‘n begeerte sal hê om na die Here toe te draai nie.

 

Hy verdedig sy sonde deur te sê dat hy darem nog kerk toe gaan, die Bybel lees en bid.  Hy dink dat sy ‘goeie stiltetye’ ‘n aanduiding is dat sy dronkenskap of egbreuk nie verkeerd is nie, en dat die Here met hom tevrede is.  Hy is al so ver heen, dat sy gewete hom nie meer pla nie.  Hy is soos Jona wat in die storm slaap, en soos Samaria wat rustig sit en drink terwyl die storm van God se oordeel oor hulle broei.

 

Hy is soos die los vrou in Spr. 7:14 wat gedink het dat haar godsdienstige aksies haar sonde uitbalanseer, en dat die Here dit daarom nie ernstig opneem nie.  Ander mense kan sien dat hy op die verkeerde pad is, maar hy ontken dit.  Soos Israel van ouds raak hy kwaad as God se boodskappers sy sonde uitwys (2Kron. 16:10).

 

Hy lees daarom net die verse oor God se genade en liefde, omdat dit hom lekker laat voel (2Tim. 4:3-4).  Hy het geleer om die dele uit te blok wat oor God se heilige karakter, sy oordele en sy haat vir sonde gaan.  Hy het sy eie goedkoop teologie van genade en van Jesus se kruisdood geformuleer.  In sy oë beteken Jesus se kruisdood dat sy sonde vergewe is, en dat hy daarmee kan aanhou.  Wat God se genade betref dink hy dat dit oneindig is, en dat God se geduld nooit opraak nie.

 

Maar waar het die Here ooit gesê dat sy genade geen perke het nie?  Wys tekste soos Heb. 6:4-6 nie duidelik dat sommige mense die grens van God se genade oorskry, en dat hulle daarna nie weer kan terugkeer nie?  En het Jesus nie self gesê dat daar so iets soos die onvergeeflike sonde is nie?

 

As jy jouself dan ‘n Christen noem en met sonde besig is, moet jy jou ore spits.

 

Jerusalem se feesviering (v.7-13)

Paul Kruger het drank gehaat en net melk gedrink.  En tog het hy geglo dat dit nie sonde is as iemand drank gebruik nie.  ‘Drank is ‘n gawe van God aan die mens, en as dit in matigheid gebruik word is dit nie sonde nie,’ het hy gesê.  Hy het verstaan dat dit verfrissend kan wees na ‘n dag se harde werk.  Wat hy gehaat het was dronkenskap.[3]  En dit is presies die punt in v.7-13.

 

Samaria het hulleself dronk gedrink en onder God se oordeel beland.  En het die leiers van Jerusalem regtig gedink dat húlle daarmee gaan wegkom?  Die priesters en profete moes God se Woord vir die volk bring en vir hulle wys hoe om dit in hulle lewens toe te pas.  Maar hulle kon dit nie doen nie, omdat hulle dronk was (v.7, 5:11, 22).  Hulle was so dronk dat die tafels vol van opgooi was (v.8).

 

Hoekom was hulle dronk?  Hulle het fees gevier, omdat Egipte belowe het om hulle teen Assirië te help (v.15, 30:1-7).  Soos met baie ongelowiges, het hulle die goeie tyding met drank gevier.  Hulle het die wyn ingesluk, maar op die einde het dit hulle ingesluk (v.7).  Die drank het hulle verwar en gemaak dat hulle nie goeie leiding kon neem nie (v.7).  Hulle visioene het nie van die Here af gekom nie, maar die alkohol het gemaak dat hulle snaakse dinge sien (v.7).  Hulle kon nie meer tussen reg en verkeerd onderskei nie; die drank het gemaak dat hulle die reg verdraai en verkeerde dinge sê (v.7).  Dié wat hulle geraadpleeg het kon net sowel ‘n dronk predikant vir berading gevra het, of vir ‘n dronk prokureur gevra het om hulle saak te beveg.

 

Terwyl die geestelike leiers dronk om die tafel gesit het, het Jesaja ingestap.  ‘Vir wie wil jy kennis leer en God se boodskap verduidelik – vir babas wat nog melkies drink?’ het hulle gesê (v.9).  ‘Jy gee mos melk vir die volk, asof hulle kinders is:  gebod op gebod, reëltjie vir reëltjie, bietjie vir bietjie.’ (v.10).

 

Maar Jesaja het juis so gepreek, omdat die volk a.g.v. sulke leiers geestelike babas was, en nie die vleis en aartappels van God se Woord kon verteer nie – hulle het melk nodig gehad.  Hy het dus eenvoudig gepreek, sodat almal dit kon verstaan, en sodat hulle nie ‘n verskoning gehad het vir waarom hulle hulle nie bekeer het nie.  Jesaja het die volle waarheid van God vir die volk gegee; Hy het niks uitgelos of oorgeslaan nie (v.10).  Maar Jerusalem en haar leiers het sy prediking geïgnoreer (2Kron. 36:15-16).

 

Gevolglik sou die Here hulle deur mense van ‘n vreemde taal getugtig het (v.11).  In die Ou Testament was Assirië en Babilon die vreemde nasies deur wie Hy sy volk getugtig het (v.11, Deut. 28:49, Jer. 5:15).  In die Nuwe Testament was ander lande se tale die teken dat die Here sy volk deur die Romeine – ‘n volk wat ‘n ander taal gepraat het – sou tugtig, en dat Hy die evangelie van die Jode af sou wegneem om dit na alle tale toe te versprei (Hand. 2:4-13, 14-23, 36).

 

God het die evangelie by sy volk weggevat, omdat hulle die eenvoudige verkondiging daarvan in hulle eie taal verwerp het (v.9-10).  Hulle wou nie die rus van sy verlossing gehad het nie, maar het dit van die hand gewys (v.12, 30:15, Matt. 11:28-30).  Hulle het eerder in Egipte en hulle eie planne gerus as in die Here (v.12, 15-16).

 

Israel het God se volledige Woord in hulle eie taal verwerp, en daarom het Hy sy oordele in ‘n taal aangekondig wat hulle nie verstaan nie (v.11, 13).  Het Jesus nie in gelykenisse gepreek wat die volk nie verstaan het nie (Matt. 13:10-17)?  Dit is byna of Hy gesê het:  ‘Toe dit verstaanbaar was, wou julle nie luister nie.  Nou sal Ek dit so eenvoudig maak, dat wyse en geleerde mense dit nie kan uitwerk nie, maar dat net geestelike kinders dit kan verstaan’ (Matt. 11:25).

 

Omdat die Jode se geestelike leiers die boodskap nie verstaan het nie, het hulle hulle nie bekeer nie.  En omdat hulle hulle nie bekeer het nie, het hulle in die vyand se vangnet beland en is hulle weggevoer (8:15).

 

So was dit ook in die Nuwe Testament.  Die volk en haar geestelike leiers het die Woord nie verstaan nie.  Gevolglik het hulle hulle nie tot die Messias bekeer nie, maar Hom gekruisig.  In 70 n.C. het die Here hulle hiervoor geoordeel.  Hy het sy Woord vir die Jode weggesteek en dit na die heidene toe gestuur (6:9-10, Amos 8:11, Hand. 28:25-28).  Dit is wat gebeur wanneer mense elke geleentheid in die wêreld het om die Woord eenvoudig te hoor (gesonde kerke, goeie preke op die internet, goeie Christelike boeke, ens.), maar nie daarop ag gee nie.

 

Wat het v.7-13 vir ons te sê?

 

[1] Persoonlik verkies ek dit om glad nie te drink nie.  Ek wil nie aspris iets voor iemand drink as dit hom in die versoeking gaan bring, of as dit sy gewete gaan pla nie (Rom. 14:21, 1Kor. 8:13).

 

En tog sê die Bybel nie dat dit sonde is as iemand ‘n glas wyn of ‘n bier drink nie.  In Deut. 14:26 het die Here vir Israel gesê dat hulle wyn of sterk drank by hulle feeste mag drink.  Ps. 104:15 sê dat wyn ‘n gawe van God is om die mens ontspanne en gelukkig te maak.  In 1Tim. 5:23 het Paulus vir sy jong vriend gesê om nie net water te drink nie maar ook wyn, sodat die alkohol die kieme in sy maag kan doodmaak.

 

Ons weet ook dat Jesus wyn gedrink het (Matt. 11:19).  Party mense dink dat die wyn in Jesus se tyd met water verdun is, en dat daar skaars alkohol in was.  Maar dit was nie altyd die geval nie.  Jesus het bv. die water in wyn verander, en nie die goeie ‘ou’ wyn met water verdun nie.  Ons weet ook dat daar genoeg alkohol in die wyn was om ‘n mens dronk te maak (v.7, 1Kor. 11:21).

 

En dít is juis waar die probleem lê:  ons moenie so baie drink dat ons dronk word nie (v.1, 7-8).  Ongelowiges gebruik elke geleentheid om dronk te word:  restaurante, motorfiets klubs, sosiale geleenthede, sport byeenkomste, partytjies, jaareindfunksies, jag, visvang, Kersfees, ens.  Wanneer ongelowiges rustig en gemaklik voel, drink hulle.  Wanneer hulle bly is, drink hulle.  Wanneer hulle depressief is, drink hulle.  Wanneer hulle bekommerd is, drink hulle.  Wanneer hulle probleme het, drink hulle.  Wanneer hulle verward en verlore voel, drink hulle.

 

Drank is hulle baas, omdat Jesus nie is nie (v.12, 7).  As hulle net na Jesus toe wil kom sal Hy hulle vry maak en die leemte in hulle siele vul (Joh. 4:14, 8:36).  Sy Persoon, kruisdood, opstanding en die Heilige Gees is meer as bekwaam om met hulle drank probleem af te reken.  Jesus kan hulle dors beter les as wat die drank kan, maar hulle glo dit nie, en daarom bly hulle vasgevang in die net van hulle sonde.

 

[2] ‘n Ongelowige wat jare gelede ons dienste bygewoon het, het by ‘n ander gemeente se kerkkamp vir die leraar gevra of sy en haar kêrel ‘n kamer kan deel.  Hy het nee gesê.  ‘Maar ons is mos nie meer kinders nie,’ was die vrou se reaksie.  Soos die vals profete in v.9-10 het sy gemaak of die Bybel se verbod teen seks buite die huwelik kinderagtig is.

 

Mense soek allerhande verskonings om nie dit-en-dat in die Bybel te aanvaar nie.  Soms sê hulle dat dit nie duidelik genoeg is nie.  Ek dink bv. aan God se lering oor homoseksualiteit en seks voor die huwelik.  Mense sê dat dit nie duidelik genoeg is nie, terwyl die waarheid is dat ‘n kind dit kan verstaan (v.9-10).  Maar die rede hoekom dit volgens hulle nie ‘duidelik’ is nie, is omdat hulle nie hulle sonde wil los nie.

 

[3] Ons moet die volle raad van God verkondig:  gebod op gebod, reëltjie vir reëltjie, bietjie vir bietjie (v.10, Hand. 20:27).  Om hierdie rede glo ek dat Skrif verklarende- of eksposerende prediking die beste is (Neh. 8:9).  Jy preek nie net die tekste waarvan jy hou nie, maar ook die dele wat moeilik is om te sluk.  As ‘n mens vers vir vers deur boeke van die Bybel preek, kan niemand sê:  ‘Jy het aspris daardie teks gekies om my aan te spreek’ nie.  Nee, ek het nie.  Ek het net die volgende gedeelte gepreek.

 

Eksposerende prediking gee vir die skape ‘n gesonde, gebalanseerde dieet van die Woord.  God het die Bybel in boeke, verse en hoofstukke geskryf, en daarom moet ons dit ook so preek.  Hy het elke detail daarvan geïnspireer, en daarom moet ons elke detail daarvan preek (2Tim. 3:16-4:2).

 

[4] In 1Kor. 14:21 haal Paulus Jes. 28:11 aan om te wys dat gemeentes wat in tale praat sonder dat dit uitgelê word, onder God se oordeel is (vgl. Gen. 11:1-9, 1Kor. 14:22).  Wees dan versigtig vir charismate wat in tale praat, sonder dat daar ‘n uitleg is.

 

Rowland Hill was ‘n Engelse prediker in die 18de en 19de eeu.  ‘n Dronk man het eenkeer na hom toe gekom en vir hom gesê.  ‘I am one of your converts, Mr. Hill.’  ‘I dare say you are, but you are none of the Lord’s, or you would not be drunk,’ het die wyse mnr. Hill geantwoord.[4]

 

Behoort jy aan die Here?  Moet dan nie soos Samaria en Jerusalem toelaat dat alkohol of enige iets anders jou beheer nie, maar word vervul met die Heilige Gees (Ef. 5:18).

 

[1] R.C. Sproul, The Holiness of God, Tyndale House Publishers, Carol Stream: Illinois, 1985, 1998, p.150

[2] Vry vertaal uit Jonathan Edwards, Works: Vol. 2, The Banner of Truth Trust, Edinburgh: Scotland, 1834, 1974, 1976, p.8

[3] Martin Meredith, Diamonds, Gold and War, PublicAffairs, New York, 2007, 2008, p.170

[4] Aangehaal in C.H. Spurgeon, The Soul Winner, Whitaker House, New Kensington: PA, 1995, p.32

‘n Boodskap aan die kinders en jongmense van ons land

Christian kids

Drie weke gelede het ‘n graad 4 leerling van Mooifontein Primary School 28 leerlinge met vuil inspuiting naalde gesteek.  In dieselfde tyd is 13-jarige Louis de Jonge van Benoni deur kinders geboelie, en het hy gesterf.  In 2001 het die Waterkloof-vier (15 en 16-jarige seuns) ‘n hawelose man aangerand en vermoor.

 

My swaer en suster werk by ‘n hoërskool in Boksburg.  Oor die afgelope jaar het die leerlinge verskeie onderwysers aangerand.  Omdat die kinders ‘minderjarig’ is, steur die polisie en die departement van onderwys hulle nie daaraan nie.  Toe ‘n kind in hulle skool met dwelms gevang is, het die polisie dit geïgnoreer.

 

‘n Onderwyseres in ons kerk het vertel hoe ‘n graad 1 kind in haar skool die juffrou gevloek het.  Toe die hoof die kind se pa bel, het hy gesê:  ‘As die juffrou haar so wil gedra, kan hy haar seker maar ‘n *$&?^!# noem.’  Verlede jaar het kinders en studente skole en kampusse afgebrand.

 

As jy soos hierdie kinders en jongmense is, of as jy in jou hart teen gesag rebelleer, is Ef. 6:1-3 vir jou bedoel.

 

Wat moet jy doen? (v.1a, 2a)

Is jy in die laerskool?  Kan jy soveel skoolwerk soos ‘n graad 12 kind onthou?  Wat van die Bybel:  kan jy 613 wette uit jou kop uit ken?  Dit is hoeveel wette daar in die Ou Testament is.  God het geweet dat groot mense ook sukkel om al die wette te onthou, en daarom het Hy dit in tien sinne gesê.  Ons noem dit die Tien Gebooie.

 

Die vyfde wet is baie belangrik vir kinders.  Dit sê dat jy jou pa en ma moet eer en gehoorsaam (1a, 2a).  Doen jy dit elke dag?  Of is jy partykeer ‘cheeky’ met jou pa en ma?  Is jy partykeer stout, rebels en ongehoorsaam?  Wat sal God doen as jy rebels is en nie vir jou ouers luister nie?  Vir hoe lank sal die Here jou straf?

 

Sal jy bly wees as God sê:  ‘Omdat Ek jou liefhet, hoef jy nie hel toe te gaan nie’?  Maar is dit nie verkeerd as die Here iemand wat sonde gedoen het laat wegkom nie?  Sal jy bly wees as ‘n skelm jou fiets steel, en die polisie laat hom aspris wegkom?  Hoe kan die Here ons dan laat wegkom as ons verkeerd gedoen het?

 

Hier is hoe dit werk.  God haat sonde en is kwaad as jy dit wil hê.  Omdat God goed en regverdig is, sal Hy jou straf en nie toelaat dat jy met jou sonde wegkom nie.  Daar is net een manier om van God se straf af weg te kom.

 

God het aarde toe gekom en ‘n mens geword.  Hy het besluit om die straf te vat wat ons eintlik moes kry.  Mense het spykers deur sy hande en voete geslaan, en Hom aan ‘n houtkruis vasgemaak.  Toe Hy daar gehang het, het sy Vader Hom in ons plek gestraf (2Kor. 5:21, Gal. 3:13).  Dit was baie erg (Matt. 27:46).  Hy het gesterf en is begrawe.  Drie dae later het Hy weer lewendig geword en uit die graf uit opgestaan.  Hy lewe nog steeds en kan nie weer doodgaan nie.

 

As jy jou sonde haat, jammer is daaroor, ophou daarmee en glo dat Jesus jou kan vergewe, sal Hy jou red.  Sonde sal nie meer jou baas wees nie; Jesus sal.  Hy sal jou verander, sodat jy goeie dinge wil dink, doen en sê.  Die Heilige Gees sal jou ook help om dit reg te kry (5:18).

 

Dit is wat dit beteken om in die Here vir jou ouers te luister:  jy moet gered wees (v.1a).  As jy nie gered is nie en probeer om jou ouers te gehoorsaam, is jy soos ‘n 18-jarige wat vir die laerskool se eerstespan rugby speel en probeer om al die reëls te hou.  Dit help nie dat hy die reëls hou as hy te oud is om in die span te speel nie.  Eintlik mag hy glad nie speel nie.  Net so is dit nie genoeg as jy vir jou pa en ma luister, maar nie gered is nie.  Jy moet jou ouers in die Here gehoorsaam (v.1a).

 

Om jou ouers in die Here te gehoorsaam beteken ook twee ander dinge:

 

[1] God sê jy moenie jok nie, maar altyd die waarheid praat.  As jou pa dan vir jou sê om nie te jok nie en jy gehoorsaam is, vir wie luister jy eintlik?  As jy nie vir jou pa luister nie, luister jy ook nie vir die Here nie.  Volgens Paulus moet jy jou ouers in die Here gehoorsaam (v.1a).

 

[2] Moet jy vir jou ma luister as sy vir jou sê om die tafel te dek?  Ja.  Moet jy luister as sy vir jou sê:  ‘Gaan sê vir jou pa ék sê hy is ‘n sleg hond’?  Nee.  Hoekom nie?  Want jy moet jou ouers in die Here gehoorsaam, en Hy sal nooit vir jou sê om sonde te doen nie (v.1a, Jak. 1:13).

 

Paulus het Ef. 6:1-3 in Grieks geskryf.  In die Grieks staan daar dat jy aanhoudend jou ouers moet eer en vir hulle moet luister.  Jy moet dit nie net partykeer doen nie, maar altyd.  Jy moet hulle in alles gehoorsaam (Kol. 3:20).  Jy moet luister as hulle vir jou sê dat:

 

  • Jy jou huiswerk moet doen.
  • Jy nie by Lourens se huis kan oorslaap nie, omdat hy ‘n slegte maatjie is.
  • Jy nie ‘n meisie kan hê tot jy 19 is nie.
  • Jy saam kerk toe moet gaan.
  • Jy die wasgoed moet ophang of die gras moet sny.
  • Jy jou groente moet eet.
  • Jy nie ‘n hemp kan dra wat jou maag laat uitsteek nie.
  • Jy nie na Justin Bieber of Taylor Swift se musiek mag luister nie.
  • Jy net vir twee ure per week TV mag kyk.
  • Jy teen 20:00 in die bed moet wees, of dat voor 21:00 by die huis moet wees.
  • Jy nie ‘sweets’ mag koop met jou sakgeld nie.
  • Jy nie jou hare in ‘n ‘comb over’ mag sny nie.

 

Ouers:  moenie te streng wees nie, en verduidelik vir jou kinders hoekom jy sekere reëls het.  Kinders:  moenie dink die reëls is daar om al die lekker dinge van jou af weg te hou nie; dit is daar om jou te beskerm (Gen. 2:16-17).

 

Hoe moet jy gehoorsaam wees?[1]

 

Sonder verskoning

As jou pa sê jy moet jou inkleurboek in die kamer bêre, moet jy nie sê:  ‘Ek wil net gou my storie klaar kyk’ nie.

 

Sonder terugpraat

Moenie sê:  ‘Ahhh! Ek wil nie nou gaan slaap nie; ek wil nog speel!’ nie.

 

Dadelik

As jou ma sê jy moet die kamer opruim, moet jy nie eers vir jou koeldrank maak nie.  Wees dadelik gehoorsaam.

 

Maar dit help nie jy doen die regte dinge (v.1a), as jy die verkeerde gesindheid het nie (v.2a).  Dit help nie jy eet jou groente klaar, maar jy is dikbek nie.  Dit help nie jy dek die tafel af, maar jy sug en rol jou oë terwyl jy dit doen nie.  Respekteer jou ouers in jou dade en in jou gesindheid (v.1a, 2a).

 

Om ‘n gehoorsame kind te wees beteken nie net jy moet ‘n klomp reëls hou nie.  Dit beteken ook dat jy jou ouers moet liefhê.  Hoe kan jy vir hulle wys dat jy hulle liefhet?  Gee vir hulle geskenkies.  Was die skottelgoed al het hulle jou nie gevra nie.  As jy klein is kan jy vir hulle ‘n prentjie teken.  As jy ouer is kan jy vir hulle ‘n briefie skryf, waarin jy vir hulle sê dat jy hulle liefhet.  Bid vir hulle.  Sê dankie vir alles wat hulle vir jou doen.  Gee vir hulle drukkies.

 

As jy ‘n tiener is, moet jy nie die hele middag in jou kamer sit en Play Station speel of musiek luister nie.  Moenie selfsugtig wees nie.  Kom ‘n bietjie uit jou kamer uit en help jou ma in die kombuis; help jou pa in die garage.  Sit by jou ma in die kamer en gesels met haar.  Vertel vir jou pa wat jy wil doen as jy klaar is met skool.  Sê vir hom hoekom jy soms bang en onseker is.  Vra hom om vir jou te bid.  Vra vergifnis as jy gelieg het oor waar jy was, as jy jou ouers se vertroue gebreek het.  Wees eerlik en doen jou beste om hulle vertroue terug te wen.

 

Speel bord speletjies saam met jou ouers.  Swem saam met hulle of kyk saam met hulle ‘n storie.  Vra vir hulle of jy saam met hulle ‘n roomys by Steers kan eet en net kan sit en gesels.  As jy klein is kan jy vir jou pa en ma vra om saam met jou te speel.  Skop bal saam met hulle of gooi frisbee.  Was die kar of die hond saam met hulle.  Vra vir jou pa of jy saam met hom op sy motorfiets kan ry.  Aanvaar as jou ma ‘nee’ gesê het, en moenie na jou pa toe hardloop en vir hóm vra nie.

 

Wat as jou ouers onregverdig is?  Wat as hulle lelik is en met jou baklei?  Jy moet hulle nog steeds respekteer.  Doen dit omdat die Here so gesê het; Hý verdien jou respek, al verdien hulle dit nie.  Maar wat van jou stiefpa of stiefma?  Jesus het sy stiefpa geëer (Luk. 2:51), en daarom moet jy jou stiefouers gehoorsaam.

 

Ek weet van ‘n 16-jarige seun wat vir sy stiefma gesê het:  ‘Jy is nie my ma nie en kan nie vir my sê wat om te doen nie.’  Toe hy die middag by die huis kom, het sy nie vir hom kos gemaak nie.  ‘Waar is my kos?’ het hy gevra.  ‘Ek is mos nie jou ma nie,’ het sy geantwoord.

 

Die Here wil hê dat jy jou stiefouers moet eer.  Jy moet ook jou oupa en ouma eer as jy by hulle bly.  As jy in ‘n koshuis of kinderhuis bly, moet jy jou huisouers eer.  By die skool moet jy jou onderwysers eer (Rom. 13:1).  In die kerk moet jy respek hê vir ouer Christene, omdat hulle jou geestelike pa’s en ma’s in God se familie is (1Tim. 5:1-2).

 

Hoekom moet jy dit doen? (v.1b, 2b-3)

Hoekom luister Louis vir sy ma?  Sy het gesê as hy soet is, sal sy vir hom ‘n Spiderman hemp koop.  Hoekom luister Tiaan vir sy pa?  Sy pa skreeu verskriklik hard en klap hom teen die kop.  Hy is bang en weet dat dit beter is om te luister.  Hoekom luister Natalie vir haar ma?  Sy voel sleg, want as sy stout is huil haar ma en sê sy:  ‘Jy maak my en pappa se harte baie seer!’

 

Moet jy soos Louis, Tiaan en Natalie wees?  Ek hoop nie so nie.  Hoekom móét jy dan vir jou ouers luister?  Want dit is reg (v.1b, Hos. 14:10).  Jy moet gehoorsaam wees, omdat jy Jesus bly wil maak en omdat jy Hom tevrede wil stel (Kol. 3:20).  As jy só gehoorsaam is, belowe die Here iets:  jy sal ‘n lang en gelukkige lewe hê (v.2b-3, Eks. 20:12, Deut. 5:16, Jer. 35).  Jy sal ‘happily ever after’ lewe.  Omdat jy gered is en jou ouers in die Here gehoorsaam, sal jy ook vir ewig op die nuwe aarde lewe (v.3).

 

As jy jou ouers eer, sal jy leer om vir die base in jou lewe te luister; jy sal leer om jou aan gesag te onderwerp.  Jy sal vir jou meneer of juffrou by die skool luister.  As jy ‘n grootmens is, sal jy weet dat jy vir jou baas en vir die regering moet luister.  En as jy dit doen, sal dit met jou goed gaan.

 

As jy jou ouers eer, sal jou karakter goed en sterk wees.  Jy sal jou werk goed doen en nie met almal baklei nie.  As jy eendag trou en kinders het, sal jy húlle ook so leer, en sal jy ‘n gelukkige gesin hê.  Jy mag miskien nie ryk wees nie, maar die mense in jou huis sal mekaar liefhê.  En om pampoen te eet waar mense mekaar liefhet, is beter as om skaapboud te eet waar almal baklei (Spr. 15:16-17).

 

As jy nie vir jou ouers luister nie, sal jy ongelukkig wees en jonk doodgaan (v.3).  Jy sal altyd probleme hê en op die einde hel toe gaan (Deut. 27:16, Rom. 1:30, 2Tim. 3:2).  Hoe sal jy doodgaan?

 

[1] Het jou pa al vir jou gesê om nie naby die vuur die speel nie, en dan brand jy?  Wanneer dit gebeur, sê jou pa:  ‘Stoute kind slat homself.’  As jy nie vir jou pa en ma luister nie, sal die dood sommer self na jou toe kom.

 

Bennie se pa sê hy moenie dronk word nie.  Hy luister nie.  Eendag drink hy te veel bier en raak hy dronk.  Hy klim in sy pa se kar en ry in ‘n boom vas.  Vandag is daar ‘n wit kruis en blommetjies waar Bennie gesterf het.

 

Luister wanneer jou ouers jou teen dwelms, slegte flieks, vieslike musiek, lelike dinge op die internet, seks buite die huwelik, verkeerde vriende, ens. waarsku.  Luister al wanneer jy klein is en hulle vir jou sê om nie met vuurhoutjies te speel nie.

 

[2] Party kinders luister nie vir hulle ouers nie, en doen dan dinge waarvoor die regering hulle straf of doodmaak (Eks. 21:17, Deut. 21:18-21, Matt. 15:4).  Harry se ouers vind uit dat hy baie lelike dinge op die internet kyk.  Hulle straf hom, maar hy wil nie luister nie.  Uiteindelik kan hy sy lus nie inhou nie, en molesteer hy die bure se dogter.  Vandag sit hy in die tronk.

 

Alex speel rekenaar speletjies waarin hy mense moet vermoor.  Hy kyk ook sulke stories op TV.  Eendag toe vat hy die spesiale ornament swaard in die sitkamer, en toe maak hy sy hele gesin dood.  Toe die polisie daar aankom, het hy probeer om hulle aan te val.  Hulle het hom doodgeskiet.

 

[3] Partykeer maak God sommer self die ongehoorsame kind dood.  Hy sê vir ‘n wilde dier om hulle dood te byt, of dalk stuur Hy iemand om hulle dood te maak (1Sam. 2:12-17, 22-25, 34, 4:10-11, 2Kon. 2:23-24, Spr. 30:17).

 

Dit klink baie wreed, maar dit is waar.  God haat sonde en sal jou straf as jy rebels is.  Hy speel nie met sonde nie.  Beteken dit dat almal wat op wrede maniere doodgaan rebels is, of dat almal wat rebels is op ‘n jong ouderdom sterf?  Nee.  Maar dit is hoe dit gewoonlik werk (v.3).

 

Wil jy op ‘n jong ouderdom sterf?  Moenie vir jou ouers luister nie, maar wees rebels.  Wil jy lank lewe?  Glo in Jesus Christus en gehoorsaam jou ouers (v.1-3).  As jy hulle respekteer sal dit nie alleen vir jóú goed wees nie, maar jy sal ook ander daardeur help.

 

Ek het verlede Maandag met ‘n vrou gepraat wat op ‘n eiland naby Suid-Amerika groot geword het (Trinidad).  Haar naam is Sheila.  Sy is ‘n Indiër en haar ouers was Hindoes wat afgode aanbid het.  Toe Sheila klein was, het sy altyd gekla as haar ma vir haar gesê het om skottelgoed te was of om die stoep te vee.

 

Toe Sheila 14 was toe gaan sy op ‘n kamp.  Toe sy terugkom het sy vir haar ouers gesê dat sy ‘n Christen geword het.  Hulle het haar nie geglo nie, maar sy het regtig verander.  As sy die stoep gevee het, het sy nie gekla nie maar vir die Here gevra om haar te help om ‘n goeie voorbeeld te wees.  Ses maande later het haar ouers gesien dat sy verander het.  ‘Sy kla nie meer as sy haar take doen nie,’ het haar ma gesê.

 

Haar boeties en sussies het dit ook gesien.  Een van Sheila se sussies het 6 maande later ‘n Christen geword.  Hulle het ‘n Bybelstudie vir kinders begin.  ‘n Jaar later het haar ander sussie tot bekering gekom, omdat Sheila nie net haar eie take gedoen het nie, maar haar sussie met háár take gehelp het.  Baie jare later het Sheila se boetie ook ‘n Christen geword.

 

Sal dit nie lekker wees as jou boeties en sussies almal die Here dien nie?  En sal dit jou nie bly maak as jy ‘n goeie voorbeeld vir hulle gestel het, omdat jy in Jesus geglo het en vir jou ouers geluister het nie?

 

[1] Tedd Tripp, Shepherding a Child’s Heart, Shepherd Press, Wapwallopen: PA, 1995, p.134

God se swaard en sy roede

God's sword

Wanneer dit by God se swaard en sy roede kom, bestaan daar ‘n paar gevare.  Belinda dra die gevolge van haar sonde, maar blameer die duiwel en sien nie die Here se hand in haar tugtiging nie.  Riaan dink nie baie oor God se heilige geregtigheid nie, en dink dat Hy net liefde is.  Gevolglik dink hy nie wanneer hy sondig nie, en vrees hy ook nie die Here se tugtiging nie.

 

Hilda is ‘n bietjie soos Eeyore:  wanneer die Here haar tugtig, sien sy geen liefde agter die roede nie, en dink sy dat Hy haar met sy swaard straf.  Penny is ‘n ateïs.  Sy glo nie in die Here óf sy swaard nie, en is in vir ‘n aangename verrassing.  Jes. 27 praat tog duidelik van die Here se swaard en sy tugroede.

 

Leviatan (v.1)

Oral in die wêreld hoor ‘n mens stories van drake.  In ou Engeland het mense vir hulle kinders vertel van ridders wat drake doodmaak.  In Jes. 27:1 praat Jesaja van die Here wat ‘n draak met sy swaard doodmaak.  Sy swaard is hard en onbreekbaar; dit is groot en kan baie skade aanrig; dit is sterk, omdat die Een wat dit gebruik almagtig is (v.1).  Dit is beter as king Arthur se swaard, Excalibur.  Met sy swaard sal die Here vir Leviatan straf (v.1).

 

Wie is Leviatan?  Hy is die vinnige en kronkelende slang, die draak wat in die see is (v.1).  Hy is vinniger as ‘n swart mamba, maar nie vinnig genoeg om vir die Here te vlug nie.  Hy het soos ‘n luislang gekronkel, maar was ook slinks of kronkelend in sy karakter (Gen. 3:1).

 

Leviatan was ‘n tipe draak of dinosourus wat in die see gewoon het (v.1, Job 40-41, Ps.104:26).[1]  Jesaja gebruik dit as ‘n simbool vir God se vyande.  In 51:9-10, Ps. 74:13-14 en Eseg. 29:3-5 is dit duidelik dat die draak of Leviatan na Egipte verwys.  In Op. 12:9 praat Johannes van Satan as die slang en die draak.

 

Volgens v.1 sal die Here hierdie vyande met die swaard tref.  God het vir Egipte, Assirië en Babilon geoordeel.  Hy het ook deur Jesus se lewe, kruisdood en opstanding die duiwel geoordeel (Gen. 3:15, Matt. 12:28-29, Luk. 10:18, Ef. 4:8, Kol. 2:15, Heb. 2:14-15, 1Joh. 3:8, Op. 12:9-11).

 

Maar al het Hy die draak of slang dodelik gewond, spartel hy om met sy laaste krag om te verwoes (1Pet. 5:8).  Hy is soos ‘n buffel wat die doodskoot gekry het, maar met mag en mening kom om jou uit te haal.  By die wederkoms sal Jesus hom finaal in die hel werp (v.1, Op. 20:10).

 

As jy in sonde lewe, sal jy saam met die duiwel daar wees, omdat jy aan die verkeerde kant van God se swaard was.  Die skild en borsharnas van jou goeie werke en self geregtigheid was nie hard of sterk genoeg om te keer dat God se swaard deurdring en jou hart penetreer nie (Heb. 4:12, Op. 19:15).

 

As jy jou bekeer en in Jesus glo, sal God jou nie met hierdie swaard deurboor nie.  Hy sal sy Seun se kruisdood beskou asof dit joune is.  Op Golgota het God die swaard van sy geregtigheid uit die skede getrek, en vir Jesus daarmee deurboor.  Die pyn het soos ‘n dolk deur die Vader se hart gesteek, maar Hy het dit uit liefde vir sondaars gedoen.

 

As jy aan die Here behoort, kan jy hierdie selfde swaard gebruik om teen Satan te veg (Ef. 6:17).  Met God se groot, sterk en harde swaard, sal jy die duiwel se swaard uit sy hande uitslaan, en sal hy vlug (Jak. 4:7).

 

Die wingerd (v.2-6)

Toe ons Kempton Park toe getrek het, het ons drie vrugte bome in ons erf gehad.  Die termiete het die appelkoosboom opgevreet.  Die pruimboom staan nog, maar dra skaars vrugte.  Die perskeboom het elke jaar groen vrugte wat uitdroog en swart word.

 

In Jesaja se tyd was Israel so.  Maar in die toekoms sal dit verander.  Wanneer God sy volk se vyande oordeel (v.1), sal Hy ook die slegte wingerd van Jes. 5 in ‘n lieflike wingerd van skuimende wyn verander, sodat die klaaglied in ‘n loflied verander (v.2).

 

Hy sal sy wingerd natlei en dag en nag bewaar; Hy sal dit nie aan die dorings, distels, bosvarke en droogte oorgee soos in 5:5-6 en Ps. 80:13-14 nie (v.3).  Wie is die wingerd?  Dit is Israel, maar uiteindelik word dit in Christus vervul.  Dié wat deur geloof met Hom verenig is, is deel van die Ware Wingerd (Joh. 15:1-8).

 

Die Here is nie meer kwaad vir hulle soos in Jes. 5 nie (v.4).  Die toorn wat op hulle moes kom, het Hy soos ‘n waterval van lawa oor Jesus uitgestort (Matt. 27:46, 2Kor. 5:21, Gal. 3:13).  Om sy volk te beskerm sal die Here ook die dorings en distels – sy volk se vyande – wat tussen die wingerd groei, verbrand (v.4, vgl. 5:6, 10:17).

 

En tog het die vyand nog ‘n kans om die Here se beskerming aan te gryp soos ‘n man wat ‘n stewige tak vasgryp as hy in dryfsand wegsink (v.5).  As die vyand deur geloof en bekering vrede met die Here maak (v.5, Rom. 5:1), sal Hy nie teen hulle baklei nie (v.4).

 

In die toekoms sal Jakob of Israel wortel skiet, bloeisels dra, lote uitskiet en vrugte dra (v.6, 37:31).  Israel se vrugte sal nie net die land vul nie (Ps.80:12), maar die hele wêreld (v.6).  Die vrug verwys na die vrug van bekering, asook na die vrug van nuwe bekeerlinge (Matt. 3:8, Rom. 1:13).

 

Deur ons eenheid met Jesus Christus, sal ons hierdie vrugte dra.  In die toekoms sal daar baie bekerings onder die Jode en die heidene wees; die wêreld sal God se wingerd wees wat met vrugte oordek is.  Die druiwe sal nie suur of wild wees soos in Jes. 5 nie, maar soet en sappig.

 

Diep in elke gelowige se hart het hy ‘n begeerte om ‘n wingerd van skuimende wyn te wees wat goeie vrugte vir Jesus dra, sodat die Vader verheerlik kan word (v.2, Joh. 15:8, Fil. 1:11).  Dit bedroef hom as hy die suur korrels van jaloesie, wellus, ongehoorsaamheid, woede, verslawing, twis, angs en ander sondes in sy hart sien.

 

Omdat die takke egter aan die wingerd verbind is, is suur korrels die uitsondering en nie die norm nie.  As die Vader ‘n tros pluk, sal Hy meestal die soet korrels van bekering proe:  ‘n gelowige wat die Here en sy naaste liefhet, wat geduldig is met ander mense, wat goeie werke doen wanneer niemand kyk nie, wat homself dissiplineer om te bid, ens.

 

Maar as die Here ‘n droë tak vind wat nie vrugte dra nie, weet Hy dat iemand dit met gom daar geplak het.  Hy sal die tak afbreek en saam met die dorings en distels verbrand (Eseg. 15, Joh. 15:6, Matt. 3:10).

 

Iemand wat m.a.w. sê dat hy ‘n Christen is en kerk toe kom, maar nie die vrug van bekering dra nie, sal saam met die moordenaars en verkragters in die hel gestraf word.  Sy straf sal erger wees as hulle s’n (Luk. 12:47-48).  Om van die Here se straf te vlug, moet hy ná Hom toe vlug (v.5).  Net Hý kan ons teen sy eie straf beskerm (v.5).

 

Die ballingskap (v.7-9)

‘n Goeie tuinier werk nie met sy rose soos met die onkruid nie.  Hy snoei die rose, maar die onkruid trek hy wortel en al uit.  Toe die Here vir Israel getugtig het, het Hy hulle nie so hard getref soos Hy dit met hulle vyande gedoen het nie (v.7).  Hy het hulle nooit met die tien plae getref, in die Rooi See verdrink, of uitgewis nie.

 

Hy het hulle nou wel met die vurige toorn van sy geweldige wind na ander lande toe verdryf, soos op die dag wat die skroeiende oostewind waai (v.8, Jer. 18:17, Gen. 41:6, Jona 4:8).  Maar Hy het altyd teruggehou en hulle nie in volle mate gestraf nie (v.8, Jer. 4:27, 5:10, 18).

 

Dit is omdat Hy beplan het om hulle in die toekoms te red.  Deur die bloed van Jesus het God Jakob se skuld weggevat (v.9, Rom. 11:26-27, kontra 22:14).  Om te wys dat hulle met die Here versoen is, sal Israel in die toekoms van hulle afgode ontslae raak en vir Jesus Christus aanbid (v.9b, afgode in Rigters, 1 & 2 Konings, die groot en die klein profete, Matt. 15:8-9, Hand. 7:40-43, 1Joh. 5:20-21).  Dit sal die volle vrug of bewys wees dat God hulle sonde weggevat het (v.9a, 6).

 

Hoe moet ons hierdie drie verse toepas?  Soms raak ons moedeloos wanneer die Here ons tugtig.  Ons dink dat Hy teen ons is, dat Hy ons nie liefhet nie, en dat Hy van ons vergeet het.  Maar is dit die doel en motief as jy jóú kind moet tugtig?  Hoekom sal ‘n volmaakte Vader dit dan doen?

 

Wanneer die Here ons tugtig is Hy vir ons.  Hy wil nie hê ons moet op die pad van sonde loop en onsself beskadig nie, en daarom tugtig Hy ons uit liefde.  Dit voel miskien of die Here ver is, maar eintlik is Hy baie naby wanneer Hy jou oor sy skoot trek.  Hy doen dit om goeie vrugte in jou lewe voort te bring, en om karakter in jou te kweek (v.9b, Heb. 12:5-11).

 

Moenie moedeloos raak wanneer die Here jou tugtig nie.  Hy tugtig jou nie volgens wat jy verdien nie, maar werk saggies met jou soos ‘n pa wat nie al sy krag gebruik wanneer hy sy tweejarige pak gee nie (Ps. 103:10, 13, 130:3).  Die Here tref jou nie met sy swaard nie, maar met sy roede (v.7-8).

 

Met die swaard van sy oordeel het God sy Seun in volle mate soos ‘n ongelowige getref, sodat Hy óns nie so hoef te tref nie (v.7-8).  Wees lief vir Hom, en raak ontslae van die dinge wat jou van Hom af weghou (v.9b).

 

Die stad (v.10-11)

Ek bly nou 13 jaar in Kempton Park.  Van wat ek hoor, was die ou Kempton hospitaal baie goed.  Vandag staan die geboue leeg en groei daar onkruid in die parkeer area.  Die staatshospitale wat nog oop is lyk nie veel beter nie.  Die vervalle geboue wys dat dié wat in hoë plekke is geen onderskeid het nie, en dat hulle die geld wanbestee.

 

Jerusalem was so.  God het die stad met haar afgode vernietig (v.9-10, 24:10).  Dit was so leeg, eensaam en verlate soos ‘n woestyn; die vee het tussen die bouvalle gewei en die bome se takke kaalgevreet (v.10).  Vroue het die droë takke afgebreek om vuur te maak (v.11).

 

Hoekom het die Here Jerusalem so vernietig; hoekom het Hy Hom nie oor haar ontferm en guns aan haar bewys nie (v.11)?  Dit is omdat hulle God nie geken of erken het nie; hulle het nie tussen goed en kwaad onderskei nie (v.11, 1:3, 5:20, 6:9-10, Deut. 32:28, Hos. 4:6).  Hy moes hulle eers met die roede slaan (v.7-11), voordat hulle kon vrugte dra (v.2-6).

 

Wat het hierdie verse met ons te doen?  Geen vesting kan God se swaard keer nie (v.10-11).  Party mense bou vir hulle ‘n koninkryk van geld, en vind hulle sekuriteit daarin (soos Hugh Hefner).  Ander soek hulle beskerming by mense:  hulle voel veilig as iemand hulle aanvaar, en verlore as mense hulle verwerp.

 

Vir ander is hulle posisie by die werk, hulle kwalifikasie, die plek waar hulle studeer het, hulle familie se reputasie, hulle taal en nasionaliteit, hulle kennis, ens. die vesting waarop hulle vertrou.  Volgens v.10-11 het hierdie mense geen onderskeid nie.  Net as jy op die Here vertrou en Hom vrees, sal jy en jou kinders ‘n veilige vesting hê (v.13, Spr. 14:26).

 

Die oes (v.12-13)

Christene verskil oor wat in die toekoms met Israel gaan gebeur.  Sommige dink dat daar glad nie vir hulle hoop is nie, en dat hulle nie na Israel toe sal terugkeer nie.  Ander dink dat God die land aan hulle belowe het, en dat hulle in die toekoms weer daar sal bly.  Persoonlik lyk dit vir my of hulle na die land toe sal terugkeer.

 

Die Eufraat rivier en die spruit van Egipte was die ideale noordelike en suidelike grense van Israel (v.12, Gen. 15:18).  Oral in die land – van noord tot suid – sal die Here sy volk een vir een soos druiwe of olywe afoes en in die Koninkryk insamel (v.12, Matt. 3:12a).  God se tugtig (v.11) sal goeie vrugte voortbring (v.12).

 

Wanneer die groot trompet geblaas word, sal God se verlore skape onder die heidene (Jesaja gebruik Assirië en Egipte as voorbeelde) na die hemelse Jerusalem toe kom om die Here te aanbid (v.13, 2:2-3, 11:11, 19:23-25, 25:6).  Dit het begin toe die heidene deur Jesus se kruisdood deel van Israel geword het (Joh. 10:16, 11:51-52, Ef. 2:11-22).  In die toekoms sal dit vermenigvuldig wanneer die Jode en heidene in groot getalle tot bekering kom (v.12-13).

 

Wat wil Jesaja in v.12-13 vir ons leer?  Ek glo nie dat Israel in die toekoms ‘n spesiale plek onder die nasies sal hê nie.  En tog wil ek byvoeg dat die Here nie klaar is met hulle nie.  Die Here het hulle vir ‘n tyd lank verwerp, maar in die toekoms sal baie van hulle tot bekering kom (Rom. 11:25-26).  Hy het sy volk soos ‘n olyfboom afgekap, maar sal hulle in die toekoms in hulle eie stam terug ent (Rom. 11:23-24).

 

Ons moet onsself dan nie bo Israel verhef en op hulle neersien, omdat die Here van hulle af weggedraai het om ons te red nie (Rom. 11:17-22).  Ons moet eerder uit hulle voorbeeld leer en sien hoe die Here hulle getugtig het.  As ons uiterlik in die Here deel, maar nie ‘n nuwe hart het nie, sal die Here ons ook afbreek.

 

Bid eerder vir ‘n herlewing onder Israel en die heidene, en glo dat die Here jou gebede sal beantwoord.  Hy sal sy swaard en sy roede teen Israel bêre, en hulle vergewe.  In C.S. Lewis se boek, The Horse and his Boy, skryf hy van ‘n leeu wat ‘n seun en ‘n meisie op hulle perde gejaag het.  Hulle was verskriklik bang, maar gelukkig het hulle weggekom.

 

Later het hulle uitgevind dat die leeu eintlik die groot en sagmoedige Aslan was.  Hy het hulle gejaag, sodat die perde hulle betyds by die koning kon uitbring.[2]  Net so gebruik die Here ook sy roede om ons te bevoordeel.  Dit is net as jy Hom verwerp dat Hy sy swaard teen jou sal gebruik.

 

[1] Die Afrikaanse Bybel sê dat die dier in Job 40-41 ‘n krokodil is.  Die beskrywing klink egter nie na ‘n krokodil nie, maar na ‘n tipe dinosourus wat in die see gewoon het.

[2] C.S. Lewis, The Chronicles of Narnia: The Horse and his Boy, HarperCollinsPublishers, New York: NY, 1954, pp.271, 281

Die kraampyne en hoop van verlossing

Labour pains

My suster is byna 9 maande swanger.  Sy is baie ongemaklik, loop swaar, sukkel om te slaap, kan nie vir lank sit nie, en vind dit moeilik om op te staan.  Die pyn gaan binnekort erger raak.  Maar as sy volgende week die baba vashou, sal sy gou van die ongemak en pyn vergeet.  Die vreugde waarvoor sy gehoop het, sal ‘n realiteit word.

 

Dit is presies wat in Jes. 26 aan die gang is:  ons kan die kraampyne van hierdie wêreld verduur, omdat die hoop van ons verlossing ten volle vervul sal word.

 

Die sterk stad (v.1-6)

Hoe weet jy of die stad waarin jy bly sterk is?  Waaraan meet ‘n mens dit?  Aan die welvaart, bevoegdheid van die plaaslike munisipaliteit, dienslewering, beskikbaarheid van produkte, water, elektrisiteit en mediese versorging, hoe goed die skole is, hoeveel goeie kerke daar is, die effektiwiteit van die polisie, of wat?

 

In Jesaja se tyd was ‘n stad sterk as dit hoë mure gehad het, sodat vyande dit nie kon binnedring nie.  In v.1-6 beskryf Jesaja hoeveel sterker God se stad as die stede van hierdie wêreld is.

 

In die dag wanneer God sy volk verlos en haar vyande vernietig (hfst. 25), sal sy die lied van Jes. 26 in Juda sing:  ‘God het die vyand se vestingstede vernietig om sýne te bou’ (v.1, 25:2, 12).  Sy verlossing is die mure en skanse om sy volk te beskerm (v.1, 60:18).  God se volk het in hierdie verlossing geroem (v.1, vgl. Gal. 6:14).

 

Die stadspoorte was oop, sodat die regverdige en getroue volk – die Jode en heidene wat in Jesus glo (Tit. 2:14, 1Pet. 2:9-10) – daardeur kon ingaan na die Here toe (v.2).  Die oop poorte wys dat die stad veilig is, en dat almal welkom is (Op. 21:25).  Dié wat egter wil inkom, moet heilig en regverdig wees (v.2, Op. 21:27, 22:3, 14-15).

 

Deur wedergeboorte, geloof en bekering kan jy deur die stad se poorte ingaan (v.2, Joh. 3:5, Ef. 2:6).  Kom in, kom in!  Hoe wonderlik sal dit nie wees om in ‘n plek te lewe waar skelms nie in die nag in jou huis inkom nie?  Dink gereeld aan die hemelse stad; vul jou gedagtes met God en sy verlossing; vertrou altyd op die Here; bedink die dinge daarbo.  So sal die vrede van God jou hart en lewe bewaar (v.3, Fil. 4:6-8, Kol. 3:1-2).  Dit sal nie ‘n vals vrede wees waarin jy maak of alles reg is nie, maar ‘n ware vrede te midde van die storm.

 

As jy aanhoudend op die Here vertrou, sal niks en niemand hierdie vrede kan wegvat nie (v.4).  Die Een op wie jy vertrou is immers die ewige, onveranderlike, onbeweeglike Rots (v.4, Mal. 3:6, Heb. 13:8).  As jy op Hom vertrou sal jy meer standvastig as die groot piramide van Giza wees, en sal die aardbewings van Satan, God se oordeel en hierdie wêreld jou nie skud nie (v.4, 44:8, Deut. 32:4, 15, 18, 30-31, 1Sam. 2:2, Ps. 18:32, 62:3, 7-8, Matt. 7:24-25, 1Kor. 10:4).

 

As jy nié op God vertrou nie maar hoogmoedig is, sal Hy jou afbring aarde toe, sodat jy en die dinge waarop jy vertrou in die stof lê (v.5, 25:12).  Jou drome, planne, toekoms, rykdom en lewe sal in skerwe lê (v.5).  Op die einde sal die armes wat onder jou was, jou onder hulle voete vertrap (v.6, 25:4, 10, 12, Rom. 16:20, Op. 3:9).

 

Dit is nie genoeg om te jy vertrou op die Here nie.  Wys jou gebedslewe en die manier waarop jy jou lewe volgens die Bybel inrig, dat jy op die Here vertrou en nie op jouself nie?  Is die Woord en gebed sentraal wanneer jy besluite neem, jou kinders opvoed en vir die toekoms beplan?  Hoeveel keer moet jy nóg misluk voordat jy na die Here toe draai en op Hom vertrou?

 

Die lang nag (v.7-18)

Ek ken ‘n man wat nie in die aande kan slaap nie.  Dit is vir hom baie erg.  Dit gebeur nie net nou en dan nie, maar die meeste van die aande uit ‘n week.  Daar is blykbaar niks wat dit veroorsaak nie; hy kan net nie slaap nie.  Almal van ons weet hoe lank twee of drie ure kan voel as jy in die nag wakker lê.

 

Hoe lank voel ‘die nag’ van ‘n gelowige se lewe in hierdie bose wêreld dan nie?  Hoe lank het Israel nie vir die Messias se eerste koms gewag nie?  En hoe lank wag ons nie al vir sy tweede koms nie?  Dit is waaroor v.7-18 gaan.

 

God sal die regverdige volk van v.2 se pad gelyk maak; Hy sal die hindernisse wegvat en die slaggate opvul (v.7, Ps. 143:10, Spr. 3:6).  Hy sal sy volk se vyande uit die pad verwyder (v.8, 35:9).  Hy sal na sy wagtende volk toe kom (v.8, 25:9).  Hulle het sy Naam en Gedenknaam – alles wat Hy is en vir sy volk gedoen het (Eks. 3:14-15) – in die diepte van hulle siele begeer, soos wat ‘n mens of dier in die woestyn na koue water smag (v.8, Ps. 42:2-3, 63:2, Joh. 7:37-38).

 

Laat ons ook so na die Here dors, omdat net Hý ons kan versadig.  Om Hom só te begeer nie, moet jy die Woord biddend oordink, totdat jou hart met liefde vir Hom brand en jy honger is vir Jesus.  Dink in die nagmaal aan sy Gedenknaam; aan wie Hy is en aan wat Hy vir jou gedoen het (v.8, 1Kor. 11:24-25).

 

Wees ook soos Jesaja wat snags op sy bed die Here in gebed gesoek het, en oor Hom gepeins het (v.9, Ps. 63:7, 119:55, 62, 131, 147-148, 149:5).  Hy het vir die Here gevra om sy rebelse volk te oordeel, sodat hulle hulle kan bekeer (v.9, 16).  Wanneer alles goed gaan, dink goddelose mense dat die Here nie ‘n probleem met hulle lewens het nie (v.10, 5:12).

 

Dus is voorspoed nie noodwendig ‘n goeie ding, of teëspoed ‘n slegte ding nie.  In baie gevalle is teëspoed beter as voorspoed, omdat voorspoed ons makliker van die Here af weghou, terwyl teëspoed ons op ons knieë dwing (v.10, Deut. 28:47, 2Kron. 33:12, Dan. 4:28-37, Mark. 10:21-23).

 

John Newton het byna sy lewe in ‘n storm verloor voor hy na Jesus toe gedraai het.  Ander moet eers deur ‘n egskeiding gaan of ‘n kind verloor, voordat hulle tot bekering kom, hulle korrupsie los, en God se majesteit in die evangelie sien (v.10, 2Kor. 4:6).  God moet ‘n mens aan die einde van homself bring, sodat hy geen hoop in homself het nie.  Eers dán kan hy sien dat die Here sy enigste hoop is, en kan hy soos ‘n drenkeling na die reddingsboei van Jesus se kruisdood en opstanding gryp.

 

‘n Tragedie op sy eie is egter nie genoeg om iemand na die Here toe te draai nie.  Daarvoor het ons God se genade nodig.  Die Heilige Gees moet eers die persoon se hart oopmaak (Hand. 16:14).  As dit nie gebeur nie, sal die tragedie niks doen nie.  Die persoon sal blind bly en sy hart verhard (v.11, Op. 16:9-11).  Hy sien nie God se hand in sy moeilike omstandighede nie (v.11).  Hy ignoreer die brande in Knysna, die droogte in die Kaap, die siklone in Amerika, en sê dat dit toevallig is.

 

Hy sien ook nie dat die Here besig is om sy volk te verlos nie (v.11).  Hy besef nie dat God sy redding begeer, en dat hy deel van hierdie volk kan wees as hy hom bekeer nie.  Omdat hy op homself staatmaak, sal hy skaamkry wanneer die Here met vurige ywer kom om sy kinders te red (v.11).  Hy sal nie God se lieflike teenwoordigheid geniet nie, maar deur die vuur van sy oordeel verteer word (v.11, 2Tess. 1:7-9, Heb. 12:29, Op. 20:9).

 

Deur die evangelie van Jesus sal God vrede oor sy volk beskik (v.12, 9:5-6, Rom. 5:1, Kol. 1:20).  Ons het niks gedoen om hierdie vrede te verdien nie; alles kom van Hóm af (v.12).  Jou en my verlossing is monergisties (God alleen red) en nie sinergisties nie (God en die mens werk saam in verlossing).  Kan jy eerlik sê dat jy ‘n aandeel in jou redding gehad het?  Sal jy dit waag om soos Charles Finney te sê dat die sondaar soewerein is in verlossing, en nie die Here nie?  Diep in jou hart weet jy dat selfs jou geloof en bekering van God af kom (Hand. 5:31, 11:18, Ef. 2:8-9, Fil. 1:29).  Die feit dat jy lofliedere vir Jesus sing en nie vir jouself nie, asook die feit dat jy vir God vra om jou ongeredde geliefdes se oë oop te maak, bevestig dit.

 

Deur die geskiedenis het ander heersers oor God se volk regeer:  die Farao’s van Egipte, die Filistyne in die dae van die Rigters, en die Babiloniërs (v.13).  Maar deur al hierdie dinge was die Here altyd die ware koning wat sy volk verlos het (v.13).  God het die tiranne wat sy volk onderdruk het, doodgemaak (v.14, Eks. 2:23, 14:23-30).  Hulle het as skimme na die onderwêreld toe neergedaal (v.14, 14:9).  Hulle sou nie weer opkom om oor sy volk te heers, of eers onthou word nie (v.14).  God alleen sal onthou word (v.13).

 

Soos God Israel se harde meesters geoordeel het, het Hy ook die harde meesters van sonde en die duiwel deur sy kruisdood geoordeel; hulle sal nie weer opkom om jou te onderdruk nie (v.13-14).  Hulle het geen mag oor jou nie, omdat Jesus jou koning is (v.13-14, Rom. 6:14, 1Joh. 5:18).  As hulle dan kom en vir jou sê dat jy vir hulle moet luister, kan jy vir hulle sê:  ‘Talk to my Lawyer’ (1Joh. 2:1).  Jesus het immers die prys vir jou sonde betaal en jou vrygemaak.  As hulle iets te sê het, kan hulle dit vir Hom sê (Rom. 8:33).

 

Alhoewel Israel se vyande haar uitgedun het (1:9), sal God haar in die toekoms vermeerder (v.15).  Dit sal nie nét deur biologiese voortplanting plaasvind nie, maar deur bekerings.  Dit het begin toe al die nasies van die aarde in Abraham se nageslag, nl. Christus, geseën is en deel van God se volk geword het (Gen. 12:3, Gal. 3:7, 16, 29, Ef. 2:11-22).

 

Dit sal ook in die toekoms gebeur, wanneer God die Jode en baie heidene red.  Paulus sê in Rom. 11:12, 15, 25-26 dat Israel in die toekoms gered sal word, en dat dit soos ‘n vuurhoutjie op petrol onder die heidene sal wees.  Dit sal m.a.w. ‘n wêreldwye herlewing meebring.  Die kerk sal grootliks vermeerder (v.15, Matt. 13:31-32).  God se tent sal te klein wees vir almal om in te pas (Jes. 54:1-3).  Israel se grense sal verbreed moet word om almal te akkommodeer (v.15).  In al hierdie dinge sal die Here verheerlik word (v.15).

 

Persoonlik dink ek dat ons te min vir die Jode se redding bid.  As hulle redding seën vir die wêreld sal beteken, verbaas dit my dat ons so min vir hulle bid.  Ek het tot verlede jaar nooit vir hulle gebid nie.  Wanneer laas het jý vir hulle gebid?  Paulus sê:  “Broeders, die verlange van my hart en die gebed wat ek tot God vir Israel doen, is tot hulle redding.” (Rom. 10:1).

 

As jy nog nie vir hulle bid nie, wil ek jou aanspoor om te begin.  ‘n Vriend van my het die afgelope week ‘n vir my aanhaling van D.A. Robertson gestuur.  Volgens Robertson het die Skotse prediker, Robert Murray McCheyne, elke dag ‘n uur lank vir die Jode gebid.[1]  ‘n Puritein genaamd Robert Leighton het gesê:  ‘They forget a main point of the Church’s glory, who pray not daily for the conversion of the Jews.’[2]

 

Die vermeerdering van God se volk in v.15, was ‘n antwoord op die gebed in v.16.  God het hulle gedissiplineer; in hulle benoudheid het hulle Hom gesoek en ‘n gebed gefluister (v.16, vgl. Eks. 2:23, Rigt. 3:15, 4:3, 6:7, 10:10, Ps. 137:1, Dan. 9:1-3).  By tye voel jy so moedeloos, dat jy skaars ‘n gebed kan fluister.  Die Here hoor jou en sal jou help.  Het Hy nie vir Jona gehelp toe hy nie eers kon fluister nie, omdat hy onder die golwe was (Jona 2:5, 7)?  En sal Hy nie hoor as jy sug, omdat jy nie weet hoe of wat jy moet bid nie (Rom. 8:26-27)?

 

A.g.v. God se tugtiging, was Israel soos ‘n vrou wat geboorte gee:  die krampe was erg en die trane intens (v.16-17).  Maar anders as met ‘n ma wat geboorte gee, het Israel se pyn nie in vreugde verander nie.  Dit was ‘n miskraam; hulle het wind gebaar (v.18).  Wat beteken dit?  Israel was onvrugbaar.  In hulle eie krag kon hulle niks doen om te vermeerder nie.  Toe hulle egter in gebed na die Here kyk, het Hy hulle vermeerder (v.15-16, Eseg. 36:37).

 

Is dit nie ook die rede hoekom baie gemeentes nie groei nie (insluitend ons eie)?  Ons hou vergaderings en beraam planne om vrugbaar te wees.  Maar as jy die bidure bywoon, hoef jy nie te wonder hoekom Christene ‘musical churches’ speel, terwyl daar bitter min bekerings is nie.  Dit help nie om planne vir groei te maak, terwyl daar vyf of tien mense by die biduur is nie.  En as ons by die biduur is, moet ons nie net vir tannie Kotie in die hospitaal bid nie (nie dat dit verkeerd is nie), maar ook dat die Here sy kerk sal bou, dat mense tot bekering sal kom, en dat die Here ‘n ware herlewing stuur.

 

Wil jy dit nie asb. oorweeg om by ‘n gemeente biduur in te skakel nie?  Die vroeë kerk het groei gesien, omdat hulle gebid het (Hand. 1:14, 2:42, 6:4, 4:31, 13:2-3).  Ek is oortuig dat wyle dr. Martin Holdt groei in sy bediening gesien het, omdat hy ‘n man van gebed was, en omdat sy gemeente vir hom gebid het.  Soos die apostel Paulus, wil ek vra dat jy hiervoor sal bid:  “Verder, broeders, bid vir ons dat die woord van die Here sy snelle loop mag hê en verheerlik word net soos by julle” (2Tess. 3:1).

 

Die môredou (v.19-21)

‘n Eks-Baptiste ds. het gesê dat die Ou Testament nooit van die opstanding praat nie.  Dit laat my aan die Sadduseërs dink wat dieselfde gesê het.  Volgens Jesus het hulle gedwaal, “omdat julle die Skrifte nie ken nie en ook nie die krag van God nie.” (Matt. 22:29).

 

Daar is ‘n paar tekste in die Ou Testament wat van die opstanding praat.  Jes. 26:19 is een van hulle.  Toe God se volk hopeloos was (v.16-18), het Hy ingegryp (v.19).  Toe Hy hulle uit Babilon teruggebring het, was dit soos ‘n opstanding uit die dood (Eseg. 37:12).  Toe Jesus aarde toe gekom het, het Hy opgestaan en ons in Hom (Joh. 5:24-25, Ef. 2:5-6).  Wanneer Israel in die toekoms tot bekering kom, sal die herlewing wat daaruit ontstaan soos ‘n opstanding wees (Rom. 11:15).  Wanneer Jesus uiteindelik na die aarde toe terugkeer, sal ons liggame uit die grafte uit opstaan (v.19, Job 19:25-27, Dan. 12:2, Joh. 5:28-29, 1Kor. 15).

 

Wanneer die Here sy kinders só opwek, sal ons van blydskap sing en Hom prys (v.19).  Dit is tog Hý wat ons laat lewe, net soos wat dou en lig die woestynplante laat lewe (v.19, Hos. 14:6).  Hý het die aarde beveel om aan die dooies se liggame geboorte te gee (v.19).  Die kraampyne van v.17-18 was nie verniet nie, maar dit sal uitloop op die verlossing van ons liggame (v.19, Rom. 8:22-23).

 

God se vyande is in die stof en die hel gewerp (v.5, 14), maar sy kinders sal uit die stof uit opstaan (v.19).  Wanneer Jesus terugkeer om ons só te verlos (v.19), sal Hy ook sy vyande oordeel (v.20-21).  Hy sal van sy troon af opstaan en uit die hemel uit neerdaal om met absolute verwoesting die goddelose te oordeel (v.21).

 

Niemand sal wegkom nie (v.21).  Die mense wat vir jare hulle sonde weggesteek het, sal uitgevang word (v.21).  Die aarde sal hulle weggee, soos wat ‘n klein seuntjie sy ouers se donker geheime verklap (v.21, Gen. 4:10).  Die aarde sal die vermoordes se lyke uitwys en die moordenaars aankondig, soos wat luminol bloed op die moordtoneel blou laat skyn (v.19, 21).  As die Here klaar die wêreld geoordeel het, sal daar geen ongeregtigheid oorbly nie.

 

Die moordenaar sal stomgeslaan wees, want ‘hoe die Here dít geweet?’  Dit geld vir elke sonde.  Daarom moet jy nie vir die duiwel luister as hy vir jou sê dat jy daarmee kan wegkom nie.  Jou sonde sal jou uitvind, en wat jy in die geheim gesê het, sal van die dakke af verkondig word (Num. 32:23, Luk. 12:3).

 

Ek weet van iemand wat onlangs haar werk verloor het, omdat sy in die geheim iets gesê het wat ‘per ongeluk’ openbaar geraak het.  Maar selfs as daar nie ‘n enkele persoon is wat van jou sonde weet nie, kan jy maar weet dat Jesus dit op die laaste dag gaan uitbring – Hy sien en weet alles (v.21, Joh. 16:30).

 

Jou enigste hoop is om jou te bekeer en met ‘n berouvolle hart na Jesus toe te kom.  As jy in Hom glo, kan jou gewete rus en hoef dit jou nie meer te pla nie.  Hy het die skuld vir sondaars op Homself geneem aan die kruis, en dus hoef jy nie meer skuldig te voel nie.  Omdat Jesus ons straf gedra het, sal God jou nie straf nie (Rom. 8:1).

 

Jy sal soos Israel in Egipte wees.  Toe God die Egiptenare se eersgeborenes getref het, het Israel agter bloedbesmeerde deurkosyne geskuil (Eks. 12).  Net so moet God se kinders hulle in hulle kamers toesluit, en bid dat die Here hulle genadig sal wees (v.20, Matt. 6:6).  Wanneer die storm van God se oordeel verby is, sal die son van sy genade vir ewig oor ons skyn (v.20).  Die storm sal ons nie tref nie, omdat ons in die ark van Jesus se Persoon, kruisdood en opstanding skuil.  Omdat ons huise op die Rots gebou is, sal dit nie inmekaar tuimel wanneer die storm van God se oordeel oor die aarde losbreek nie (v.4, 20, Matt. 7:24-25).

 

As die storm verby is, sal alles waarvoor jy ooit gehoop het ‘n werklikheid word.  Dit sal soos Petro se troudag wees.  Sewe maande voor die tyd het sy al in haar kop gesien hoe mooi alles gaan lyk, en hoe wonderlik die vakansie daarná gaan wees.  Toe die troudag en wittebrood uiteindelik aanbreek, het dit haar wildste drome oortref.  Net so sal die blydskap geweldig wees wanneer die kraampyne en hoop van verlossing ten volle vervul word.  Dit sal soos ‘n ruspe wees wat in ‘n skoenlapper verander.

 

[1] Timothy Larsen, Ed., Biographical Dictionary of Evangelicals, Inter-Varsity Press, Leceister: England, p.382

[2] Iain Murray, The Puritan Hope, The Banner of Truth Trust, Edinburgh, 1971, 1998, p.75

Hoe om te keer dat jou kind rebelleer

Angry toddler

Het iemand al vir jou gesê dat alle jong mense op een of ander stadium rebels raak?  Wanneer jou laerskool kinders nader aan die hoërskool kom, vrees jy dat hulle rebels sal raak.  Maar dit is eenvoudig nie waar dat alle jong mense deur ‘n fase van rebelsheid gaan nie.[1]  Josef het nie.  Dawid het nie.  Jeremia het nie.  Daniël en sy drie vriende het nie.  Die apostel Johannes het nie.  Timoteus het nie.  Titus het nie.  Jesus het nie.

 

Die bg. karakters leer vir ons dat jongmense ‘n diep verhouding met die Here kan hê, en dat hulle hulle lewens volgens die Woord van God rein kan hou (Ps. 119:9, 1Tim. 4:12, 2Tim. 2:22).  God wil hê dat jongmense se ouers hulle hiermee moet help.  Buiten vir die positiewe insette wat ons moet hê, moet ons ook sekere dinge vermy om nie rebelsheid in hulle aan te moedig nie.  Dit is wat Paulus in Ef. 6:4 bedoel:  “En vaders, moenie julle kinders vertoorn nie…”

 

Wat is dan die dinge wat ons moet vermy, om te keer dat ons kinders nie rebels raak nie?[2]

 

[1] Onbetrokkenheid

Willem is geskok dat sy 14-jarige seun skielik hierdie jaar rebels geraak het.  Die waarheid is dat hy al in sy hart gerebelleer het toe hy 9 was, omdat Willem nie in sy lewe betrokke was nie.  Salomo het gesê:  “Soos ‘n voël wat van sy nes af rondvlieg, so is ‘n man wat ver van sy tuisplek af rondswerwe.” (Spr. 27:8).

 

Geld en geskenke kan nie opmaak vir onbetrokkenheid nie.  Wees daar vir jou kinders.  Jou dogter het jou liefde, leiding en beskerming nodig.  Jou seun het ‘n sterk pa nodig wat vir hom sal leer hoe om ‘n man te wees.

 

[2] Te veel dissipline

Is medisyne goed vir ‘n kind?  Net as hy siek is.  Wat sal gebeur as jy jou kind se gewone dieet met medisyne vervang?  Hy sal siek word.  Wat sal gebeur as dissipline jou kind se stapel dieet is?  Hy sal opstandig raak.  Jy kan nie nét jou kind op die medisyne van dissipline grootmaak nie; gee ook vir hom die aartappels, vleis, groente en vrugte (en soms ook roomys) van Bybelse instruksie, omgee, tyd en aandag.

 

[3] Mishandeling

Ek het een berading sessie gehad waarin ‘n pa sy seun met ‘n leer gordel oor die rug geslaan het.  Ek en sy vrou het opgespring om hom te keer.  ‘n Paar maande later het ek uitgevind dat dit al vir jare aangaan.  Vandag is die kind ‘n rebel.  ‘n Pakslae is Bybels; mishandeling nie.  Slaan jou kind op die boude en nie met die vuis nie.  Moet hom nie só slaan dat hy mediese hulp benodig nie.

 

[4] Te min dissipline

Van kleins af het Peter nie sy seun pak gegee nie.  Reeds op 12-jarige ouderdom het sy seun dagga gerook.  Peter was geskok, maar het hom nie gedissiplineer nie.  Toe die seun 19 is, het hy sterker dwelms gebruik en op 22 is hy tronk toe.  Hy het sy pa gehaat, omdat hy hom nie gedissiplineer het en teen die pynlike gevolge van sonde gewaarsku het nie (Gal. 6:7, Heb. 12:10-11).

 

Ouers wat hulle kinders nie dissiplineer nie pluk vir hulleself ‘n lat, omdat sulke kinders dikwels rebels raak (Spr. 23:13-14, 17:25, 29:15, 17).  ‘God many times whips an aged parent by that child that was unwhipped at first.’[3]

 

[5] ‘n Kritiese gees

Michael leer hard en kry ‘n B vir wiskunde.  Sy pa sê nie vir hom geluk nie, maar wil weet hoekom hy nie ‘n A gekry nie.  Moenie alewig fout vind met jou kind nie; jy sal hom moedeloos maak (Kol. 3:21).

 

[6] Afbrekende woorde

Die spreekwoord sê:  ‘Sticks and stones may break my bones, but words can never harm me.’  Almal weet dis nie waar nie, en dat woorde ‘n mens baie seer kan maak.  Moenie vir jou kind sê:  ‘Jou idioot; jy sal ook niks in die lewe bereik nie!  Ek wens jy is nooit gebore nie!’ (vgl. 1Sam. 20:30-34).  Moenie jou kind se gees breek nie (Spr. 12:18, 15:4b).  Bou hom eerder op – selfs wanneer jy hom dissiplineer.

 

[7] Voortrekkery

Verlede jaar toe hoor ek van twee sussies wat bitter is.  ‘Ons het swaargekry omdat pa jóú in ‘n privaat skool gesit het,’ het hulle vir hulle broer gesê.  Ons mag onder geen omstandighede hulle bitterheid regverdig nie, maar ons moet ‘n les daaruit leer.  Onthou jy wat met Josef gebeur het toe sy pa hom voorgetrek het?  Kan jy onthou hoe sy broers gevoel het en wat hulle gedoen het?  Die gevolge was lelik (Gen. 37).  Maak asb. seker dat jy nie witbroodjies en swart skape het nie.

 

[8] Voorwaardelike liefde

Marié se ma sê vir haar:  ‘Pappa is lief vir jou as jy soet is.’  Sy weet dis waar, want wanneer sy stout is praat haar pa vir twee dae nie met haar nie.  God is nie so nie, maar het ons liefgehad toe ons nog sondaars was (Rom. 5:8).  Volg sy voorbeeld.

 

[9] Kloning

Was jy al ooit by ‘n sport byeenkoms waar ‘n ouer sy humeur verloor het, omdat sy kind nie gewen het nie?  Hoekom doen hy dit?  Is dit nie omdat hy wil hê dat sy kind soos hý moet wees nie?  ‘Toe ék op skool was het ek vir die eerste span gespeel en provinsiale kleure gekry,’ sê Adriaan se pa vir hom.  Hy druk sy seun om ‘n goeie sportman te wees, omdat hy deur sy seun wil goed lyk.

 

[10] ‘n Slegte huwelik

Markus breek sy vrou af en baklei voor die kinders met haar.  Die kinders is bitter en kan nie wag om eendag uit te trek nie.  Hulle hou nie daarvan om by die huis te wees nie.  Hulle sit die hele middag in die kamer, en wens om by hulle vriende se huise te wees.  Hulle kry skaam om vriende oor te nooi.

 

[11] ‘n Ongelyke juk

Riana volg haar eie kop en trou met ‘n ongelowige.  Vandag wil haar kinders niks met die Here te doen hê nie.  As jy met ‘n ongelowige trou is die kanse goed dat jou kinders rebels sal raak en nie die Here sal dien nie.  Dit is hoekom Mal. 2:15 sê ons moet met gelowiges trou (lees gerus die konteks):  “Hy het ‘n geslag van God gesoek.”  Die ESV praat van ‘godly offspring’.   As jy wil hê jou kinders moet rebels raak, trou met ‘n ongelowige.

 

[12] Skynheiligheid

Marcia se pa sê vir haar om eerlik te wees, maar hý is nie.  John Bunyan het gesê:  ‘Many children learn that wickedness of their parents for which they beat and chastise them.’[4]  As jy skynheilig is, kan ek jou amper waarborg dat jou kinders opstandig sal raak.

 

[13] Doofheid

Ek kan partykeer so besig raak, dat ek nie eers hoor as my kinders met my praat nie.  In een berading kursus het ek iets geleer wat ek probeer toepas.  As my kinders na my lessenaar toe kom, sê ek:  ‘Wag net gou.’  Ek maak klaar waarmee ek besig is, draai na die kind toe, en luister na wat hy of sy vir my wil sê.

 

[14] Tergery

Het jy al ‘n ma met drie kinders hoor sê dat sy eintlik vier kinders het?  Sy praat van haar man, omdat pa’s soms soos kinders aangaan.  Simon terg sy dogter en weet nie wanneer om op te hou nie.  As sy kwaad raak gee hy haar pak omdat sy hom nie respekteer nie.  Dit maak haar moedeloos.

 

[15] Te veel werk

Toe Ruan klein was moes hy op Saterdae van vroeg tot laat op die plaas werk, terwyl sy maatjies buite gespeel het.  Hy het die plaas gehaat en wou net wegkom.  Oor die afgelope 15 jaar was hy nog nie weer daar nie.

 

[16] Perfeksionisme

As 5-jarige Klara haar bed nie soos ‘n grootmens s’n opmaak nie, kry sy pak.  Fanie se maatjies het vir hom karretjies gegee vir sy verjaarsdag.  Dit staan op ‘n rak in sy kamer.  Hy mag nie daarmee speel nie, omdat hy die kamer sal omkrap.

 

[17] Wettisisme

Trevor gee vir sy kinders ‘n verkeerde idee van God en van hoe hulle Hom tevrede moet stel.  As hulle nie hulle groente klaar eet nie, sê hy:  ‘Jy maak die Here se hart seer.’  In húlle gedagtes moet hulle ‘n klomp reëls nakom om God se guns te wen.

 

Hulle verstaan nie dat Jesus namens ons die wet perfek onderhou het, dat Hy vir ons sonde aan die kruis gesterf het, dat Hy uit die dood opgestaan het sodat ons kan lewe, en dat elkeen wat in Hom glo die Heilige Gees ontvang om hulle te help om reg te lewe nie.  Gevolglik raak hulle opstandig, omdat hulle dit nie regkry om al die reëls te hou nie.

 

[18] Onduidelikheid

Kobus kry soms pak sonder dat hy weet hoekom.  Hy weet nie wat hy verkeerd gedoen het nie.  As hy vir sy pa wil verduidelik wat gebeur het, dan sê hy:  ‘Ek wil níks hoor nie; buk!’  Dink jy Kobus sal moedeloos, bitter en opstandig raak?

 

Iemand wat die bg. 18 punte reg doen, kan nie daardeur waarborg dat sy kind glad nie rebels sal wees nie.  Ek weet dat sommige mense Spr. 22:6 sal aanhaal:  “Oefen die seun volgens die eis van sy weg; dan sal hy, ook as hy oud word, daar nie van afwyk nie.”  Onthou egter dat Spreuke dikwels vir ons wys hoe dinge oor die algemeen werk.  Dit beteken nie dat daar geen uitsonderings is nie.

 

God voed sý kinders reg op, en tog rebelleer ons partykeer teen Hom (Jes. 1:2, Jer. 2:30).  Deur die geskiedenis was daar gelowiges wat hulle kinders reg geleer het, en tog het hulle kinders rebels geraak.  Daar was ook al ouers wat ‘n gemors gemaak het, en dan raak hulle kinders nié rebels nie.  Die algemene reël is egter dat ‘n getroue toepassing van Ef. 6:4 rebelsheid sal voorkom.

 

[19] Hoop vir ouers met rebelse kinders

Ek het ‘n storie gelees van ‘n man wie se seun so erg gerebelleer het, dat hy vir 20 jaar van die kerk afvallig geraak het.  Dit het gebeur nadat sy pa ‘n ernstige verhouding met die Here gehad het, en ook sy kinders van die Here geleer het.

 

Dalk het so iets met jou gebeur.  Jy het jou kinders reg grootgemaak en vir hulle ‘n voorbeeld gestel, en tog het hulle rebels geraak.  Indien dít die geval is, hoef jy jouself nie te kasty nie.

 

In Eseg. 18:20 lees ons:  “Die siel wat sondig, dié moet sterwe; die seun sal nie die ongeregtigheid van die vader help dra nie, en die vader sal nie die ongeregtigheid van die seun help dra nie; die geregtigheid van die regverdige sal op hom wees, en die goddeloosheid van die goddelose sal op hom wees.”

 

Dalk het jy bygedra tot jou kind se rebelsheid.  Wat moet jy doen?

 

  • Onthou dat jou situasie nie hopeloos is nie. Die Here kan jou vergewe.  Bely jou sonde en vra Hom om jou te vergewe.
  • Vra ook vir jou kinders om jou te vergewe. As hulle jou nie wil vergewe nie, kan jy jou hande in onskuld was (Rom. 12:18).
  • Bid vir hulle en doen moeite om na hulle toe uit te reik. “Laat jou nie deur die kwaad oorwin nie, maar oorwin die kwaad deur die goeie.” (Rom. 12:21).
  • Onthou dat die Here ook hiérdie situasie vir die goeie kan uitwerk (Rom. 8:28).
  • Vra volwasse gelowiges vir raad (Spr. 15:22).
  • Aanvaar die feit dat jou kind waarskynlik nie gered is nie. Moenie dink hy is gered omdat hy die sondaarsgebed gebid het toe hy vier was nie.  As jy dít dink, sal jy nie die regte medisyne gee nie, nl. om vir sy redding te bid en die evangelie met hom te deel.
  • Pasop om nie altyd oor die rebelse kind te praat, sodat jy die ander kinders afskeep nie.
  • Onthou dat God die rebel se hart kan verander (Luk. 15).
  • Moenie opgee as dit vir jou lyk of daar niks gebeur nie; volhard.

 

Het jou ouers miskien dinge gedoen wat jou tot rebelsheid versoek het?  As jy bitter voel moet jy dit bely en vir die Here vra om dit weg te vat.  Vergewe jou ouers en sê vir hulle dat jy dit met hulle wil uitpraat.  Indien hulle nie daaroor wil praat nie, moet jy dit in gebed vir die Here gee; Hý sal hulle oordeel.  As hulle hulle bekeer, sal Hy hulle vergewe.

 

As jy vandag hierdie dinge hoor en jou nié bekeer, is Jesus se waarskuwing in Matt. 18:6-7 vir jou:  “maar elkeen wat een van hierdie kleintjies wat in My glo, laat struikel, dit is vir hom beter dat ‘n meulsteen aan sy nek gehang word en hy wegsink in die diepte van die see.  Wee die wêreld weens die struikelblokke!  Want dit is noodsaaklik dat daar struikelblokke kom, maar wee die mens deur wie die struikelblok kom.”

 

[20] Die hoogste doel

Jare gelede het iemand vir my gesê:  ‘You must learn to relax.’  Blykbaar het ek nie my les geleer nie, want laas maand het iemand anders vir my gesê:  ‘Hoor hier, moenie die bediening so ernstig opneem nie.’

 

Nou moet ek dit vir jóú sê.  Jy kan vandag baie moedeloos hier uitstap en dink dat jy dit nooit gaan regkry nie.  Ontspan en vertrou die Here.  Moet dit nie jou hoogste doel maak om te keer dat jou kinders rebels raak nie.  Sorg eenvoudig dat jy as ‘n gelowige groei, dat jy in ‘n verhouding met die Here lewe, en dat jy Hom verheerlik.  Dít moet jou hoogste doel wees.

 

Verlede jaar was ek by ‘n diens waarin ‘n vrou met trane vir die gemeente gevra het om vir haar rebelse kind te bid.  ‘n Paar weke gelede het iemand by ons kerk se Bybelstudie gevra dat ons vir die jongmense in die gemeente moet bid.  Die punt is dat ons die ouers in ons gemeente moet ondersteun.  Hulle het ‘n groot taak.  Moenie vergeet om vir mekaar en vir ons kinders te bid nie.

 

[1] Ek weet dat alle mense van nature teen God rebelleer, maar dit is nie wat ek bedoel nie.  Ek praat hier van die rebelse ‘tiener fase’ soos mense dit noem.  Ek praat van die fase waarin jong mense nie vir hulle ouers wil luister nie, maar losbandig lewe.

[2] Party van die dinge het ek in Wayne Mack se boek, Strengthening Your Marriage geleer.  My doel in hierdie preek is om te wys hoe ons rebelsheid in ons kinders kan keer, en nie hoe ons dit moet oplos waar dit reeds bestaan nie.  As jy hulp soek met rebelse kinders, kan ek Wayne Mack se klasnotas vir jou aanstuur.

[3] Jeff Pollard & Scott T. Brown: red., A Theology of the Family, p.139

[4] Ibid., p.293

Hoe moet jy jou kinders tugtig?

Spanking child

Die bure agter ons het eenkeer hulle seuns geslaan tot hulle lê.  Hulle het skaars krag gehad om verder te huil.  Ek het oor die muur gekyk en vir die ma gevra wat aangaan.  Hulle het blykbaar die bure langsaan se fiets gesteel.  Wat hulle gedoen het was verkeerd, maar sy moes hulle nie so erg geslaan het nie.  In Ef. 6:4 leer die Here vir ons hoe ons ons kinders móét dissiplineer.[1]

 

God se tug

Toe ek in Nelspruit gebly het, het ek rondgebel om geborduurde hoede vir die kinders te maak.  Een ongelowige pa was baie ongelukkig dat ek hoede vir sy dogters wou bestel.  Toe ek hom sien het hy my aangevat en aanhoudend vir my gesê:  ‘Dis mý dogters… Hierdie is mý dogters, mý dogters…’  Hy het hulle ook grootgemaak asof hulle sý eiendom is, en nie die Here s’n nie.

 

Ons kinders behoort nie aan ons nie; hulle is vir ons geleen.  As hulle dus sonde doen, moet ons hulle in die Here se tug opvoed (v.4).  Wanneer jy jou kinders tugtig is dit Gód se dissipline wat jy toepas.  As jy nalaat om hulle te dissiplineer, sê jy dat die Here nie omgee as hulle sonde doen nie.  Jy sê dat Hy hulle nie liefhet nie, omdat dit Hom nie pla dat hulle op die verkeerde pad is nie.

 

‘Die tug van die Here’ impliseer verder dat jy jou kind moet tug omdat hy of sy teen die Here gesondig het, en nie omdat jy genoeg gehad het nie.  Die ouer wat dít onthou, sal kalm bly wanneer hy sy kinders moet tugtig.

 

Wat tug nié is nie

Ouers is sondaars, en daarom het elkeen van ons al ons kinders op verkeerde maniere getug.  Ek onthou ‘n man in die Metodistekerk wat vir sy seun gegrom het.  Die seuntjie was so bang dat hy soos ‘n hondjie getjank het.  God wil hê dat jy jou kinders volgens die Bybel moet tugtig.  Moenie jou eie metodes gebruik, of die wêreld s’n volg nie.  Wat is hierdie maniere?

 

[1] Skuldgevoelens

Sommige ouers sit hulle kinders op ‘n ‘guilt trip’ as hulle oortree het.  Moet dit nie doen nie.  Moenie sê:  ‘Ek en jou ma spandeer tienduisende rande om jou in die skool te sit, en dít is die rapport wat jy huis toe bring!’ nie.  Dit laat net die kind skuldig voel, en help hom nie om te verander nie.

 

[2] Vrees

Het jy al ‘n pa gehoor wat sy kind met vrees dreig:  ‘As jy nou wéér jou sussie terg, gaan ek jou doodslaan!’?  Of ‘n ma wat sê:  ‘Wat tot jou pa vanaand by die huis kom mannetjie; hy gaan die velle van jou lyf aftrek!’?  As jy dít doen sal jou kind net luister totdat hy so groot is soos jy, of totdat ‘n pak slae hom nie meer afskrik nie.

 

[3] Manipulasie

Dit gebeur wanneer Maretha se dogtertjie ‘n tantrum in die winkel gooi en sy vir haar sê:  ‘As jy soet is sal mamma vir jou ‘n sweetie koop.’  Ander ouers koop hulle kinders om met geld en geskenke.  Natuurlik sal die kind soet wees om iets te kry, en nie a.g.v. die rede wat Paulus in Ef. 6:1 gee nie:  “Kinders, julle moet jul ouers gehoorsaam wees in die Here, want dit is reg.”  As jy niks het om vir jou kind te gee nie, sal hy nie luister nie.

 

[4] Die tronk

Baie ouers sluit hulle kinders vir ‘n dag in die kamer toe, omdat dit te veel moeite is om die saak ordentlik uit te praat en met ‘n pak slae af te handel.  Maar nêrens sê die Bybel dat jy hulle in ‘n vertrek moet toesluit nie.  Buitendien pas hierdie straf nie by die oortreding nie; jy rek die dissipline onnodiglik uit.  Jy wys ook nie vir die kind wat verkeerd is, en hoe om dit reg te stel nie.

 

Jou en die kind se verhouding is vir ‘n hele dag verbreek.  ‘n Pak slae sou beter gewees het, omdat die verhouding dadelik herstel word (dit is, as jy dit reg doen).  As jy die kind kamer toe stuur, sal hy iets kry om homself besig mee te hou, en is die dissipline oneffektief.

 

[5] Die prokureur

Kom ek illustreer dit met ‘n situasie wat ek eenkeer gesien het.

 

Pa:  Jy is uit; gee asb. die krieket kolf vir so-en-so.

Seun:  Nee, maar ek het per ongeluk die bal mis geslaan.

Pa:  Nee, jy het nie; jy is uit.

Seun:  Nee, die kolf het skeef gedraai en toe slaan ek die bal mis.

Pa:  Nee, jy kan net-nou weer ‘n beurt kry.

Seun:  Nee, elkeen kry twee beurte.

 

So dit aangehou.  Moenie toelaat dat jou kinders met jou redeneer nie.  As hulle met jou redeneer onderwerp hulle hulle nie aan die gesag wat God oor hulle gestel het nie.

 

[6] ‘Ek tel tot tien!’ 

Ted Tripp sê tereg dat vertraagde gehoorsaamheid ongehoorsaamheid is.  As jou kind eers terugpraat, verskonings uitdink of doen wat hý wil voordat hy jou opdragte uitvoer, leer hy om gehoorsaam te wees hoe en wanneer hý wil, en nie omdat jý so sê nie.  Hy wil nie ‘n baas oor hom hê nie, maar wil sy eie baas wees.

 

Jy moet leer om een keer te praat, en die tweede keer pak te gee.  Dit is nie nodig om vyf keer vir jou kind te sê jy gaan hom pak gee nie (en dit dan in elk geval nie doen nie).  As jy een keer praat en die tweede keer pak gee, bly jy in beheer van jouself en verloor jy nie jou humeur nie.  Die kind weet ook waar hy met jou staan, en leer dat hy dadelik gehoorsaam moet wees.

 

[7] Die verkleurmannetjie

Party ouers se reëls is soos ‘n verkleurmannetjie wat elke nou en dan anders lyk.  Sarie het gister pak gekry toe sy met haar ma terugpraat, maar word vandag oorgesien.  ‘Is dit nou verkeerd of nie?’ wonder sy.  Wees asb. konsekwent en konstant.  As jy haar vandag hiervoor pak gee, moet jy dit môre ook doen.

 

[8] Die ‘sonde’ van kindwees

Het jy al ooit ‘n ouer gesien wat sy kind slaan omdat sy per ongeluk ‘n glas melk omgestamp het?  Slaan jou kind vir sonde, en nie omdat sy ‘n kind is nie.

 

[9] Mishandeling

Jy het geen reg om jou kind met die vuis te slaan, of om hom só erg pak te gee dat hy in die hospitaal beland nie.  ‘n Ouer wat dít doen moet in die tronk beland.

 

[10] Geskreeu

Moenie van die kombuis af op jou kinders skreeu, omdat jy te moeg is of nie lus is om hulle te dissiplineer nie.  Bybelse dissipline vat tyd, maar as jy dit nóú reg doen sal jy jouself in toekoms baie tyd, trane en wakker nagte spaar.

 

Die korrekte metode van tug

Ek ken ‘n ma wat nie in pak slae glo nie.  As haar man die kinders wou pak gee, het sy hom gekeer.  Haar jongste seun het al rebels geraak toe hy in die laerskool was.  As sy God se metode gevolg het, is die kanse goed dat haar kind vandag op die regte pad was.

 

God se metode is om jou kind pak te gee as hy of sy teen jou gesag rebelleer.  In die wêreld verwerp baie ouers hierdie metode, maar die Bybel leer duidelik dat ‘n pak slae wat deur liefde gemotiveer word, die kind bevoordeel soos wat ‘n operasiemes die pasiënt bevoordeel (Spr. 22:15, 23:13-14).  Om net te praat help nie; die kind moet fisiese pyn met die oortreding assosieer, sodat hy dit nie weer doen nie (Spr. 29:15, 17, 19).

 

Maar om nét die kind pak te gee help ook nie.  Jy moet met hom praat en vir hom die regte pad leer (Spr. 29:15).  Vat die kind eenkant en praat oor wat gebeur het.  Ek stem saam met Ted Tripp dat dissipline nie ‘n toeskouer sport is om jou kind in die verleentheid te stel nie.  Praat met sagmoedigheid, en beheer jouself wanneer jy dissipline toepas.  Raak eers stil voor die Here of vra vir die ander ouer om dit te hanteer as jy te kwaad is; vra vir vergifnis as jy jou humeur verloor het.

 

Ek het die volgende vrae by Paul Tripp geleer.  Dit sal jou help om by die hart van die probleem uit te kom (Spr. 20:5).

 

  • Wat het gebeur?
  • Wat het jy gedink en gevoel toe jou boetie die speelding by jou gevat het?
  • Wat het jy toe gedoen?
  • Hoekom het jy dit gedoen – wat wou jy gehad het?
  • Wat gaan nou gebeur?

 

So leer die kind dat sy dade die gevolg van sy sondige emosies, begeertes en gedagtes is.  Hy leer dat die probleem dieper is as sy dade, en dat hy nie sy eie hart kan verander nie.  Hy leer ook dat sy sonde negatiewe gevolge het.  As hy dinge op hierdie manier leer, dryf dit hom na Jesus toe.

 

Wanneer jy jou kind tugtig, moet jy ‘n straf gee wat by die oortreding pas.  Sê vir hom hoeveel houe jy gaan gee, sodat jy in beheer van jouself kan bly.  Een hou is genoeg vir kleintjies.  As die kind ouer is kan jy een of twee houe gee, en drie of vier vir ernstige oortredings.

 

Wanneer jy die kind pak gee, moet hy die pyn voel.  Doeke en rompe moenie in die pad kom nie.  As die kind ouer is moet jy nie sy broek aftrek, sodat hy skaam voel nie.  Waarsku ook die kind om nie rond te wikkel of sy hande in die pad te kry nie.  ‘n Kind wat dít doen onderwerp hom nie aan die ouer nie, en moet ‘n ekstra hou kry.

 

Na jy die kind geslaan het, moet jy toelaat dat hy klaar huil.  Verseker hom van jou liefde.  As hy jou nie naby hom soek nie, het die pakslae nie gewerk nie en moet jy vir hom sê dat jy hom weer moet tugtig.  As hy berou het, kan jy saam met hom bid en die evangelie met hom deel.  Sê vir hom dat Jesus aan die kruis gesterf het om ons sondige rekord en harte skoon te was.  Sê vir hom dat Jesus hom sal red as hy sy sonde haat, hom daarvan bekeer en in Jesus glo.  Moet hom egter nie druk om die sondaarsgebed te bid, en dan vir hom sê dat hy nou gered is nie.  Gee wel vir hom ‘n kans om sy sonde te bely.  Leer hom ook om vergifnis te vra waar hy teen sy boeties, sussies, ouers of ander mense gesondig het.

 

Wie moet die dissipline toepas?  Volgens v.4 is dit hoofsaaklik die pa se rol.  Hy moenie op die bank sit en TV kyk, terwyl sy kinders die huis afbreek en vir hulle ma ‘n moeilike tyd gee nie.  Hy moet hulle in orde hou en nie vir sy vrou sê:  ‘Dissiplineer jý hulle!’ nie.  As hy nie by die huis is nie, moet sy vrou hulle dissiplineer.

 

Wat van oupas, oumas, ooms, tannies, die kerk en ander mense wanneer dit by die dissipline van jou kinders kom?  Pakslae moet in die konteks van liefde geskied.  Die persoon wat vir hulle kosmaak, medisyne gee, met hulle speel, by hulle aktiwiteite is, hulle van Jesus leer, hulle bederf, vir hulle drukkies gee, hulle in die bed sit, hulle met hulle huiswerk help, ens., moet ook vir hulle pak gee.  Enigiemand moenie jou kind pak gee nie.  Besluit wie die persone is wat in sy lewe betrokke is, en gee vir húlle toestemming om jou kind te tugtig as jy nie daar is nie.

 

Oupas, oumas en ander volwassenes moet asb. daarop let om nie die ouers teë te gaan as hulle die kind wil pak gee nie.   Moenie God se Woord en sy metodes opponeer nie.  As die ouers dit nie reg doen nie, kan jy eenkant met hulle praat en hulle op ‘n mooi manier reghelp, net soos wat Priscilla en Aquila Apollos oor iets anders reggehelp het (Hand. 18:26).

 

Sommige ouers sê dat pak slae nie vir húlle kind werk nie.  Ted Tripp gee vier redes hoekom pak slae in sommige gevalle nie ‘werk’ nie.  Op ‘n ander plek in die boek gee hy ‘n vyfde rede.

 

  1. Die ouer verloor sy humeur wanneer hy hulle slaan. Dit maak dat die kind bitter raak en hom uit vrees onderwerp.  Wanneer hy ouer raak en nie meer bang is nie, raak hy rebels.

 

  1. Die ouer is nie konsekwent nie. Gevolglik kyk die kind altyd hoe ver hy kan gaan.

 

  1. Die ouer volhard nie. Hy probeer vir twee weke of ‘n maand om sy kinders reg te tugtig, en gee dan op.  Hy vergeet dat kinders nie binne ‘n maand of eers ‘n jaar verander nie.

 

  1. Die ouers slaan nie hard genoeg nie. Die kind voel nie die pyn nie, en om hierdie rede werk die pak slae nie.  Toe ons oudste dogter klein was het dit met ons gebeur.  Ons was moedeloos, omdat die pak slae net nie vir haar ‘gewerk’ het nie.  Ek het met ‘n ouer predikant gaan praat.  Hy het vir my gesê om haar harder te slaan.  Die probleem is binne twee dae opgelos.

 

  1. Die kind is te oud. As jy vir ‘n driejarige pak gee, kan jy nog ‘n indruk op hom maak.  As jy dit egter nagelaat het en hom op sestien wil pak gee, sal dit hom nie afskrik nie.  As jy wil weet hoe jy jou tieners moet opvoed, sal ek Age of Opportunity van Paul Tripp aanbeveel.

 

Ouers wat nalaat of weier om hulle kinders met ‘n Bybelse pak slae en instruksie te tugtig, haat hulle kinders.  Salomo sê:  “want die HERE tugtig hom wat Hy liefhet, ja, soos ‘n vader die seun in wie hy behae het.” (Spr. 3:12).  “Wie sy roede terughou, haat sy seun; maar hy wat hom liefhet, besoek hom met tugtiging.” (Spr. 13:24).

 

Selfdissipline

Toe ek in 1998 my teologiese studies begin het, was ons vier eerstejaars.  Drie van ons het vars uit matriek uitgekom, en een het eers vir twee jaar weermag toe gegaan en daarna vir vier jaar gewerk.  Daar was ‘n duidelike verskil tussen hom en die res van ons.  Die weermag het vir hom selfdissipline geleer.

 

Moenie net jou kinders deur tugtiging dissiplineer nie, maar leer vir hulle selfdissipline.  Dit beteken dat jy nie alles vir hulle moet doen nie.  Moenie hulle kouse en onderklere van die vloer af optel nie.  Moenie altyd hulle beddens opmaak nie, maar leer hulle om dit self te doen.

 

Jy kan nie jou 5-jarige so hard soos jy laat werk nie, maar gee vir hom werkies, sodat hy dissipline kan leer.  Leer ook jou kinders om dissipline te hê in hulle skoolwerk.  Hulle moet hulle huiswerk deeglik, volledig en netjies doen.  Sport is ook goed, omdat dit vir hulle dissipline leer.  Help hulle egter om nie ‘n afgod daarvan te maak nie.  Spansport is goed, omdat dit vir hulle spanwerk leer.

 

As jou kinders ouer is, kan jy vir hulle sê om ‘n vakansiewerk te kry.  Dit sal help as jy dit nie vír hulle reël nie, maar as hulle self moet soek.  Dit sal vir hulle nederigheid leer.  Werk sal ook vir hulle karakter, geduld, opoffering, lojaliteit, selfdissipline, verantwoordelikheid, menseverhoudings, ens. leer.

 

Dit is dan my storie vir vandag.  Jou kinders sal dit nie in die grootmens wêreld maak as jy hulle nie op God se manier dissiplineer nie.  Hulle mag dalk ryk word en in die wêreld se oë suksesvol wees, maar as die Here hulle nie genadig is nie, sal hulle volwasse brats wees.  Hulle sal verhoudingsprobleme hê, omdat alles volgens húlle wil moet gebeur.

 

Hulle sal wees soos iemand wat ek geken het.  In sý oë was hy fantasties, maar volgens die mense wat hom geken het was hy ‘n pyn en ‘n boelie.  Moet asb. nie jou kinders so opvoed dat dít hulle voorland is nie, “maar voed hulle op in die tug en vermaning van die Here.” (Ef. 6:4).

 

[1] Oor die jare het ek baie uit Ted en Paul Tripp se boeke en DVD’s geleer.  Ted Tripp se boek, Shepherding a Child’s Heart is baie goed.  Paul Tripp se DVD reeks, Getting to the Heart of Parenting is net so goed.  Ek het die dinge wat ek hierin geleer het, in my eie ouerskap geïmplementeer.  Dit is al so deel van my, dat ek nie spesifieke bladsy nommers gaan aanhaal nie.