Drome van rykdom en die nagmerrie van God se oordeel

Dreaming while sleeping

Marli is dol verlief op ‘n man in haar filosofie klas.  Hy weet nie eers van haar nie.  Een middag toe staan sy onder ‘n groot koelteboom op kampus.  Die man van wie sy so baie hou het reguit na haar toe gestap.  Hy het met haar gesels en vir haar gesê hoe oulik sy is.  Net voor hy weggeloop het, het hy haar gesoen.  Op daardie oomblik het Marli wakker geword en gevoel hoe haar boerboel haar in die gesig lek.  Dit was net ‘n droom.

 

Net so het Tirus, Sidon en die ander nasies in Jes.23-24 se drome van rykdom en plesier in ‘n nagmerrie verander.

 

Tirus en Sidon (hfst.23)

‘n Paar jaar gelede het ons ‘n muisplaag in ons huis gehad.  Net sodra jy dink jy het almal uitgeroei, is daar nóg een.  En as jy die laaste een gevang het, is daar nog drie.  Dit is moeiliker as wat jy dink om mev. muis en haar familie van kant te maak.

 

Tirus was so.  Die stad was 36 km van Sidon af.  Die twee stede was noord van Israel in Lebanon aan die kus van die Middellandse See.  Tirus is op ‘n groot rots in die see gebou, 800 m van die kus af.  Baie konings het probeer om die stad te verower, maar was onsuksesvol.

 

Salmaneser van Assirië het probeer.  In 701 v.C. het Sanherib van Assirië die vasteland verower.  Hy kon egter nie die stad inneem nie.  In 586 v.C. het Nebukadnesar van Babilon dit vir 13 jaar beleër, maar ook hý was onsuksesvol.  In 333 v.C. het Artasasta III van Persië dit beleër, maar nie deurgebreek nie.[1]  En toe kom die jaar 332 v.C.

 

Aleksander die Grote van Griekeland het met bouvalle, stompe en klippe ‘n pad deur die see gebou.  Na ‘n lang gesukkel het hy uiteindelik die stad ingeneem.[2]  Jes.23 voorspel die aanvalle en val van Tirus.

 

Tirus was baie ryk.  Skepe het van Tarsis in Spanje af na haar toe gekom om handel te dryf (23:1).  Toe die Spaanse handelaars die eiland Kittim of Siprus bereik het, het hulle gehoor dat Tirus verwoes is, en dat daar nie vir hulle huise was om in te bly, of ‘n hawe om hulle skepe in te los nie (23:1).  Omdat hulle kanse op rykdom daarmee heen was, het hulle getreur (23:1, 14).

 

Sidon se handelaars het gereeld na Tirus toe gekom, maar omdat die stad in puin gelê het, was hulle stil en het hulle skaam gekry (23:2-3).  Sigor se koring langs die Nylrivier in Egipte, sou nie meer na Tirus toe gekom het, sodat hulle dit per skip na ander lande toe kon vat nie (23:3).  Dit het Egipte angstig gemaak (23:5).  Soos ‘n ma wat haar kinders verloor, was die see angstig a.g.v. Tirus se jongmense wat vermoor is, en omdat haar skepe nie meer sou vaar nie (23:4).

 

Die verskrikte en bedroefde inwoners van Tirus het nou na Tarsis in Spanje toe gevlug, en nie andersom nie (23:6).  Soos wat die Nyl vrylik deur Egipte gevloei het, sou Tirus se rykdom nie meer ‘n houvas op die mense van Tarsis gehad het nie, maar sou hulle rustig in hulle eie land geboer het (23:10).

 

‘Kan jy glo dat die vrolike en antieke stad na ‘n ver land toe getrek het?’ het Jesaja vir homself gesê (23:7).  ‘As sy ‘n land in besit geneem het, het sy haar eie koning aangestel; haar handelaars was wêreldberoemde prinse (23:8).  Maar a.g.v. die Here se bepaalde raadsplan, is die hoogmoedige stad op haar knieë gedwing; God het haar en haar geëerde prinse van hulle heerlikheid ontneem en onrein gemaak’ (23:8-9).

 

God het sy hand oor die see uitgestrek en die vestingstede van Kanaän – Tirus en Sidon – geskud (23:11).  ‘Jy sal nie meer juig en in jouself roem nie; jy sal wees soos ‘n maagd wat verkrag word (23:12).  Jy sal 250 km oor die see vaar en na Kittim of Siprus toe verban word.  Ook dáár sal jy nie rus hê nie’ (23:12).

 

Assirië het die magtige Babiloniërs of Chaldeërs tot niet gemaak en kaalgestroop, sodat dit ‘n plek vir wilde diere geword het (23:13).  Hoe sou Tirus en Sidon dan ontsnap het?  As Assirië klaar teen Tirus geveg het, sou sy vir 70 jaar – ‘n koning se leeftyd – vergete gewees het (23:15).  In 701 v.C. het koning Sanherib van Assirië die kusgedeeltes oorkant Tirus platgevee.  Die stad het eers 70 jaar later in 630 v.C. weer op haar voete gekom.[3]

 

Deur God se algemene genade het sy weer ryk geword (23:17).  Sy was soos ‘n prostituut wat op haar harp speel en sing om aandag te trek; soos ‘n prostituut het sy met die nasies van die aarde onderhandel om geld te maak (23:15-17).

 

Maar in die toekoms sou sy nie haar rykdom vir haarself gebêre het nie (23:18).  God sou in haar hart gewerk het, sodat sy deel van die kerk of Nuwe Jerusalem geword het (Ps.87:4, Mt.15:21-28, Hd.21:3-6).  Hy sou haar rykdom gebruik het om sy kinders te bevoordeel (23:18).  Op die nuwe aarde sal sy haar rykdom aan die Here se voete neerlê en erken dat dit van Hom af kom (Op.21:24, 26).

 

Wat leer Jes.23 vir ons?  God haat dit as mense in hulle rykdom roem, en maak asof dit van hulleself af kom en nie van Hóm af nie (23:9).  Onthou dat Gód aan jou die vermoeë gegee het om ryk te word (Dt.8:18).  Rykdom en eer kom van Hóm af; Hý is die een wat mense ryk en arm maak (1 Sm.2:7, 1 Kron.29:12, Sp.22:2).  Alles wat jy het kom van Hom af (1 Kor.4:7).  Die braaivleis wat jy eet het Hý vir jou gegee om te geniet, en ook sodat jy dit kan deel met dié wat nie het nie (1 Tm.6:17-18).

 

God gee nie vir jou méér geld, sodat jy soos die ryk man in Lk.16:19 luukser kan lewe nie, maar sodat jy soos Saggeus en die Korintiërs meer kan gee (Lk.19:8, 2 Kor.9:8-11, Ef.4:28).  Hy wil hê dat jy deur jou mededeelsaamheid, goeie werke en die ondersteuning van sendelinge, skatte in die hemel moet bêre (Lk.12:33, Fil.4:15-19, 1 Tm.6:18-19).

 

Moet dan nie in die strik trap wat Satan deur die wêreld en predikers soos Joseph Prince en Joyce Meyer vir jou stel nie.  Dit is nie ‘n sonde om ryk te wees nie, maar dit ís ‘n sonde as jy van God ‘n genie maak om vir jou meer te gee; dit ís ‘n sonde as jy alewig meer soek, en as dit jou lewensdoel is om ryk te wees.

 

“Maar die wat ryk wil word, val in versoeking en strikke en baie dwase en skadelike begeerlikhede wat die mense laat wegsink in verderf en ondergang.  Want die geldgierigheid is ‘n wortel van alle euwels; en omdat sommige dit begeer, het hulle afgedwaal van die geloof en hulleself met baie smarte deurboor.” (1 Tm.6:9-10).

 

Moet dan nie toelaat dat geld jou gedagtes, beplanning en gesprekke beheer nie, maar soek na die ewige skat van Jesus Christus.  As jy dít doen, sal Hy ook in jou aardse behoeftes – nie begeertes nie – voorsien (Mt.6:33).

 

Jerusalem en die wêreld (hfst.24)

Toe ek in my eerste jaar was, moes ek vir een klas ‘n hoofstuk opgesom het.  Toe ek die werk vir die dosent gegee het, het hy my op ‘n mooi manier aangespreek en vir my gesê dat ek die hoofstuk moes opsom en nie oorvertaal nie.  Daar is nie genoeg tyd om die hele geskiedenis in detail weer te gee nie.  Daarom bestaan daar hoofstukke soos Jes.24 wat ‘n groot gedeelte van die geskiedenis vir ons opsom.

 

Jes.24 gaan nie oor die finale oordeel nie, maar oor God se oordeel oor Ou Testamentiese volke en stede soos hfst.13-23 vir ons wys.  Dit handel ook oor die inleiding van God se nuwe skepping in die kerk, asook oor die vervulling daarvan wanneer Jesus weer kom (2 Kor.5:17, Op.21).

 

Jesaja se woordkeuse herinner ons aan die eerste skepping, die vloed, en die toring van Babel.  Voordat God die nuwe skepping van die kerk en die hemelse Jerusalem kan inlei, moet Hy die eerste skepping en die aardse Jerusalem oordeel.

 

God het gesê dat Hy die aarde woes en leeg sal maak soos ‘n woestyn (24:1, 3, Gn.1:2, Jer.4:23-24).  Soos met die vloed sou Hy die aarde verander het, en soos by die toring van Babel sou Hy die bewoners van die aarde verstrooi het (24:1).  Niemand sou op grond van geslag, of ekonomiese, godsdienstige en sosiale status voorgetrek word nie, maar almal sou dieselfde oordeel ontvang het (24:2).

 

Die aarde en sy belangrikste mense sou soos ‘n blom verlep het (24:4, 23:9).  Dwarsdeur die Ou Testament het Israel en die nasies geen respek vir God se Woord en wet gehad nie; hulle het die aarde met hulle sonde besmet (24:5).  Hulle het God se ewige verbond met Noag, Abraham, Moses en Dawid gebreek (24:5, Gn.9:16, Lv.24:8, 2 Sm.23:5, Ps.105:9-10).

 

A.g.v. Adam, Israel en die nasies se sonde, het God die aarde vervloek (24:6, Gn.3:17-19, Dt.11:26-28, Rm.3:23, 5:12, 8:20).  Hy het besluit om hulle met die vuur van sy oordeel te skroei, sodat daar teen die einde van die Ou Testament min mense oor was (24:6).  Mense sou nie meer met wyn en sterk drank, musiek instrumente en sang partytjies gehou het nie; bier sou vir hulle sleg gewees het (24:7-9, vgl. Jer.7:34).

 

Jerusalem sou woes en leeg gewees het, die stad se hekke platgeslaan, en die huise se deure toe sodat niemand kon inkom nie (24:10, 12).  Omdat die wyn klaar was, het depressie die mense se blydskap vervang (24:11).  Die nasies sou gewees het soos ‘n olyfboom wat goed geskud is, of soos ‘n wingerd wat afgeoes en kaalgestroop is (24:13, 17:6).

 

Maar dit sou nie so gebly het nie.  In die ooste en in die weste sou mense God vir sy heerlike majesteit geprys het (24:14-15, 45:6, Mal.1:11).  Die eilande en die eindes van die aarde sou die Regverdige God van Israel aanbid het (24:15-16, 60:9).

 

Omdat die aarde egter nog boos was en 24:14-16a eers in die toekoms vervul sou word, het Jesaja uitgeroep:  “Ek teer weg, ek teer weg, wee my!  Die ontroues handel troueloos, en in troueloosheid handel die ontroues troueloos.” (24:16b).

 

Die mense se sonde was vir hom baie erg.  Hiervoor sou die Here hulle gestraf het; niemand sou weggekom het nie.  Dié wat sy oordeel gevrees het en gevlug het sou in ‘n put geval het, en dié wat uit die put ontsnap het sou in ‘n strik gevang word (24:17-18, Jer.48:44, Am.5:19).

 

Soos met Noag se vloed, sou God die vensters van die hemel oopgemaak het (24:18, Gn.7:11).  Hy sou ‘n geweldige aardbewing gestuur het om die fondasie van die aarde te skud, te breek en te skeur; dit sou soos ‘n dronk man gewaggel het, en soos ‘n lendelam riethuise in die wind geslinger het (24:18-20).

 

Die mens se sonde het swaar op die aarde gerus, sodat God nie anders kon as om dit te oordeel nie (24:20).  As God die ou skepping so laat val het, sou dit nie weer opgestaan het nie, maar sou Hy ‘n nuwe skepping in die plek daarvan gemaak het (24:20).

 

Dit het begin toe Jesus deur sy kruisdood, opstanding en hemelvaart die koninkryke van hierdie wêreld en die bose magte oorwin het, en hulle as gevangenes in die bodemlose put toegesluit het (24:21-22, 14:9-15, Dn.2:44, 7:13-14, Ef.4:8, Kol.2:15).  Hulle sal vir ‘n lang tyd daar bly en by Jesus se wederkoms die finale oordeel van die hel ondergaan (24:22, 2 Pt.2:4, 9, Jud.6-7, Op.20:1-3, 10-15).

 

By die wederkoms sal God die nuwe skepping vervul en sal sy heerlike lig voor die ouderlinge skyn (24:23).  Sy lig sal so helder wees, dat die son en die maan skaam sal wees omdat hulle lig so flou is (24:23, Op.21:23).  God sal op berg Sion en in die Nuwe Jerusalem regeer (24:23).

 

Die kerk is die Nuwe Jerusalem en die hemelse berg Sion, en die lig van God se heerlikheid het reeds by Jesus se eerste koms deurgebreek (Lk.1:78, Jh.8:12, 2 Kor.4:6, Heb.12:22-23, Op.21:9-10).  By die wederkoms sal ons onder die volheid van God se heerskappy lewe en die perfekte lig van sy heerlikheid aanskou (24:23, Op.21:23-24).

 

Hoe moet ons Jes.24 in ons lewens toepas?  Soos die oordeel in Jes.24:2, sal die finale oordeel onpartydig wees (Rm.2:11).  God sal jou nie voortrek omdat jy in die NG, AGS of Baptistekerk was nie.  Jy sal nie voorrang geniet omdat jy ‘n ds. was, Afrikaans gepraat het, in Amerika gebore is, ‘n biljoenêr was, of omdat jy in Soweto groot geword het nie.

 

Om in God se teenwoordigheid in te kom moet jy ‘n perfekte rekord hê en instaat wees om die ewige en ontelbare prys vir jou sonde te betaal.  Jesus is die enigste Een met ‘n perfekte rekord; net Hý het in sy lewe en dood die prys betaal wat ons sonde verdien.

 

Dié wat op Hom vertrou om hulle van hulle sonde en God se oordeel te red, sal nie in God se hof hoef te staan nie (Jh.5:24, Rm.8:1, 2 Kor.5:21).  Hulle sal in hierdie lewe, in die lewe hierna, en op die nuwe aarde jubel en bly wees (24:14-16).

 

Dié wat egter op hulleself, hulle werke, ‘n ander verlosser of godsdiens vertrou, sal tot die skokkende besef kom dat hulle sub-standaard rekord nie vir ‘n heilige God aanneemlik is nie (Mt.7:21-23).  Soos die mense in 24:17-18 is daar baie wat dink dat ‘n God van liefde hulle nie in die hel sal gooi nie.  Maar hulle sal nie wegkom nie.  Waarheen sal hulle vlug; is daar ‘n plek waar God nié is nie?

 

“Al dring hulle deur in die doderyk, my hand sal hulle daaruit haal; en al klim hulle op na die hemel, Ek sal hulle van daar laat neerdaal.  En al steek hulle hul weg op die top van Karmel, Ek sal hulle daar opspoor en weghaal; en al verberg hulle hul voor my oë op die bodem van die see, Ek sal van daar die slang ontbied om hulle te byt.  En al gaan hulle as gevangenes voor hulle vyande uit, Ek sal van daar die swaard ontbied om hulle dood te maak” (Am.9:2-4).

 

As jy deur geloof en bekering in Jesus se Persoon, kruisdood en opstanding skuil, het jy geen rede om te vrees nie, maar elke rede om bly te wees.  Jy sal soos tienjarige Elsie wees wat ‘n vakansie in Disney World gewen het.  Sy kan haar opgewondenheid nie inhou nie.

 

Die aand voor haar vlug droom sy van haar vakansie.  ‘n Paar ure later word sy wakker en klim sy op die vliegtuig Disney World toe.  Haar vakansie was baie langer, helderder en beter as haar droom.  Haar idee van hoe dit sou gewees het was heeltemal te klein.  En so sal dit vir God se kinders wees as hierdie wêreld verby is, en ons vir ewig by die Here is:  jou droom sal ‘n werklikheid word en meer wees as wat jy jou ooit kon indink.

 

[1] Alec Motyer, The Prophecy of Isaiah, p.192

[2] http://www.ancient.eu/article/107/

[3] Motyer, Ibid.

Advertisements

Die armste mense op aarde

Hugging Money

In 1896 het Lord Selbourne die volgende oor die ou Transvaal geskryf:  ‘It is the richest spot on earth.’[1]  Dít en die diamant velde is wat Cecil John Rhodes jare tevore gesoek het, en uiteindelik ook gekry het.  Rhodes se eie woorde was:

 

‘Money is power, and what can one accomplish without power.  That is why I must have money.’[2]

 

Geld en rykdom is ook die rede hoekom Engeland die Anglo-Boere Oorlog begin het:  hulle wou die Transvaal en sy goudmyne vir hulleself gehad het.

 

Maar met al hierdie rykdom was die Britse Regering, Rhodes, Barney Barnato en ander magnate so arm soos kerkmuise.  Soos Jerusalem in Op.18 en die res van die wêreld, was hulle die armste mense op aarde.  Jy sal later verstaan wat ek bedoel.

 

Die vonnis (v.1-8)

Joost van der Westhuizen was een van die beste rugbyspelers wat ons land nóg gehad het.  Sy val was ‘n tragedie; hy het gegaan van hero tot zero.  So was Babilon in Op.18, en het sy binne ‘n kort tydjie gegaan van ‘n koningin tot ‘n weduwee.

 

Johannes het ‘n Engel uit die hemel sien neerdaal (v.1).  Net soos Jesus in Mt.28:18 het die Engel groot gesag gehad, en soos die Here in Esg.43:2 het sy heerlikheid die aarde of land [Gk. ] verlig (v.1).  Dit wys dan vir ons dat die Engel in v.1 dieselfde is as Eks.3:2 se Engel van die Here, en dat Hy m.a.w. die Here self is (vgl. Eks.3:6, 14-15, Op.10).[3]

 

Hy het met ‘n magtige stem uitgeroep dat Babilon die grote – dit is Jerusalem[4]– geval het (v.2, 1:15, 10:3, 14:8).  En hoekom het sy geval?  Sy was veronderstel om ‘n woning vir die Here te wees, maar het die woning van demone en allerhande onrein geeste geword (v.2, hfst.9, Ps.76:3).  Omdat Israel haar nie bekeer het nie, het Jesus gewaarsku dat die bose geslag van sy tyd vol van demone sou wees (Mt.12:43-45).  Sy woorde is in v.2 vervul.

 

Jerusalem se rykdom het die land se handelaars versoek om geldgierig te wees (v.3).  Sy het die nasies en die land se konings dronk gemaak met die wyn van haar geestelike egbreuk (v.3, 17:2, Esg.16, 23).  Hierdie dinge het haar onrein gemaak, en daarom sou onrein voëls en diere aan die stad se lyke kom aas het (v.2, vgl. Lv.11, Jes.13:20-21, 34:11, 14, Jer.50:39, 51:37, kontr. Op.21:27).

 

God het uit die hemel vir sy volk (die kerk volgens 1 Pt.2:9) gesê om uit Jerusalem uit te vlug; as hulle in haar sonde gedeel het, sou die Here hulle saam met haar geoordeel het (v.4, Gn.19:12-13, Jes.48:20, 52:11, Jer.50:8, 51:6, 45, Lk.17:31-32, 21:20-21, Hd.2:40, 2 Kor.6:17).  Hulle het die stad verlaat en Pella toe gevlug.[5]  Voortaan moes hulle van die aardse Jerusalem vergeet het en op die hemelse een gefokus het (Heb.13:12-14).

 

Soos die toring van Babel, Sodom, Babilon en Nineve, het Jerusalem se sonde opgehoop tot by die hemel (v.5, 11:8, Gn.11:4, 18:20-21, Esr.9:6, Jer.51:9, Jon.1:2, 1 Ts.2:15-16).  Anders as onder die nuwe verbond, het die Here haar sondes – die moord op sy kinders (v.20, 24, 16:19, 17:6, 19:2) – onthou en besluit om haar te oordeel (v.5, kontr. Heb.10:17).

 

Hy het vir die Engel gesê om aan Jerusalem te doen wat sy aan ander gedoen het, ‘n dubbele dosis vir al haar dade (v.6, 16:6, Eks.21:23-25, Ps.137:8, Jer.16:18, 50:15, 29, 51:24, 49).  Soos Babilon en Tirus het sy in haarself geglo, was sy hoogmoedig oor haar rykdom, en het sy gedink dat sy ‘n koningin is (v.7, Jes.47:7-8, Esg.28:2-7).

 

Hiervoor sou die Here haar in een dag met die plae van hongersnood en die dood gepynig en bedroef het (v.7-8, Jes.47:9).  Die prostituut sou met vuur verbrand word (v.8, 17:16, Lv.21:9, Jes.47:14).  Dit het gebeur toe die Romeine haar in 70 n.C. verbrand het.  So het die magtige God haar geoordeel (v.8, Jer.50:34).

 

Die verwoesting (v.9-20)

Waaroor jy treur en waaroor jy bly is, wys iets van jou karakter.  Iemand wat bv. gejuig het oor 9-11, wys iets van hulle karakter.  Die persoon wat vir ‘n week lank depressief is wanneer sy span verloor, wys daardeur wat vir hom belangrik is.  So was dit ook t.o.v. Babilon in v.9-20.

 

[A] DIE AARDE

Konings

Die konings van die land [Gk. ] het hulle geestelike egbreuk in Jerusalem gepleeg (v.9).  Maar nou het haar rook soos Sodom s’n in die lug opgestyg (v.9, 11:8, Gn.19:28).  Toe hulle dit sien het hulle op ‘n afstand gestaan en ween, omdat Jerusalem hulle nie meer kon ryk maak nie (v.9-10).  Wat eeue gevat het om op te bou, het binne ‘n paar oomblikke (‘een uur’) soos die Titanic gesink (v.10).

 

Handelaars

Die land [Gk. ] se handelaars het ook getreur, omdat hulle nie meer ‘n goeie mark gehad het vir hulle besigheid nie (v.11).  Volgens Alfred Edersheim het Jerusalem meer as 118 produkte van die buiteland af ingevoer.[6]  Waar was daar ‘n ander dorp in Israel wat die koopkrag van Jerusalem gehad het?

 

Wie sou nóú die handelaars se juwele, luukse materiaal, duur en geurige hout, waardevolle voorwerpe, speserye, parfume en olies, kos, vee, vervoermiddels en slawe gekoop het (v.11-13, Esg.27:7-25)?  Dit is tragies dat slawe laaste op die lys is:  enigiets anders was belangriker as hulle (Esg.27:13)!  Volgens v.13 het Jerusalem ook slawe van mense se siele gemaak (Mt.23:15, Gal.4:25).

 

Soos Adam en Eva, sou Jerusalem nie die Here se goeie vrugte en rykdom geniet het nie (v.14, Gn.3:22-24, Mt.21:43).  Jerusalem se verlies was ook die handelaars s’n:  hulle kanse op rykdom was daarmee heen.  Gevolglik het hulle soos die konings in v.9-10a, in vrees op ‘n afstand bly staan en hardop gehuil (v.15).  ‘Die groot stad, die prostituut met haar mooi juwele en klere is ‘n oomblik verwoes (v.16, 17:4).[7]

 

Seevaarders

Die skeepskapteine, matrose en almal wat op die see vaar, het van ver af gesien hoe die groot stad se rook opstyg (v.17-18, Esg.27:28-34).  ‘Wie was soos sy; wie het so baie rykdom van die binneland af na die kus toe vervoer (v.18-19)?’ het hulle gekerm.  Volgens die antieke rougebruik het hulle stof op hulle koppe gegooi (v.19, Jos.7:6, Job 2:12, Klg.2:10, Esg.27:30).  Haar skielike verwoesting het hulle diep geskok (v.19).

 

[B] DIE HEMEL

Alhoewel die konings, handelare en seevaarders oor haar getreur het, het die hemel se heiliges, apostels en profete oor haar gejuig (v.20, 19:1-3, Eks.15, Dt.32:43, Ps.58:11, Sp.11:10, Jer.51:48).  Die Here het haar vergeld volgens wat sy aan hulle gedoen het (v.20, Lk.11:49-50).

 

Die toekoms (v.21-24)

‘n Meulsteen het uit twee dele bestaan.  Onder was ‘n reghoekige plat klip, wat omtrent 50 cm lank was.  Die klip se oppervlak was effens uitgehol.  Die koring is hierin gegooi en fyn gemaal met ‘n ander klip wat gemaklik in ‘n mens se hand gepas het.

 

Maar daar was nog ‘n soort meulsteen.  Dit het gelyk soos twee klip wiele wat bo-op mekaar lê.  Die onderste klip was ‘n meter in deursnee; dit het vas op die grond gelê.  Die boonste een het in die rondte gedraai, en het ‘n gat in die middel gehad.  Iemand het koring deur die gat gegooi, sodat dit tussen die twee klippe beland het.  Dit is fyngemaal deur ‘n os of donkie wat in die rondte geloop het om die boonste klip te draai.  ‘n Doek wat op die grond gelê het, het die fyngemaalde koring opgevang.

 

Die groot meulsteen in v.21 verwys na die onderste klip.  Johannes het gesien hoe ‘n ander magtige engel so ‘n klip in die see gegooi het.  ‘So sal die groot stad Babilon met geweld neergegooi word, sodat niemand dit weer kan kry nie,’ het hy gesê (v.21).  Jerusalem het God se kinders laat struikel, en het daarom soos Egipte en Babilon gesink (v.21, Eks.15:5, Neh.9:11, Jer.51:60-64, Mt.18:6).

 

Omdat Jerusalem nie meer inwoners gehad het nie, sou daar nie meer vrolike musiek gewees het nie; geen kunswerke sou meer verkoop word nie; die geluid van die meulsteen wat koring fynmaal sou nie meer gehoor word nie; lampe sou nie meer geskyn het nie; die stem van ‘n gelukkige bruid en sy bruidegom sou nie meer gehoor word nie (v.22-23, Jes.24:8, Jer.7:34, 16:9, Esg.26:13).

 

Wat in 70 n.C. in Jerusalem gebeur het, het ook in 586 v.C. in haar gebeur.  In Jer.25:10 lees ons:  “En Ek sal uit hulle laat verdwyn die stem van vreugde en die stem van vrolikheid, die stem van die bruidegom en die stem van die bruid, die geluid van die handmeul en die lig van die lamp.”

 

In 586 v.C. was daar nog hoop dat Jerusalem en haar tempel herstel sou word (Jer.25:11-12).  Maar in 70 n.C. was daar nie hoop nie; die verwoesting was totaal.  Jerusalem sou herbou word, maar die tempel nie.  Sy sou ook nie meer die Here se unieke stad gewees het nie.

 

Sy sou soos Tirus gewees het.  In Esg.26:14, 21, 27:36, 28:19 het die profeet van Tirus se totale verwoesting gepraat.  ‘Sy sal nie weer gevind word nie,’ het hy gesê.  Alhoewel Tirus ‘n paar keer in die geskiedenis geoordeel is, bestaan sy vandag nog.  Esegiël se punt is dan nie dat Tirus nie herbou sou word nie, maar dat die ou stad nooit weer in haar oorspronklike heerlikheid sou bestaan het nie.

 

Só moet ons ook die ‘nooit weer’ stellings in v.21-23 verstaan.  Soos Tirus, is Jerusalem herbou.  Maar omdat die tempel verwoes is, sou sy nie weer haar Ou Testamentiese heerlikheid beleef het nie.  Die vreugde en voorspoed van ‘n stad wat deur God uitgekies is, sou nie meer in haar gevind word nie (v.21-23).  Daardie eer het nie aan die aardse Jerusalem behoort nie, maar aan die hemelse een (21:2, 9, Gal.4:25-26).

 

Hoekom het die Here haar verwoes?

 

[1] Volgens v.23 was haar handelaars die rykste in die land [Gk. ].  Om ryk te word, het hulle peperduur offers in die tempel verkoop.  So het hulle die armes onderdruk en die tempel in ‘n nes van rowers verander (Mt.21:12-13).

 

[2] Soos Nineve en Babilon, het Jerusalem die nasies deur haar towery verlei (v.23, Nah.3:4, Jes.47:9, 12, 2:6, 8:19, Dt.18:10-14, 2 Kron.33:6).

 

[3] Sy het die profete en die heiliges vermoor, en het agter talle ander moorde in die land [Gk. ] gesit (v.24, Lk.11:50-51, 13:33-34, Hd.9:1-2, vgl. Jer.51:49).

 

Wat leer hierdie hoofstuk vir ons?  Johannes het Jerusalem met die heidense stede van die Ou Testament vergelyk:  Babilon, Tirus, Nineve en Sodom.  Israel het soos die wêreld geword, en as ons nie versigtig is nie kan dit met ons ook gebeur.  Daarom waarsku die Bybel ons:

 

  • “En word nie aan hierdie wêreld gelykvormig nie, maar word verander deur die vernuwing van julle gemoed” (Rm.12:2).
  • “Moenie die wêreld liefhê of die dinge wat in die wêreld is nie. As iemand die wêreld liefhet, dan is die liefde van die Vader nie in hom nie. Want alles wat in die wêreld is—die begeerlikheid van die vlees en die begeerlikheid van die oë en die grootsheid van die lewe—is nie uit die Vader nie, maar is uit die wêreld.” (1 Jh.2:15-16).

 

Wêreldsgesindheid is wye konsep, maar soos Johannes in Op.18 wil ek op een aspek daarvan fokus, nl. materialisme of geldgierigheid.  As jy hierdie hoofstuk aandagtig lees, sal jy sien dat geldgierigheid gedurig daarin voorkom (v.3, 7, 9, 11-17, 19, 23).

 

Soos Jerusalem wil ons samelewing jou versoek om meer, nuuter en beter te hê.  Die advertensie bedryf sal jou oortuig dat jy hulle produk nodig het.  Die mense wat dit kán bekostig, sal nie vir lank daarmee tevrede wees voordat hulle iets anders soek nie.  En as jy dit nié kan bekostig nie, sal iemand jou help om skuld te maak wat jy nie kan betaal nie.  Gevolglik is daar mense wat DSTV en ander nuwe goed het, wat sukkel om hulle kinders se skoolgeld en die meenthuis se huur te betaal.

 

Ons samelewing roem in luuksheid en rykdom (v.7).  Soos die ryk mense in Ps.49:19, weet ons nie hoe om voorspoed en rykdom van mekaar te onderskei nie.  Wanneer iemand finansieel wel af is, sê ons dat dit met hom goed gaan, al is sy verhouding met die Here ‘n flop.  Solank jy geld maak, gee die samelewing nie om of jy ‘n dronk word, seksueel losbandig is, en of jou huwelik uitmekaar val nie – darem is jy besig om die korporatiewe leer te klim en ‘goed’ te doen.

 

Die probleem het so erg geraak dat sommige kerke hierdie voorspoed onder die Christelike vaandel as die ‘evangelie’ verkondig:  ‘God wil hê jy moet ryk wees, en as jy arm is is dit omdat jy nie genoeg geloof het nie!’  Soos die handelaars in die tempel, is hulle besig om die armes se geld te steel.

 

Dit pla hulle nie dat hulle dit doen nie.  Hulle lag al die pad bank toe oor die arme weduwee wat haar man se pensioengeld vir ‘apostel’ so-en-so gegee het.  ‘Hy het gesê dat die Here my tienvoudig sal seën,’ is wat sy vir haar kinders sê.  Sy besef nie dat sy en die res van die mense wat in die strik getrap het, besig is om die ‘gesalfde van die Here’ se S-Klas Mercedes af te betaal nie.

 

Wanneer ek hierdie dinge sê, moet jy asseblief nie die fout maak om te dink dat dit ‘n sonde is om ryk te wees nie.  Die probleem is met die mense wat geld aanbid en in hulle families, huwelike en maatskappy oor geld baklei (Mt.6:24).  Geld is hulle ‘n afgod:  dit beheer hulle gedagtes, werk, toekomsplanne, lewens.

 

En aan die een kant kan ‘n mens dit verstaan, omdat hulle nog nooit van God se rykdom in Jesus Christus gehoor het nie.  Hulle het nog nooit die ware skat van sy verlossing ontvang nie.  Daarom soek hulle vervulling en is hulle tevrede met klein skatte soos ‘n Boerpot van R85 miljoen en ‘n huis in Clifton.

 

Hulle dink nie daaraan dat die wêreld met al sy rykdom sal vergaan, en dat die mense wat die kosbare pêrel van Christus en sy Koninkryk van die hand gewys het, vir ewig gaan arm wees in die hel nie.  Hulle is salig onbewus van die feit dat hulle soos skape sal doodgaan, en dat hulle hulle skatte vir iemand anders gaan moet los (Ps.49).

 

Volgens Sp.23:4-5 sal dit soos ‘n arend van hulle af wegvlieg.  Diewe sal dit steel; roes en motte sal dit verniel (Mt.6:19).  Hulle besef nie dat hulle rykdom so onstabiel soos Zimbabwe se dollar is nie (1 Tm.6:17).  Op die einde gaan God die wêreld en alles daarin verbrand (2 Pt.3:10).  En hoe gaan hierdie mense se rykdom hulle dán help?  “Rykdom baat nie wanneer die Here straf nie” (Sp.11:4, NAV).

 

Hoekom doen jy nie eerder die wil van God nie?  “En die wêreld gaan verby en sy begeerlikheid, maar hy wat die wil van God doen, bly vir ewig.” (1 Jh.2:17).  Soek die ware rykdom van God se ewige verlossing in Jesus Christus.  ‘n Ryk man wat nie die Here ken nie, is armer as die armste Christen in die Filippyne.  Maar dié wat op die lewende Christus en sy kruisdood vertrou om hulle te red, is die rykste mense op aarde.

 

Vir hulle sal die dood nie ‘n verlies wees soos wat dit vir Jerusalem en John D. Rockefeller was nie.  Toe John D. dood is, het iemand vir sy boekhouer gevra:  ‘Hoeveel geld het hy agterlaat?’  ‘Alles,’ het die boekhouer se antwoord.[8]

 

As Jesus die skat van jou lewe is, sal die dood vir jou ‘n wins wees (Fil.1:21).  Jy sal niks wat regtig van waarde is agterlaat nie, maar heengaan om die wêreld se mees waardevolle skat in besit te neem.

 

[1] Martin Meredith, Diamonds, Gold and War, p.366

[2] Ibid., p.163

[3] Vir ‘n verduideliking van die Engel in Op.10, kan jy my preek hieroor opsoek.  Die preek se titel is:  Die Boek wat die wêreld verander het.

[4] Ek het in Op.17 gewys dat Babilon ‘n skuilnaam vir Jerusalem is.  Sien my preek, Die Lam, die Prostituut en die Antichris.

[5] Flavius Josephus, The Wars of the Jews, Book IV, ch.9:1-2; Eusebius of Caesarea, Ecclesiastical History, Book III, ch.5

[6] Alfred Edersheim, The Life and Times of Jesus the Messiah: vol.1, MacDonald Publishing Co., McLean: VA, n.d., p.116 aangehaal in David Chilton, The Days of Vengeance, p.182

[7] Vir meer oor die betekenis van die stad se klere en juwele kan jy my preek oor Op.17 lees.  Sien voetnota 4 hierbo.

[8] Randy Alcorn, The Treasure Principle, pp.17-18

Die wonderlikste Man in die geskiedenis

Peter swimming to Jesus

Drie Sondae gelede het ‘n klein seuntjie vir my gevra of ek Jesus is. Ek het gelag en mooi vir hom gesê dat ek nie Jesus is nie.  ‘Jesus is God en ek is net ‘n mens,’ het ek vir hom gesê.  As hy oud genoeg was om dié preek uit Jh.21 te volg, sou hy geweet het dat daar ‘n oneindige verskil tussen enige mens en Jesus is.

 

Sy wonderlike voorsiening (v.1-14)

In hfst.20 het Jesus twee keer aan die dissipels verskyn, en in hfst.21 vir ‘n derde keer. Dit het gebeur terwyl hulle by die See van Galilea of Tiberias was (v.1).  Hier is hoe dit gebeur het.

 

Sewe van die dissipels was bymekaar (v.2). Simon Petrus was die nie-amptelike leier.  Dan was daar Thomas die tweeling [Gk. Didumos], opregte Nataniël van Kana in Galilea (1:48, 2:11), die seuns van Sebedeüs (Johannes en Jakobus, Mt.4:21), en twee ander dissipels (dalk Andreas die broer van Petrus, en Filippus die vriend van Nataniël, vgl. 1:41-42, 46).

 

Simon Petrus het vir hulle gesê hy gaan visvang (v.3). Sommige dink dat hy skaam was, omdat hy die Here verloën het, en dat hy daarom na sy ou beroep toe teruggekeer het.  Maar die teks vereis nie so ‘n interpretasie nie.  Miskien het hy besluit om saam met sy vriende vis te vang, terwyl hulle vir Jesus gewag het (Mk.14:28, 16:7).

 

Na ‘n hele nag op die meer, het die dissipels niks gevang nie (v.3). Teen dagbreek het Jesus op die strand gestaan (v.4).  Weens die swak lig en ook a.g.v. hulle geestelike blindheid, het die dissipels Hom nie herken nie (v.4, 20:14, Lk.24:16).  ‘Kinders (soortgelyk aan ‘n rugby kaptein wat sy span boys noem), het julle enige vis gekry?’ het Hy gevra (v.5).  ‘Nee,’ het hulle Hom geantwoord (v.5).

 

‘As julle die nette aan die regterkant van die boot laat sak sal julle iets vang,’ het Hy gesê (v.6). Ek wonder wat hulle gedink het?  Hoekom sou die visse gebyt het as hulle die net vyf meter na regs geskuif het?  Hulle het egter sy raad gevolg (v.6).  Eweskielik was die net so vol van visse, dat die sewe van hulle nie sterk genoeg was om dit in te sleep nie (v.6).

 

Die dissipel vir wie Jesus lief was (Johannes, vgl. v.20-24) het ‘n soortgelyke episode uit die verlede onthou (Lk.5:4-7) en vir Petrus gesê dat dit die Here is (v.7). Om gemakliker te werk het Petrus sy bokleed uitgetrek, maar nou het hy die los ente ingesteek, in die see ingeduik, en na Jesus toe geswem (v.7).  Die ander dissipels het in die boot aangekom en met moeite die net agter hulle aangesleep (v.8).  Hulle was sowat 45 meter van die strand af (v.8).

 

Toe hulle die strand bereik het, het hulle uit die boot uitgeklim (v.9). Jesus het ‘n koolvuur met gebraaide vis en braaibroodjies gereed gehad (v.9).  Waar het Hy dit gekry?  Vir Jesus was dit nie ‘n probleem om vir almal van hulle genoeg brood en vis te voorsien nie (hfst.6!).

 

Die oorvol nette het dit bewys. Jesus het vir hulle gevra om vis uit die nette te haal, sodat almal genoeg kon eet (v.10).  Petrus het op die boot gestaan en die net na die kant toe gesleep (v.11).  In v.6 kon sewe van hulle dit nie insleep nie, maar ons moet onthou dat die vis nou in die vlakwater was en dus nie so maklik in die net kon spartel nie.

 

Volgens v.11 was die net nie vol van klein vissies waarmee ‘n mens niks kan doen nie; dit was vol van groot visse, 153 van hulle. T.s.v. die groot hoeveelheid vis het die net nie geskeur nie (v.11, kontr. Lk.5:6).

 

Ons hoef nie soos party mense ‘n simboliese waarde aan die 153 visse te heg nie. Johannes se punt is eerder om te wys dat hy ‘n ooggetuie was, en dat hierdie ’n geskiedkundige boek is.  En as die episode van die 153 visse so is, kan ons ook sy getuienis m.b.t. Jesus se opstanding glo.

 

Jesus het vir die dissipels gesê om nader te staan, omdat die ontbyt gereed was (v.12). Nie een van die dissipels het dit gedurf om vir Jesus te vra wie Hy is nie, omdat hulle geweet het dat dit Hy is (v.12).  Miskien was hulle nogsteeds in verwondering dat Jesus gekruisig is en weer uit die dood uit opgestaan het.

 

Of dalk bedoel Johannes dat hulle geweet het die Man op die strand is Jesus. Sy verskyning na die opstanding, asook die wonderwerk wat Hy nou-net gedoen het, het egter bevestig dat Hy die Here is (v.12).  Niemand van hulle kon dít betwyfel het nie.

 

Hy het brood gevat en vir sy dissipels gegee, en net so ook die vis (v.13). Soos in hfst.13, het die nederige Messias sy dissipels bedien.  Hierdie was die derde keer wat Hy na sy opstanding aan die dissipels verskyn het (v.14).  Dit was nie meer moontlik vir hulle om te twyfel, of om te dink dat hulle ‘n spook gesien het of dat hulle gehallusineer het nie.

 

Jesus is nie meer in sy liggaam by ons teenwoordig nie. Maar sy wonderlike voorsiening wys dat Hy nogsteeds vir ons omgee.  Dit is so dat ons hard moet werk, en dat dit die normale manier is hoe die Here vir ons voorsien (v.3, Eks.20:9, Sp.6:6-11, 10:4-5, 14:23, 28:19, Ef.4:28, 2 Ts.3:6-15).

 

En tog moet ons ook besef ons nie onsself onderhou nie, maar dat Hý die Een is wat in ons behoeftes voorsien (v.3, 6, Mt.6:11). Die hemel, die aarde en die see met al hulle rykdom behoort aan die Here (1 Kron.29:11, Ps.24:1, 50:10-12, Hg.2:8).  Die mens se vermoeë om ryk te word kom van Hom af (Dt.8:18, 1 Kron.29:12, Sp.10:22).

 

Dit is dan dwaas om te dink dat jy nie genoeg sal hê om van te lewe nie, of dat die Here nie in beheer is van jou toekoms, die ekonomie, die weer, jou kinders se opvoeding en die beskikbaarheid van werk nie (Ps.127:2, Mt.6:25-34, Fil.4:19, Heb.13:5). Die Here sal vir sy kinders sorg, selfs wanneer daar ‘n ekonomiese resessie is (Gn.47:4-6, Ps.33:19, 37:19).  Ook as jy in ‘n finansiële krisis is, kan die Here baie maklik gee wat jy nodig het (v.6, 11, Nm.11:21-23).

 

Sy wonderlike vergifnis (v.15-19)

Na die ontbyt het Jesus met Petrus gepraat (v.15). Omdat hy gewankel het en nie rotsvas gestaan het nie (Petrus beteken rots), het Jesus hom ‘Simon’ genoem (v.15-17, vgl. 1:41).  ‘n Paar weke tevore het hy by ‘n koolvuur drie keer vir Jesus verloën (13:38, 18:18).  Nou het hy weer by ‘n koolvuur die geleentheid gehad om drie keer te sê dat hy vir Jesus liefhet (v.9, 15-17).

 

‘Simon, seun van Jona, het jy My lief meer as hulle hier?’ het Jesus gevra (v.15-17). Voor Jesus se kruisdood het Petrus gesê dat hy Hom die meeste liefhet van al die dissipels (Mt.26:33).  Hy het intussen vir Jesus verloën.  Het hy regtig nog gedink dat sy liefde vir Jesus die grootste is?  Dalk wou Jesus ook geweet het of Petrus Hom bo sy suksesvolle vissersbedryf kies (v.15).  Was Jesus vir hom belangriker as tydelike sukses?

 

Petrus het bely dat hy vir Jesus liefhet (v.15-17). ‘U is God en weet alles; U weet dat ek U liefhet’ het hy hartseer gesê (v.15-17, 2:24-25, 16:30).  In die Grieks gebruik Johannes twee verskillende woorde vir liefde.  Ons kan dit soos volg uiteensit:

 

Vers 15: Het jy my lief [agapaō]?… Ja, Here, U weet dat ek U liefhet [phileō].

Vers 16: Het jy my lief [agapaō]?… Ja, Here, U weet dat ek U liefhet [phileō].

Vers 17: Het jy my lief [phileō]?… Ja, Here, U weet dat ek U liefhet [phileō].

 

Volgens party kommentators is agapaō ‘n diep Goddelike liefde, terwyl phileō ‘n sterk gevoel van broederlike liefde is.  In hulle gedagtes het Jesus vir Petrus se totale liefde gevra, maar wou hy nie weer daarin geroem het dat hy vir Jesus só liefgehad het nie.  Gevolglik het hy vir Jesus gesê dat hy Hom broederlik liefhet.  Op die einde het Jesus sy standaard verlaag, en het Hy Petrus se sub-standaard toewyding aanvaar.

 

Persoonlik dink ek nie dat dit die korrekte interpretasie is nie, aangesien agapaō en phileō partykeer sinonieme terme is.  In 3:35 gebruik Johannes agapaō vir die Vader se liefde vir die Seun, en in 5:20 gebruik hy phileō om dieselfde liefde te beskryf.  Hy gebruik ook beide woorde om Jesus se liefde vir Lasarus (11:5, 36), asook sy liefde vir Johannes te beskryf (13:23, 20:2).  Dus kan ons nie sê dat agapaō noodwendig ‘n spesiale soort liefde is, terwyl phileō ‘n laer vlak van liefde is nie.  Buitendien het Petrus ‘ja’ en nie ‘nee’ gesê, toe Jesus vir hom gevra het of hy Hom liefhet nie.

 

Hoe kon Petrus vir Jesus gewys het dat hy Hom liefhet? Hy moes sy lammers en skape opgepas het en in die groenigheid van sy Woord laat wei het (v.15-17, hfst.10, Ps.23, Jes.40:11, Jer.3:15, Hd.20:28, 1 Tm.4:13, 2 Tm.4:2, 1 Pt.5:1-3).

 

Hy moes ook bereid gewees het om in die toekoms sy lewe vir Jesus te gee, en nie weer sy Naam te verloën nie (v.18-19). Toe Petrus jonk was, was hy vry en onafhanklik; hy het gegaan waar hy wil (v.18).  Maar in sy oudag sou hy sy arms uitgestrek het; hy sou vir die Here se onthalwe gearresteer word en met sy lewe betaal het (v.18, 13:36).[1]

 

Toe Jesus klaar met Petrus gepraat het, het Hy vir hom gesê: ‘Volg My’ (v.19, Lk.5:10-11, 9:23).

 

Wat is die een sonde wat jou gewete pla, ‘n donker geheim wat jy nie kan vergeet nie?  Is dit dalk iets wat jy gesê het, iets wat jy nie kan terugtrek nie?  Het jy dalk iets lelik, skelm of onwettig in die geheim gedoen?  Het jy dalk iets teen iemand anders gedoen waarvan hulle nie eers bewus is nie?

 

Hier is hoe jy dit kan regstel:

 

[1] Geen mens kan self sy sonde bedek en sy gewete reinig nie; net die bloed van Jesus kan (Ps.32:1-5, Heb.9:14, 10:22, 1 Jh.1:7, 9). Bely dus jou sonde aan die Here, hou op daarmee, en vra vir Hom om jou te vergewe.  As jy dit nie wil erken nie en dit wegsteek, sal dit met jou sleg gaan.  Maar as jy dit bely en laat staan, sal die Here barmhartig wees (Sp.28:13).

 

[2] As die Here jou vergewe het, moet jy jou bes doen om nie meer daaraan te dink nie. Vra Hom om jou te help (Ps.25:7).  Onthou ook dat Hý dit nie teen jou hou nie, maar dat Hy jou volkome vergewe het (Ps.103:12, Mg.7:19, Jes.1:18, 43:25, 44:22, Heb.10:17).  Omdat dit so is moet jy nie sê:  ‘Ek kan myself nie vergewe nie.’  Om dit te sê is hoogmoedig, omdat jy indirek sê dat jou standaard hoër is as die Here s’n (Hý het jou vergewe, maar jý kan nie).

 

[3] Bely jou sonde aan die persoon teen wie jy gesondig het. As jy sleg van iemand gedink het, hoef jy dit nie aan hom te bely nie, maar net aan die Here (ons is nie Katolieke nie).  As jy direk teen iemand gesondig het, moet jy dit bely (Jk.5:16).  Maak ook restitusie waar dit nodig is (bv. om die gesteelde goed terug te gee).  As jy voor ‘n groep mense teen iemand gesondig het, moet jy dit voor hulle bely.  Iemand het dit só opgesom:  ‘Secret sins, secret confession.  Private sins, private confession.  Public sins, public confession.’

 

Maar wat as die persoon teen wie jy gesondig het dit nie weet nie? Vra die Here vir wysheid.  In sommige gevalle mag jy dalk jou pêrels vir die varke gooi en wat heilig is vir die honde, as jy dit aan iemand bely wat voortaan alles in sy vermoeë sal doen om jou lewe hel te maak (Mt.7:6).  Só ‘n belydenis verheerlik nie die Here nie.  Maar as dit wat jy in die geheim gedoen het groot skade aan die Here se Naam, jou gewete en die gemeente sal maak indien dit uitkom, moet jy dit bely.

 

Sy wonderlike dade (v.20-25)

Terwyl Petrus vir Jesus op die strand gevolg het, het hy omgedraai en die geliefde Johannes gesien wat by die nagmaal naby Jesus gesit het en vir Hom gevra het wie Hom gaan verraai (v.20, 13:24-25). Toe hy hom dan sien het hy vir Jesus gevra:  ‘Maar wat van hom Here?’  Dit is asof hy gesê het:  ‘Johannes is my vriend.  Gaan hy ook ‘n martelaarsdood dood moet sterf soos ek?’

 

Jesus het gesê: ‘My plan is nie dieselfde vir almal nie Petrus.  As Ek wil hê dat hy moet lewe totdat Ek kom, dan is dit My besluit.  Jy hoef nie my planne vir almal te ken nie.  Sorg net dat jy My volg volgens die opdrag en plan wat Ek vir jou gegee het.’  Dit is hoe ons sy woorde in v.22 moet verstaan.

 

‘n Storie het toe onder die gelowiges versprei dat Johannes nie sou sterf nie (v.23). Maar dit is nie wat Jesus gesê het nie.  Hy het gesê:  ‘As Ek wil hê dat hy moet lewe totdat Ek kom, wat het dit met jou te doen?’

 

Dalk het Jesus bedoel dat Johannes nog sou gelewe het as Hy in 70 n.C. in oordeel Jerusalem gekom het (Mt.10:23, 16:28). Of miskien het Hy bedoel dat Hy vir Johannes tot by die wederkoms kon laat lewe het as dit sy wil was.

 

Dit is hierdie Johannes wat dié boek onder die inspirasie van die Heilige Gees geskryf het (v.24, 14:26, 16:13-15).  Dit is hý wat ‘n ooggetuie van Jesus se Persoon, lering, wonderwerke, kruisdood en opstanding was (v.24, 20:30-31).  Sy gewete en die Heilige Gees het getuig dat hy die waarheid praat (v.24, 15:27, 19:35).

 

Die dinge wat Johannes oor Jesus geskryf het is nie al wat Hy gedoen het nie (v.25).  Jesus is ook die Een wat die heelal geskep het, wat die wêreld onderhou, en wat baie ander wonderwerke gedoen het (v.25, 1:1-3).  As al die werke van hierdie wonderlike God-mens opgeteken moes word, was die biblioteek van die wêreld nie naastenby groot genoeg nie (v.25, Job 5:9, Ps.40:6).

 

D.A. Carson sê: ‘It is as if John has identified himself (v.24), but is not content to focus on himself… He must close by saying his own work is only a minute part of all the honours due the Son.’[2]

 

En wanneer ons dít besef kan ons nie anders as om hierdie wonderlike Man, hierdie wonderlike God, te volg nie.  Wie is so ryk in sy deernis, liefde, barmhartigheid, genade, ontferming, vergifnis, goedheid, guns en verlossing soos Hy?  Wie is so divers en almagtig in sy dade soos Hy?  Wie kan so volmaak voorsien soos Hy?  Waar is daar ‘n versekeringsmaatskappy, mediese fonds of enigiemand anders wat so persoonlik vir jou welstand en toekoms omgee soos Hy (v.21-22)?

 

Nog nooit in die geskiedenis was daar iemand soos Hy nie, en ook in die toekoms sal daar nie so iemand wees nie. Geen held of wêreldberoemde kan met Hom vergelyk word nie.  Hy is ook nie net ‘n mens met buitengewone kragte soos die fiktiewe Superman en die Avengers nie.  Ons kan ook nie name soos Buddha en Mohammed in dieselfde asem noem as syne nie.  Hy is die unieke, spesiale, een-van-‘n-soort Seun van God (3:16).  Hy is die Messias, die Here wat as die ewige God aanbid moet word (1:1, 5:23, 20:28, 30-31).  En sy Naam is Jesus.

 

[1] Volgens oorlewering is dit presies wat gebeur het. Toe keiser Nero vir Petrus wou doodmaak, het hy uit Rome uit gevlug.  Jesus het langs die pad aan hom verskyn.  ‘Waarheen gaan U?’ het Petrus vir Hom gevra.  ‘Ek gaan om weer gekruisig te word,’ het Jesus geantwoord.  Petrus het toe teruggedraai en is onderstebo gekruisig.  Hy het gesê dat hy nie waardig is om soos sy Here gekruisig te word nie (John Foxe, Foxe’s Book of Martyrs, pp.12-13).

 

Ons kan nie met sekerheid sê dat dit so gebeur het nie. Maar ons kán sê dat Petrus die Here in sy dood vir Christus se onthalwe verheerlik het (v.19, 1 Pt.4:14-16, 2 Pt.1:14).

[2] D.A. Carson, The Gospel According to John, p.686

’n Waarskuwing aan die kerk

Jesus cleansing temple

Gestel President Jacob Zuma kom vanaand tot bekering. Binne die volgende week kondig hy in die parlement aan dat ons ‘n drastiese reformasie en verandering in ons land nodig het.  Wat sou jý sê:  hoe en waar moet dit begin?  Sou jy saamstem dat hy eers sy eie huis moet skoonmaak, voordat hy die land wil verander?  Hy moet die geld wat hy misbruik het terugbetaal.  Hy moet van die korrupte leiers en polisie-beamptes ontslae raak.  Eers dan kan hy begin om op grondvlak die gemors op te ruim.  Dit is hoe God in die wêreld werk.  Voordat Hy in Openbaring 6-20 die wêreld oordeel, sê Hy in Openbaring 2-3 dat Hy die kerk gaan oordeel (vgl. Jeremia 25:29, Esegiël 9:6).  In 1 Petrus 4:17 lees ons:  “Want die tyd is daar dat die oordeel moet begin by die huis van God.”  In Johannes 2:13-25 het ons ‘n illustrasie hiervan.

 

Geldgierigheid (v.13-17)

In 1515 het Pous Leo X aflaatbriewe verkoop. In Katolieke-teologie is die heiliges (‘saints’) in die hemel se meriete oorgedra aan die sondaar wat so ‘n brief koop.  Vir iemand wat ‘n brief koop sou die Pous sorg dat God tydelike strawwe soos kertug en die vagevuur verminder.  Die Pous kon ook meriete aan die persoon se geliefdes in die vagevuur oordra, sodat hulle gouer in die hemel kon kom.  Die geld is gebruik om St. Peter’s Katedraal in Rome te bou.  Uit die hele wêreld sou mense kom om die Katedraal te besoek.  En saam met ‘toeriste’ kom geld, sodat die Pous nóg ryker kon word.

 

Tetzel was die Pous se agent. In Duitsland het hy belowe dat kopers se geliefdes dadelik uit die vagevuur na die hemel sou oorgaan.  Sy rympie was:  ‘As soon as the coin in the money-box rings, the soul from purgatory springs!’  Hy het ook belowe dat die mense wat so ‘n brief koop se sonde onmiddellik vergewe sou word.  Die Kerk self het nie sover soos Tetzel gegaan nie.  Nietemin was die sisteem korrup en was dit nodig vir ‘n radikale hervorming.[1]

 

Vandag is prosperity predikers die geldwolwe.  Hulle is die godsdienstige eweknie van Suid-Afrika se geldgierige ministers.  Hulle belowe vir die arm weduwee dat sy binne die volgende twee dae honderdvoudig sal ontvang, as sy haar laaste pensioengeld vir húlle gee (Lukas 20:47-21:4).  Net soos Simon die Towenaar weet hulle hoe om die Skrif en godsdiens te misbruik om ryk te word (Handelinge 8:18-19).  As die massas vir hulle byeenkomste opdaag, vryf hulle hul hande saam en is daar $-tekens in hulle oë (2 Petrus 2:14-15, 1 Timoteus 6:5, 9-10, Lukas 16:14).  Juis om hierdie rede het Jesus aan die begin en einde van sy bediening mense met ‘n sweep uit die tempel weggejaag.

 

Soos wat die wet vereis het, het Jesus Jerusalem toe gegaan vir die Paasfees (v.13, Deuteronomium 16:16, Lukas 2:41). In die tempel het Hy die geldwisselaars en veehandelaars gesien (v.14).  Jode het van oral af vir die Paasfees gekom, en kon nie met buitelandse geld vee koop of tempelbelasting betaal nie (Eksodus 30:13-14, Matteus 17:24-27).  Hulle moes van hulle eie beeste, skape, bokke, ens. offer en ook met die Leviete, weeskinders, armes, en weduwees deel (Numeri 28:16-25, Deuteronomium 14:22-29).  As die vee te veel was om met jou saam te dra, kon jy die geldwaarde daarvan tempel toe bring, en by die tempel se veehandelaars nuwes koop (Deuteronomium 14:22-26).

 

Hoekom het Jesus hulle dan uitgedryf (v.15)? Hulle het die wisselkoers en veepryse so opgejaag, dat jy na ‘n ruiling te min gehad het vir die belasting en offers.  Sodoende het die Leviete nie die volle tiende gekry nie.  ‘n Direkte gevolg was ook dat die armes, weeskinders, en weduwees honger gely het (Deuteronomium 14:27-29).  Vir die halfblinde weduwee het hulle gelieg en gesê dat haar twee silwer muntstukke te min is vir ‘n lam.  Hulle het vir haar ‘n duif met ‘n pêrel-oog en ‘n gebreklike voet gegee (Maleagi 1:8).  Die veehandelaars en geldwisselaars het die swakkes onderdruk en soos TBN-predikers godsdiens misbruik om ryk te word.

 

Jesus het nie sy humeur verloor nie, maar het tyd geneem om ‘n riempiesweep te vleg (v.15). Hy het ‘n heilige toorn gehad, omdat hulle sy Vader se eer aangetas het.  Hy het die hele korrupte spul en hulle offers uit die tempel uit gedryf.  Hy het die tafels vol van gesteelde geld omgegooi, sodat dit op die tempel se klipvloer geklingel het (v.15).  Jesus wou veral ‘n verrotte appel met die duiwehandelaars skil, omdat hulle die armes uitgebuit het (v.16, Levitikus 12:8).  Hulle het sy Vader se huis van gebed in ‘n rowersnes verander (v.16, Matteus 21:13).  Die dissipels het Jesus se blitsende oë gesien en dadelik Psalm 69:10 onthou:  “Die ywer vir u huis het my verteer” (v.17).  As gevolg van sy ywer vir die tempel, het Dawid se vyande hom gespot en vervolg.  So sou hulle met Jesus doen (v.17).  Jesus het hulle vormgodsdiens gehaat en gebrand met ywer vir sy Vader se huis en eer (v.17).

 

Pasop vir geldgierigheid in die kerk, “Want die geldgierigheid is ‘n wortel van alle euwels; en omdat sommige dit begeer, het hulle afgedwaal van die geloof en hulleself met baie smarte deurboor.” (1 Timoteus 6:10). Volg die prediker wat bekend is vir sy heilige karakter en ’n liefde vir die waarheid; een wat gasvry is en graag met ander deel (1 Timoteus 3:1-7).  Pasop vir die prediker wat geld jaag en luuks lewe (1 Timoteus 3:3, Titus 1:7, 1 Petrus 5:2), wat gedurig oor geld preek, wat altyd meer en beter soek, wat ver bo die skape se geldelike vermoëns leef, wat net ryk vriende het en saam met hulle uithang, wat arm mense vermy, wat mense skuldig laat voel of boelie om te gee, wat ryk individue met beloftes van seën manupileer om te gee (‘God sal hierdie week vir jou ‘n wonderwerk doen as jy gee’), wat baie praat en beplan oor hoe om meer geld te maak of gou ryk te word, wat meer geld spandeer op nuwe ‘gadgets’ as op hulpmiddels om mense vir Here te wen, wat die kerk se geldsake van die gemeente af weerhou, wat geld laat ‘wegraak’ en skielik ryk word, maar wat soos ons land se ministers en munsipaliteite nie rekenskap daarvoor kan gee nie.

 

Pasop om nie hierdie dinge net in predikante te veroordeel nie, maar kyk met die flits van die Woord in die donker hoeke van jou eie hart. Moenie vir ‘n oomblik dink dat mense wat nuwe BMW’s ry versoek word tot materialisme, terwyl mense wat gewone karre ry nie in dieselfde strik kan trap nie.  Is dit dalk nodig dat Jesus geldgierigheid uit die tempel van jóú hart moet reinig?  Bely dit, bid vir hulp, dank die Here opreg vir wat jy het, wees mededeelsaam, laat Jesus jou versadig en sê vir jouself dat die hol geklingel van geld en besittings nooit die leemte in jou hart kan vul nie.  Soos wat koning Josia en Jesus die tempel gereinig het, moet jy vir God vra om die tempel van jou hart te reinig (1 Johannes 1:9, Jakobus 4:8, 2 Korintiërs 7:1).

 

Ongeloof (v.18-22)

In sy boek, Evangelicalism in England, vertel E.J. Poole-Connor van ‘n gesprek tussen ‘n liberale ds. en die redakteur van ‘n ateïstiese tydskrif.  Die redakteur het vir die ds. gesê dat hulle, ten spyte van hulle verskillende beroepe, baie in gemeen het.  ‘Ek glo nie in die Bybel nie, en jy ook nie,’ het die ateïs gesê.  ‘Ek glo nie in die skeppingsverhaal nie, en jy ook nie.  Ek glo nie in die Godheid van Christus, sy opstanding of sy hemelvaart nie.  Ek glo nie in enige van hierdie dinge nie, en jy ook nie.  Ek is soveel van ‘n Christen soos wat jy is, en jy is so ongelowig soos ek!’[2]

 

Dit is erg genoeg as ateïste die Bybel ontken. Maar dit is baie erg as mense wat dit behoort te verkondig, dit ontken.  In v.18 e.v. sien ons hoe God se volk die skuld van hulleself afskuif en vir tekens vra.  Maar toe Jesus ‘n teken gee – die teken van sy opstanding – het hulle ‘n blinde oog gegooi.  Hulle het geweier om die teken te glo.  Nadat Jesus die handelaars uitgedryf het, het hulle (soos reeds gesê) nie hulle skuld erken nie, maar Hom bevraagteken:  ‘Doen ‘n teken om te bewys dat U die reg het om die tempel te reinig (v.18, 4:48, 6:30, Matteus 12:38-39, 1 Korintiërs 1:22).  Maar was Jesus se reiniging van die tempel nie juis die bewys dat Hy die Messias is nie (Maleagi 3:1-3, Sagaria 14:21)!?

 

Die opstanding is die teken wat Hy sou gee (v.19, Matteus 12:39-40). Die Jode sou die tempel afbreek, en Hy sou dit binne drie dae weer oprig (v.19, 10:18).  Hulle het nie verstaan dat Hy van geestelike dinge praat nie, en het gedink Hy is mal (v.20, hfst.3-4, 1 Korintiërs 2:14).  Dit het hulle 46 jaar gevat om die tempel te bou, en hulle sou dit eers in 64 n.C. klaar bou.  Hoe kon Jesus dit dan binne drie dae bou (v.20)?  Hulle het sy woorde verdraai en gesê dat Hy die tempel wat hulle met hande gebou het, afbreek, en dat Hy binne drie dae een sou bou wat nie met hande gemaak is nie (Markus 14:58).  Toe Jesus aan die kruis was het hulle gesê:  “Ha, U wat die tempel afbreek en in drie dae opbou” (Markus 15:29).  As hulle maar net geweet het:  die tempel was besig om afgebreek te word, en Hy sou dit op die derde dag uit die graf oprig.  Jesus het nie na die kliptempel verwys nie, maar het gepraat van die tempel van sy liggaam; die ware tempel waar God woon (v.21, Kolossense 1:19, 2:9, vgl. 1 Korintiërs 6:19).  Die dissipels het sy woorde onthou toe God Hom uit die dood uit opgewek het (v.22).  Hulle het besef dat sy woorde ooreenstem met die Ou Testament profete s’n toe hulle oor die herboude tempel gepraat het (v.22).

 

Saam met hoogmoed, is ongeloof die moeder van alle sondes (Johannes 16:9). Waak daarvoor.  Mense herinterpreteer terme.  Jy kan hulle dus nie outomaties as broers aanvaar, net omdat hulle praat van God, Jesus, die evangelie, Jesus se kruisdood en opstanding, verlossing en die Bybel nie.  Wát verstaan hulle onder hierdie terme?  Is die opstanding vir hulle ‘n warm gevoel in jou hart, of beskou hulle dit as ’n geskiedkundige opwekking van Jesus uit die graf?  Is die Bybel vir hulle die foutlose en onfeilbare Woord van God, of is dit ‘n versameling van mense se opinies?  Bevraagteken hulle die Bybel (v.20)?

 

Dit bekommer my dat Suid-Afrikaanse Baptiste kolleges oor die afgelope 20+ jaar toegelaat het dat dosente aan die betroubaarheid van die Skrif karring. Dit is nie dat al die dosente dit openlik ontken nie, maar in my tyd reeds het hulle gemaak of Genesis 1-2 poësie is en dat die evolusie-teorie ‘n kredietwaardige alternatief is.  In die klas het ons geleer dat Moses miskien nie die eerste vyf boeke geskryf het nie, en dat die Ou Testament nie eintlik van Jesus praat nie.  En in 2016 is dít die onkruid wat in toekomstige predikers se koppe geplant word.  Hoekom is die meeste lidmate en kerkleiers nie hiervan bewus nie?  Dalk dink jy dit is ‘n klein afwyking, maar is dít nie waar liberale fakulteite soos UNISA en Tukkies 40 jaar gelede was nie?  ‘n Vliegtuig wat London toe vlieg en net 2° van koers af is, sal in Reykjavik eindig.

 

Skynheiligheid (v.23-25)

Het jy al ooit by ‘n begrafnis ‘n tertjie met sjokolade in gehap, net om agter te kom dat dit Marmite is? Of ‘n pers druiwe korrel gevat, en skielik besef dis ‘n bitter olyf?  Net so kan jy ‘n vals gelowige vir die ware Jakob misgis.  Die Bybel noem dit skynheiligheid:  dit lyk soos ‘n Christen, maar is nie een nie.  Omdat Jesus almal se harte ken, word Hy nie daardeur geflous nie.  Dit is wat v.23-25 vir ons leer.

 

Tydens die Paasfees (v.23, 13) het Jesus baie tekens gedoen, sodat die mense kon glo Hy is die Een (20:30-31, 21:25). Baie van die Jode het sy tekens geglo (v.23).  Maar Jesus is God en ken die mens se hart (v.24-25, 1:43, 48-50, 5:42, 6:61, 64, 70-71, 16:30, 21:17, Matteus 9:4, Handelinge 1:24, 15:8, Psalm 139:1-6).  Hy het geweet dat die Jode nie opreg was en die Messias soek nie, maar dat hulle tekens gesoek het (v.24-25, 18, Psalm 78:34-37).  Hy het geweet dat dieselfde skare wat nou in Hom glo, Hom oor twee Paasfese sou kruisig.  Hy het geweet dat ware geloof nie is om sekere feite oor Hom te glo nie, maar om in ‘n verhouding met Hom te leef.  Hy het geweet dat die Jode se geloof soos die duiwel s’n is (Jakobus 2:19).

 

Pasop vir skynheiligheid in die kerk. Moet dit nie heel eerste by ander soek nie, maar waak daarteen in jou eie hart.  Moenie sonde in jou hart koester, terwyl jy voor ander mense godsdienstig is nie.  Bely jou skynheiligheid, wees voor ander mense wat jy by die huis is voor jou gesin, en by die werk is voor jou kollegas.  Wees voor ander wat jy op jou knieë is voor God.  Voel ‘n veer vir wat mense van jou dink, en lewe om God te behaag.  Bid gedurig tot God en stort jou hart voor Hom uit.  Dit beteken nie jy moet alles met almal deel nie, maar dit beteken dat jy oop en eerlik moet lewe, en dat jy nie twee lewens kan leef wat mekaar weerspreek nie.  Wie en wat jy regtig is, sal uiteindelik uitkom (Lukas 12:1-3).

 

Voordat ‘n groot aardbewing ‘n stad verwoes, is daar voorskokke. Voordat ‘n tornado ‘n dorp verpletter, is daar voorwinde.  Voordat ‘n tsunami ‘n eiland platvee, trek die water terug en lyk die see kalm.  Voordat God in 70 n.C. die tempel verwoes het, het Jesus dit in Johannes 2, asook aan die einde van sy bediening gereinig.  Is daar miskien ‘n waarskuwing van God se oordeel in die kerk?  “Deur ongeloof is [Israel] afgebreek, maar jy staan deur die geloof.  Moenie hoogmoedig wees nie, maar vrees.  Want as God die natuurlike takke nie gespaar het nie, sal Hy miskien jou ook nie spaar nie… [jy sal] ook afgekap word.” (Romeine 11:20-22).  Laat ons onsself voor die Here verneder, ons sonde laat staan, en doen wat reg is in sy oë, sodat Hy nie “kom en die land heeltemal vernietig nie.” (Maleagi 4:6, NAV).

[1] N.R. Needham, 2000 Years of Christ’s Power: vol.3, pp,74-75, 568-569

[2] Arnold Dallimore, Spurgeon: A New Biography, p.214

’n Voorbeeld van goeie rentmeesterskap

Stacking coins

Tiaan se baas gaan vir ses maande oorsee. Hy gee vir Tiaan R1 miljoen om die plaas se water en ligte te betaal, chloor en suur te koop vir die swembad, perdekos te koop, die plaaswerkers te betaal, gif te koop vir die mielies, en diesel vir die trekkers.  Tiaan voel ryk met R1 miljoen in sy kluis.  Die waarheid is dat hy net ‘n rentmeester is wat iemand anders se geld moet bestuur.

 

So ook is jy net ‘n rentmeester van die tyd, geld, huis, en verhoudings wat God aan jou toevertrou het.  In 1 Korintiërs 16:1-12 het ons ‘n voorbeeld van hoe om hierdie dinge goed en tot eer van God te bestuur.

 

Geld (v.1-4)

Toe ek in Nelspruit gebly het, moes ek eenkeer tandarts toe gaan. Hy het in ‘n kwaai stem vir my gesê:  ‘Julle jong mense is penny wise, pound foolish.’  Sy bedoeling was:  julle spaar baie sente deur nie gereeld die tandarts te besoek nie, en as jy dan móét gaan, kos dit hope meer sente as wat jy gespaar het.

 

Ook in die geestelike realm kan ons so wees: ons het baie skatte op die aarde, maar niks in die hemel nie.  As jy regtig ‘n goeie rentmeester van God se geld wil wees, moet jy nie net hier-en-nou slim werk nie.  Gebruik ook jou geld om vir jou skatte weg te lê in die hemel.  Hoe doen jy dit?  Dra by op die regte plek en op die regte manier.  Paulus wys vir ons hoe in v.1-4.

 

Die Korintiërs het vir Paulus ‘n brief geskryf (7:1, 25, 8:1, 12:1). Hulle het onder andere gevra oor die finansiële bydae vir die arm gelowiges in Jerusalem (v.1).  In 2 Korintiërs 8-9 het Paulus weer hieroor geskryf.  Die Christene in Jerusalem was arm omdat hulle hul huise verkoop het, verstrooi is deur die vervolging, en ‘n kwaai hongersnood moes deurmaak (Handelinge 4:34, 8:1, 11:28).  Paulus het ‘n bydae gevra van die kerke in die Galasië, Macedonië en Achaje provinsies.  Indien nodig, sou hy self saam met die afgevaardigdes gereis het om die geld af te lewer (v.4).

 

Wees ‘n goeie rentmeester van God se geld. Sorg vir jou gesin, en moenie geld mors, jaag, daaroor stres, of lui wees nie.  Ek wil egter op een area fokus:  jou bydrae vir die Here se werk.  In v.2-3 gee Paulus vyf tydlose lesse hieroor.

 

[1] Gee elke Sondag as die gelowiges byeenkom (v.2). As jy op dié manier gee, is dit nie onder die emosionele druk van die situasie nie.  Ook bly jy in ‘n goeie gewoonte om te gee.  Om weekliks by te dra is slim, omdat jy nie op een slag baie hoef uit te gee nie (volgens 2 Kor.8:10 het die Korintiërs vir ‘n hele jaar lank gespaar).  As jy weekliks bydra, leer jy om gereeld te gee, en nie net as jy ‘gelei’ of lus voel nie (2 Korintiërs 9:7).

 

[2] Almal moet iets gee (v.2).  Ja, ons verwag nie dat arm mense moet gee nie.  Tog sal selfs die arm persoon wat vir God en sy naaste lief is, wil gee (1 Johannes 3:16-18, 2 Korintiërs 8:1-5).

 

[3] Gee vrywillig volgens jou salaris en nie volgens ‘n tiende wet nie (v.2). God dwing of boelie jou nie om te gee nie.  Ons kerk se leiers kollekteer nie by mense se huise nie.  Ons kyk nie wie gee wat nie.  Party mense gee R20; ander gee R10 000.  Die vrywillige bydrae impliseer ons gee nie net as ons iets kan terugkry nie (bv. ‘n jaffel, vetkoek, koeksister, kerrie en rys, of pannekoek by ‘n basaar).  Nêrens in die Nuwe Testament het kerke basaars gehou om geld in te samel nie.  Die kerk het nie op ongelowiges gesteun om kos te koop by ‘n basaar, net omdat die gelowiges traag was om by te dra nie.

 

[4] Gee vir ‘n spesifieke doel (Romeine 15:26). Ons finansiële state wys hoe en waarvoor die geld gebruik word:  salarisse, ondersteuning van sendelinge, armsorg, admininistrasie, die instandhouding van geboue.  As ons nie ‘n spesifieke doel het waarvoor ons gee nie, moet ons nie ‘n offergawe opneem nie.  Paulus self het gesê daar moenie ‘n insameling wees as hy kom nie (v.2).

 

[5] Wees betroubaar as jy met geld werk (v.3, 1 Timoteus 3:8). Paulus het gesê dat die Korintiërs mense moet afvaardig om die geld Jerusalem toe te vat.  Dit het hy gedoen om hulle te verseker dat hy nie die geld vir homself vat nie – hulle kan hom vertrou.  Hy wou hulle aanbeveling op skrif hê, sodat niemand later kon sê Paulus het sy vriende gekies, sodat hy van die geld kon kry nie (v.3).

 

Mense wat die offergawe opneem, die geld tel en bank, die boeke of internet betalings doen, moenie geldgierig wees nie. Die gemeente moet ‘n geruste hart hê oor dié wat die geld werk.  Paulus self wou “voorkom dat iemand ons sou belaster in verband met hierdie groot bydrae wat deur ons berei word.  Want ons bedink wat goed is nie alleen voor die Here nie, maar ook voor die mense.” (2 Korintiërs 8:20-21).

 

Tyd (v.5-9)

‘n Paar maande gelede het iemand ‘n Whatsapp gestuur met ‘n aanhaling van John Piper: ‘Een van die grootste voordele van Facebook en Twitter, is om op laaste Dag te bewys dat mense nie biddeloos was weens ‘n gebrek aan tyd nie.’[1]  Tyd is soos ‘n kosbare diamant wat ons moet oppas.  Paulus se lewe in v.5-9 is ‘n goeie voorbeeld van iemand wat die tyd uitgekoop het.

 

Toe Paulus hierdie brief geskryf het, was hy in Efese (v.8). Hy kon direk oor die see gevaar het Korinte toe.  Hy wou egter in ‘n hoefystervorm oor die land reis.  Hy wou deur Macedonië (Griekeland se noord-provinsie) reis om ‘n bydrae te kry in Tessalonika, Berea, en Filippi (v.5).  Daarna sou hy na Griekeland se suid-provinsie reis (Achaje) om die Korintiërs te sien (v.5).

 

Net soos met die geld (v.1-4), wou hy sy tyd goed spandeer. As dit God se wil was, sou hy die winter by hulle deurbring (v.6-7, Jakobus 4:15).  Hy wou die geld by hulle kry, hulle opbou, geestelike gemeenskap hou, beskikbaar wees ná die harde brief wat hulle van hom ontvang het, wag totdat die winter reënseisoen en storms op see verby was (v.6-7, Handelinge 20:1-3).  Dit lyk ook of hy sy Romeine-brief gedurende hierdie tyd geskryf het (Romeine 16:1, 23).

 

Paulus het gevra dat hulle hom op sy reis moes aanhelp – moontlik om ‘n skip te reël of reisgenote uit die gemeente met hom saam te stuur (v.6). Waarheen was hy oppad? Dalk Jerusalem toe (v.3-4).  Hy was onseker hoe die Here hom sou lei (v.6-7, vgl. Handelinge 20:3).  Paulus kon nie dadelik kom nie, maar sou tot en met Pinkster (einde Mei) in Efese bly (v.8).  Wou hy nog Jode bereik voordat hulle Jerusalem toe sou reis vir Pinkster?  Paulus het ‘n oop deur vir die evangelie gehad (v.9):  mense het luister en tot bekering gekom (Handelinge 14:27, 19:11, 20, Openbaring 3:8).  Paulus wou die kans gebruik voordat die deur toeklap (v.9, Handelinge 19:23).

 

Koop die tyd uit.[2]  Gebruik heel eerste jou tyd om gereed te kry vir die ewigheid:  “So lank as julle die lig het, glo in die lig, sodat julle kinders van die lig kan word.” (Johannes 12:36).  Tyd is ‘n klein skanier waaraan die groot swaar deur van die ewigheid hang.  Ons gee 13 jaar aan skool, 4 jaar aan universiteit, 35 om voor te berei vir aftrede.  Hoeveel tyd gee jy om jouself voor te berei vir die ewigheid?

 

Moenie jou kanse mors nie – veral nie as God naby jou is nie. “Soek die HERE terwyl Hy nog te vinde is; roep Hom aan terwyl Hy naby is.” (Jesaja 55:6).  “Kyk, nou is dit die tyd van die welbehae; kyk, nou is die dag van heil.” (2 Korintiërs 6:2).  “Vandag as julle sy stem hoor, verhard julle harte nie.” (Hebreërs 4:7).

 

Dink daaraan hoe mense op hulle sterfbeddens wens vir nóg tyd; hoe mense in die hel wens hulle het die tyd beter gebruik. Het jy jare van jou lewe gemors?  Stel dit dadelik reg:  “Ek het my gehaas, en nie getalm nie, om u gebooie te onderhou.” (Psalm 119:60).  Moenie dink jy kan dit later regstel nie.  Hoe weet jy daar sal ‘n later wees?  “Beroem jou nie op die dag van môre nie, want jy weet nie wat die dag sal bring nie.” (Spreuke 27:1).

 

Wees veral versigtig vir die dinge wat jou tyd mors.

 

  • Sonde en Satan. Ons moet die tyd uitkoop, juis omdat die dae boos is (Efesiërs 5:16). As jy jou tyd mors en leeglê, sal die vyand vir jou iets vind om te doen.
  • Die dryf en begeerte na wêreldse dinge. Onthou dat die wêreld en alles daarin verbygaan (1 Johannes 2:16-17).
  • Luiheid. Moenie ledig rondsit nie.
  • Mense wat wil nonsens praat. Mense wat nie vorentoe beweeg nie, al spandeer jy ure aan hulle.
  • Dinge wat dringend is, maar nie noodwendig belangrik nie.
  • Verslawing aan tegnologie. Mense mors ure op die internet; op YouTube. Jy spring van een ‘link’ na die volgende. Ons mors ure op Facebook en Whatsapp. Voordat jy sien is 2 of 3 ure weg. TV steel ook tyd. Soms is daar niks op nie, maar ons spring deur die kanale. Playstation en X-Box kan ook ‘n hele of ‘n halwe dag steel – pasop.

 

Onthou: jy kan nie verlore tyd herwin soos wat jy verlore geld herwin nie.

 

Gasvryheid (v.10-11)

Ek het onlangs met ‘n vriend gepraat wat skuldig voel oor hulle nuwe huis met ‘n mooi tuin, baie kamers met dakwaaiers, ens. Dit is onnodig dat hy skuldig voel.  Volgens Filippense 4:11-13 kon Paulus teëspoed en voorspoed verduur deur Christus wat vir hom krag gee.  Hy kon teëspoed verduur sonder om te kla of angstig te wees.  Hy kon voorspoed geniet sonder om hoogmoedig te wees of af te dwaal.

 

Ek ken ‘n Christen man wat opsetlik ‘n groot huis gesoek het, omdat hy gasvry wou wees: ‘n groot sitkamer vir Bybelstudies, ‘n studeer kamer vir berading, kamers om weeskinders in te neem, ‘n groot onthaal area om vir 70 tot 80 gaste kos te gee, genoeg kamers omdat daar gedurig mense by hom oorgebly het.  Paulus self het ‘n huis gehuur en vriende gehuisves (vgl. Handelinge 28:30).  Nou het hy gevra dat die Korintiërs dieselfde moes doen vir Timoteus (v.10-11).

 

Paulus het solank vir Erastus en Timoteus vooruit gestuur om die kollekte af te haal (v.10, Handelinge 19:21-22). Timoteus het moontlik ook 1 Korintiërs vir die gemeente afgelewer.  Paulus wou hê die Korintiërs moes vir senuweeagtige Timoteus gerusstel (v.10, 2 Timoteus 1:7).  Hulle moes nie op hom neersien omdat hy jonk is nie (v.11, 1 Timoteus 4:12).  Hulle moes hom nie moedeloos maak met hulle sonde nie.  Hulle moes hom nie aanvat oor die harde woorde in Paulus se brief nie.  Hulle moes respek vir hom hê:  nie vir sy ouderdom nie, maar vir sy posisie (v.10, 1 Tessalonisense 5:11-12, 3:2, Hebreërs 13:7, 17, Filippense 2:20-22).  Hulle moes nie só optree dat hy wou vlug nie, maar moes hom in vrede aanhelp op sy reis (v.11, 6).  Paulus het hom terug verwag saam met die broers (v.11).  Die ‘broers’ van wie Paulus hier praat, verwys moontlik na broers uit Korinte wat die kerk se antwoord op sý brief (1 Korintiërs) moes bring.

 

Gebruik jou huis en bronne om gasvry wees. Hoe doen jy dit?

 

[1] Gee jouself voordat jy jou huis of kos gee. Laat jou gaste gemaklik en tuis voel (v.10).  Hulle moenie voel hulle is in die pad van jou besige skedule nie.  Jy moet gasvry wees sonder om daaroor te kla (1 Petrus 4:9).  Moet daarom nie gedurig onder jou gaste se voete skoonmaak, skottelgoed gaan was, e-posse antwoord, in die garage werk, dorp toe ry om goed te koop, op jou selfoon wees, stry en baklei, in jou kantoor sit, alleen staan en kook terwyl jou gaste sit en wag nie.

 

[2] Maak jou huis kinder-vriendelik voordat jou gaste opdaag. Kry vir die kinders iets om te doen; wees gaaf met hulle.  Mense voel maklik onwelkom as dit lyk asof hulle kinders vir jou ‘n las is.

 

[3] Wees gereed vir gaste op kort kennisgewing.

 

[4] Vra vir jou gaste of hulle vir iets allergies is; of daar iets is wat hulle nie eet nie.

 

[5] Kom in ‘n gewoonte om saam met jou gaste te bid voordat hulle ry.

 

[6] Ken die verskil tussen gasvryheid en vermaaklikheid. Jy hoef nie ryk te wees om gasvry te wees nie.  Gee vir jou gaste tee sonder koekies, sop en brood sonder nagereg.  Gee jou tyd en aandag vir hulle.  Gesels met hulle.  Mense gee nie om vir groente as hulle lekker gekuier het nie.  ‘n Bord sop met liefde is beter as ‘n pot beesstert waar daar ‘n dik en ongemaklike atmosfeer is.  “Liewer ‘n porsie groente waar liefde by is, as ‘n vetgevoerde bees en haat daarby.” (Spreuke 15:17).  “Beter is ‘n stuk droë brood en rus daarby as ‘n huis vol offermaaltye met getwis.” (Spreuke 17:1).

 

Hoekom moet ons gasvry wees? As ons gasvry is teenoor ander gelowiges, is ons gasvry teenoor die Here (Matteus 25:35, 40).

 

Verhoudings (v.12)

Tydens ons onlangse vakansie het ons by vriende gebly. My vriend het elke aand 6 of 7 oproepe gemaak om te hoor hoe dit gaan met predikante, ouderlinge, lidmate, en besoekers wat ‘n belang het in die gemeente.  Ek het hom daaroor gevra.  Hy het gesê dat geld nie die verhoudings wat hy só bou, kan koop nie.  Dit is die punt van v.12.  Ek staan beskaam deur sy voorbeeld.

 

In hulle brief aan Paulus het die Korintiërs gevra na die populêre Apollos (v.12, 1:12, Handelinge 18:27-28). Paulus was nederig, en het nie ‘n probleem gehad dat hulle Apollos bo hom verkies nie.  Hy het vir Apollos aangemoedig om saam met die broers Korinte toe te gaan (v.12).  Apollos wou nie dadelik gaan nie (v.12).  Dalk was dit om sy vrienskap met Paulus te bewaar, of om te keer dat die Korintiërs hom verafgod (1:12).  Dalk het hy ander take gehad om af te handel, of dalk het hy te min reisgeld gehad.

 

Bou aan jou verhouding met jou naaste, en pas dit op.

 

[1] Moenie ten koste van jou gesin verhoudings bou met ander nie.  Spandeer tyd met jou gesin.  Sit saam om die tafel en eet; moenie voor die TV sit nie.

 

[2] Bou vriendskappe in die kerk. Probeer om nie ‘n minuut voor die diens in te kom, en dadelik weer te ry as die kerk uitkom nie.  Drink saam tee en kuier saam.  Skakel in by ‘n Bybelstudie groep.  Bel mekaar en kuier by mekaar se huise.  Moenie dat preke op TV, die radio, die internet, of e-kerk die erediens of geestelike gemeenskap vervang nie.

 

[3] Moenie te veel maak van oppervlakkige Facebook vriendskappe, waar mense like druk as jy verjaar nie.

 

[4] Pasop vir selfone! Het jy al gesien hoe mense by mekaar kuier, maar almal sit op hulle fone en kuier met ander?

 

Om vriende te wen en vriendskappe te koester moet jy ander bo jouself stel (soos Paulus in v.12). God wil hê ons moet goeie vriende hê.  Dit is immers nie goed dat die mens alleen is nie (Genesis 2:18).

 

Wat het toe met Tiaan gebeur? Na ses maande was die baas terug van sy oorsese reis.  Hy het die Maandag by die plaas aangekom, en dadelik gaan kyk na die toestand van sy plaaswerkers, perde, mielies, trekkers, en die swembad.  Hy het strokies gevra vir die water en ligte, salarisse, kos, gif, diesel, chloor en suur.  Alles was in orde.  Tiaan was betroubaar en het hom goed van sy taak gekwyt.  Die baas het die plaas en alles daarop aan Tiaan bemaak.  Ja, hy het dit vir hom gegee!

 

Wat sal jou Meester doen en sê oor hoe jy die tyd, geld, huise, besittings, en mense gebruik het wat Hy aan jou toevertrou het?

[1] Vry vertaal. Bron onbekend.

[2] Van die idees in my toepassing het ek gekry uit Jonathan Edwards, Works: vol.2, pp.233-236

Hoe moet ons dink oor geld?

Throwing money

Op ons R1-munt staan:  Soli Deo Gloria (Aan God alleen die eer).  Op Amerika se $1-noot staan:  In God we trust.  Ironies vertrou ons nie meer op God nie, maar het geld ons god geword.  In Lukas 12 sê Jesus hoe ons oor geld behoort te dink.

 

Gierige denke? (v.13-21)

 

13 En een van die skare sê vir Hom:  Meester, sê vir my broer dat hy die erfenis met my moet deel. 14 Maar Hy antwoord hom:  Mens, wie het My as ‘n regter of deler oor julle aangestel? 15 En Hy sê vir hulle:  Pas op en wees op julle hoede vir die hebsug, want iemand se lewe bestaan nie uit die oorvloed van sy besittings nie. 16 Toe vertel Hy hulle hierdie gelykenis:  ‘n Ryk man se grond het goed gedra. 17 En hy het by homself geredeneer en gesê:  Wat sal ek doen, want ek het geen plek waar ek my oes kan insamel nie? 18 Toe sê hy:  Dit sal ek doen:  ek sal my skure afbreek en groter bou, en ek sal daar al my opbrengste en my goed insamel. 19 En ek sal vir my siel sê:  Siel, jy het baie goed wat weggesit is vir baie jare; neem rus, eet, drink, wees vrolik. 20 Maar God het aan hom gesê:  Jou dwaas, in hierdie nag sal hulle jou siel van jou afeis; en wat jy gereedgemaak het, wie s’n sal dit wees? 21 So gaan dit met hom wat vir homself skatte vergader en nie ryk is in God nie.”

 

Jesus was besig om te preek (v.1-12).  ‘n Man in die skare het oor geld gedink en nie na die preek geluister nie.  Hy het geweet Jesus is ‘n Rabbi.  Omdat Rabbi’s wetlike aspekte kon uitklaar het hy gesê:  “Meester, sê vir my broer dat hy die erfenis met my moet deel.” (v.13).  Die wet het gesê ‘n pa “moet die eersgeborene…erken deur aan hom ‘n dubbele deel te gee van alles wat hy besit” (Deuteronomium 21:17).  Die jonger broer sou dus 1/3 van die besittings erf.  Jesus het die man geantwoord:  “Mens, wie het My as ‘n regter of deler oor julle aangestel?” (v.13).  Jesus was wel die Regter van die hele aarde (Johannes 5:22), maar God het menslike regters aangestel om kleiner dispute te hanteer.  Jesus was tog bereid om ‘n Bybelse perspektief op die saak te gee.

 

Pasop vir gierigheid (v.15).  Die lewe gaan nie oor hoeveel geld jy het nie.  Geld moenie jou meter vir geluk wees nie.  Baie ryk mense is ongelukkig.  Toe Stuart Olyott op skool was het hy ‘n pessimistiese vriend gehad.  Dié vriend het vir hom gesê:  ‘When I grow up I want to be rich, because at least I can be miserable in comfort!’

 

Daar was ‘n ryk man wie se boerdery baie voorspoedig was.  Sy skure was te klein vir sy groot oeste.  Hy het beplan om groter skure te bou, al sy oeste vir homself op te gaar, af te tree en te ontspan vir die res van sy lewe (v.16-19).  Dít was sy sekuriteit.  Hy was oortuig dat niks kon skeefloop nie.  Hy was selfgesentreerd en het glad nie die Here erken of gedank nie (die woorde my en ek kom altesaam 12 keer voor in hierdie verse).  Die boer het nie oorweeg dat vuur, natuurrampe, pes, siekte, of diewe sy rykdom kon vernietig nie.  Hy het nie daaraan gedink dat die dood hom kaal kon uittrek nie.  Hy het inderdaad gesterf voordat hy groter skure kon bou (v.20).  Op aarde het hy baie gehad, maar in die hel sou hy niks hê nie (v.21, 16:25).

 

Hoe dink jy oor geld?  Is jy gierig soos die ryk boer?  Toets jouself:

 

  • Is jy ontevrede met jou posisie, sodat jy iemand anders s’n begeer?
  • Kla jy gedurig oor wat jy nié het nie?
  • Dagdroom jy oor hoe jy die LOTTO wen en hoe almal jou beny oor jou duur kar en groot huis?
  • Fantaseer jy oor hoe iemand sterf of ‘n nuwe ___ kry, en jy sy ou een kry?
  • Is jy jaloers op iemand?
  • Baklei jy met iemand (miskien jou huweliksmaat) oor geld (v.13)?
  • Steel, lieg, en kul jy om nóg geld te kry?
  • Dink, beplan, en praat jy gedurig oor geld?
  • Is jy suinig of mededeelsaam?
  • Verkies jy ryk mense se geselskap?
  • Is jou lewensdoel om op te beweeg in die samelewing, of af te tree en te ontspan totdat jy doodgaan?
  • Is jy gedurig besig om op te gradeer na dit wat nuuter en beter is (v.17)?
  • Staan daar duur ‘speelgoed’ in jou stoorkamer of garage wat roes en stof opgaar?
  • Het luukshede vir jou ‘n behoefte geword? Is jy lief vir luuksheid (v.19)?
  • Wens jy Jesus moenie nóú kom nie, omdat jy eers wil ryk word en dinge doen?
  • Vergelyk jy jou kar, huis, klere met ander mense s’n?
  • Is daar hope klere in jou kas wat jy nooit dra nie?
  • Het jy ‘n obsessie met nuwe goed?
  • Is jy verslaaf aan advertensies (blaadjies of infomercials)?
  • Raak jy angstig, onsteld of depressief oor die aandelemark, die swak ekonomie, die wisselkoers, die goudprys?
  • Het jy meer skuld as wat jy kan bekostig?

 

Wat is die oplossing vir gierigheid?  Niks is belangriker as die evangelie nie.  Gierigheid is afgodery (Kolossense 3:5).  Net die evangelie kan jou hart reinig, sodat jy ‘n dankbare mens is.  Dankbaarheid is ‘n baie goeie teenmiddel vir gierigheid.  Werk hard, maar dank God en berus jou in 1 Samuel 2:7:  “Die HERE maak arm en maak ryk; Hy verneder, ook verhoog Hy.”  Vermy mense en advertensies wat jou versoek om ondankbaar en materialisties te wees.  As jy gierigheid in ander areas van jou lewe oorkom, sal dit makliker wees om nee te sê vir geldgierigheid.  Wees dus tevrede met wat jy het en moenie iemand anders se huweliksmaat, posisie, kos, of omstandighede begeer nie.  Moenie skuld maak as jy dit nie gemaklik kan terugbetaal nie.  As jy jouself in die skuld moet dompel om iets te koop het jy dit nie nodig nie.  As jy dit nodig gehad het sou die Here dit vir jou gegee het.

 

Angstige denke? (v.22-34)

 

22 En Hy het aan sy dissipels gesê:  Daarom sê Ek vir julle:  Moenie julle kwel oor jul lewe, wat julle sal eet, of oor jul liggaam, wat julle sal aantrek nie. 23 Die lewe is meer as die voedsel en die liggaam as die klere. 24 Kyk na die kraaie, want hulle saai nie en hulle maai nie; hulle het geen voorraadkamer of skuur nie, en tog voed God hulle.  Hoeveel meer is julle nie werd as die voëls nie! 25 En wie onder julle kan, deur hom te kwel, een el by sy lengte voeg? 26 As julle dan selfs nie die geringste kan doen nie, waarom kwel julle jul oor die ander dinge? 27 Kyk na die lelies, hoe hulle groei: hulle arbei nie en hulle spin nie; en Ek sê vir julle, selfs Salomo in al sy heerlikheid was nie bekleed soos een van hulle nie. 28 As God dan die gras van die veld wat vandag daar is en môre in ‘n oond gegooi word, so beklee, hoeveel meer vir julle, kleingelowiges! 29 Julle moet ook nie soek wat julle sal eet of wat julle sal drink nie, en julle nie ongerus maak nie; 30 want al hierdie dinge soek die nasies van die wêreld, en julle Vader weet dat julle hierdie dinge nodig het. 31 Maar soek die koninkryk van God, en al hierdie dinge sal vir julle bygevoeg word.  32 Moenie vrees nie, klein kuddetjie, want julle Vader het ‘n welbehae daarin gehad om aan julle die koninkryk te gee. 33 Verkoop julle besittings en gee aalmoese; maak vir julle beurse wat nie oud word nie, ‘n skat in die hemel wat onuitputlik is, waar geen dief by kom of mot verteer nie. 34 Want waar julle skat is, daar sal julle hart ook wees.”

 

God gee vir sy kinders lewe en ‘n liggaam.  Sal Hy dan nie ook vir ons kos en klere gee om ons onderhou en ons liggame te bedek nie?  Moet dan nie angstig wees nie (v.22-23).  As God onrein kraaie voed sonder dat hulle plant, oes en in skure opgaar, sal Hy nie vir sy eie kinders kos gee nie (v.24)?  Ons is meer werd as kraaie.  Iemand wat angstig is kan nie eers een el (45 cm) by sy lengte voeg nie (v.25).  As jy nie eers iets klein soos dít kan regkry nie, hoe wil jy deur angstig te wees meer kos kry om 10 jaar langer te lewe (v.26)?  Hooglied sê dat Salomo (of sy vrou?) die lelie van die dale is (Hooglied 2:1).  Tog sweet en spin lelies nie, en nogsteeds is hulle mooier as Salomo met sy mooiste klere aan (v.27-28).  As gras vir God belangrik is, moet jy nie kleingelowig wees en sê dat Hy jou nie wíl of kán help nie (v.28).  Moenie angstig wees en soos die heidene (wat nie God as hulle Vader het nie) na hierdie dinge jaag nie (v.29-30).  Gód sal Hom oor jou bekommer – jý hoef nie (v.30).

 

Jy is soos ‘n Amerikaner wat vir 25 jaar Japan toe gestuur word om jou land te verteenwoordig.  Jy hoef nie oor kos en blyplek te bekommer nie.  Jy moet net jou werk doen – die Amerikaanse regering sal vir jou sorg.  Net so moet jy God se Koninkryk verteenwoordig op aarde (v.31a).  God sal sorg dat jy kos, klere en ‘n blyplek het (v.31b).  Moet dus nie bang wees dat jy nie sal oorleef nie.  As God vir jou ‘n Koninkryk gegee het, sal Hy die res ook gee (v.32, Romeine 8:32).  Soek sy Koninkryk, gee vir sy saak, en belê jou geld in die hemel (v.33).  Vreugde oor aardse rykdom sal saam met jou skatte verdwyn.  Maar as jy ‘n ewige skat in die hemel het, sal jou blydskap vir altyd aanhou.  Dalk sê jy:  ‘Maar my hart is nie in die saak nie.’  Begin om vir die Here se saak te gee (v.33).  Jou hart sal binnekort volg (v.34).  As jy baie geld in aandele belê, begin jy daarin belangstel.  Jy hou die nuus dop en lees die koerant.  Jy wil wéét wat in die mark gebeur.  In God se Koninkryk werk dit dieselfde.  As jy duisende rande sendingveld toe stuur, prikkel dit jou belangstelling.  Skielik wil jy weet wat in die sendingveld aangaan.

 

Om angstig te wees is  ongehoorsaamheid en sonde (Filippense 4:6).  As jy angstig is betwyfel jy God se wysheid, goedheid, sorg, liefde, en krag.  Hier is dan ‘n paar voorstelle om angs te oorkom.

 

[1] As angs sonde is, is die oplossing bekering en nie Xanax of ander pille nie.

 

[2] Onthou hoe God in die verlede vir jou gesorg het.  Laat dit jou aanspoor om te bid dat Hy dit wéér sal doen.

 

[3] Kyk na die voëls, blomme en die res van die skepping (v.24, 27).  Sien hoe die Here vir hulle sorg en omgee.  Onthou dat die mens die kroon van God se skepping is.  Jy is na God se beeld gemaak.  Hy sal vir jou sorg.

 

[4] God is jou Vader.  Dink ná oor wat dit beteken:

  • Hy is goed en gaaf.
  • Hy sorg vir ons.
  • Hy is geduldig met ons.
  • Hy is lief vir ons.
  • Hy voorsien vir ons.
  • Hy tugtig ons vir ons beswil.
  • Hy lei en leer ons.
  • Hy beskerm ons.
  • Hy ontferm Hom oor ons.
  • Hy begeer om geestelike gemeenskap met ons te hê.
  • Hy is gasvry en geniet dit om te gee.
  • Hy is sagmoedig.
  • Hy is betrokke in ons lewens.
  • Hy is altyd met ons.

 

[5] Kry ‘n regte beskouing oor jou geld en besittings op aarde.  Dit sal nie vir altyd hou nie.  Diewe kan dit steel, vismotte kan dit eet, en roes kan dit verniel (v.33).  In vergelyking met hemelse rykdom is aardse rykdom niks (v.33).  Dis swakker as die Zimbabwe dollar teen die Amerikaanse dollar.

 

Prosperity predikers het hulle sekulêre wêreldbeskouing oor geld en besittings in die kerk ingebring.  Ons moet met mag en mening daarvan ontslae raak.  Ons denke oor geld en besittings moet wees soos Jesus s’n in Lukas 12.

Pasop vir omkoopgeskenke

Bribe

15:27 Wie onregverdige wins maak, bring sy huis in beroering; maar hy wat geskenke haat, sal lewe.  17:8 Kosbare edelgesteentes is die omkoopgeskenk in die oë van sy besitter; oral waar hy heengaan, sal hy slaag. 17:23 Die goddelose neem ‘n omkoopgeskenk aan wat uit die boesem kom om die paaie van die reg te buig.  18:16 Die geskenk van iemand maak vir hom ruimte en bring hom in die teenwoordigheid van die aansienlikes.  19:6 Baie soek die guns van die edele, en die man van geskenke het ‘n hoop vriende.  21:14 ‘n Geskenk in die geheim bring die toorn tot bedaring en ‘n geskenk in die skoot die heftige woede.  28:21 Om partydig te wees, is nie goed nie, want ook vir ‘n stuk brood kan ‘n man ‘n oortreding begaan.  29:4 ‘n Koning hou deur reg die land in stand, maar ‘n man wat belastings afpers, verwoes dit.” (Spreuke)

 

Die rede hoekom mense omkoopgeskenke gee en vat

Ons is almal bekend met omkoopgeskenke.  In ons land weet ons hoe regspersone en verkeerspolisie ryk word deur omkoopgeskenke, in plaas van ‘n wel verdiende salaris.  Die Hansie Cronjé saak is die bekendste van sy soort in afgelope jare.  Wat sê die Bybel oor omkopery?  Hoekom doen mense dit?  Hier is vier redes:

 

  1. Mense is gierig.  Hulle sal sondig vir geld (15:27a).  Iemand sal beswaar aanteken:  “As jy my klein salaris verdien het sal jy dit ook doen.”  Toe die Romeinse soldate vir Johannes die Doper gevra het oor hoe hulle hul lewens moet verander, het hy gesê:  “Julle moet niemand geweld aandoen of iets afpers nie; en wees tevrede met julle loon.” (Lukas 3:14).  Jesus het gesê:  “Daarom moet julle jul nie kwel en sê: Wat sal ons eet, of wat sal ons drink, of wat sal ons aantrek nie?  Want na al hierdie dinge soek die heidene; want julle hemelse Vader weet dat julle al hierdie dinge nodig het.  Maar soek eers die koninkryk van God en sy geregtigheid, en al hierdie dinge sal vir julle bygevoeg word.” (Matteus 6:31-33).  Die mens se hart is so gierig dat hy (soos Judas) sy Meester sal verloën vir 30 stukke silwer.  Mense sal die reg verdraai vir ‘n stuk brood:  “…vir ‘n stuk brood kan ‘n man ‘n oortreding begaan.” (28:21).  “En julle ontheilig My by my volk vir ‘n paar hande vol gars en vir ‘n paar stukke brood om siele dood te maak wat nie moes gesterf het nie, en om siele in die lewe te hou wat nie moes geleef het nie, deurdat julle my volk belieg wat na leuens luister.” (Esegiël 13:19).  Daar is mense wat sal trou, omdat die ander persoon geld het.  Party kinders maak vriende vir wat hulle kan kry en nie vir wat hulle kan gee of vir wie die persoon is nie:  “Baie soek die guns van die edele, en die man van geskenke het ‘n hoop vriende.” (19:6).  As die ryk man sy geld verloor dan verloor hy sy vriende.  Party mense maak so met Jesus:  hulle stel nie in Hóm belang nie, maar in wat hulle by Hom kan kry (vergifnis of die hemel).  Ander glo dat Hy hulle gesond of ryk sal maak.  Wanneer hulle dit nie van Hom kry nie, draai hulle hul rug op Hom.  Moenie so wees nie.  Wees lief vir Jesus vir wie Hy is. 

 

  1. Omkoopgeskenke maak deure oop.  ‘n Groot diamant is die sleutel tot die deur van sommige vroue se harte.  So is ‘n omkoopgeskenk:  “Kosbare edelgesteentes is die omkoopgeskenk in die oë van sy besitter; oral waar hy heengaan, sal hy slaag.” (17:8).  In die moderne Engelse idoom:  “Money talks.”  Maar dit is net in die skelm se oë wat die omkoopgeskenk die antwoord is.  Die regverdige sien verder as dit en antwoord soos Petrus wanneer iemand hom probeer omkoop:  “Mag jy en jou vuil omkoopgeld hel toe gaan!” (sien Handelinge 8:18-23).  Partykeer kan geskenke positief gebruik word om deure oop te maak:  “Die geskenk van iemand maak vir hom ruimte” (18:16.  In 1 Samuel 25:27 het Abigail vir Dawid ‘n geskenk gestuur om te keer dat hy vir Nabal sou doodmaak).  Maar oor die algemeen het mense versteekte motiewe wanneer dit by hierdie saak kom.

 

  1. Mense soek ander se guns.  Party mense sal omkoopgeskenke gee om belangrike mense te ontmoet, sodat hulle kan sê:  “Ek ken vir Theuns Jordaan… Ek het Barak Obama se hand geskud.”  In 18:16 lees ons:  “Die geskenk van iemand maak vir hom ruimte en bring hom in die teenwoordigheid van die aansienlikes.”  So iemand soek ryk vriende, omdat hy wil hê dat ander hom met ryk mense moet assosieer (19:6). 

 

  1. Mense soek ‘n kits oplossing vir verhoudingsprobleme.  Daar is ‘n plek om blomme te koop vir jou vrou as jy die gebroke verhouding wil herstel:  “‘n Geskenk in die geheim bring die toorn tot bedaring…” (21:14a).  Maar dit is ‘n fyn lyn.  Ons moenie omkoopgeskenke gee nie (21:14b).  God het ‘n mens geword en aan ons die geskenk van sy lewe gegee om sy toorn tot bedaring te bring (in Engels praat ons van ‘propitiation’).  Ons moet só wees:  gee geskenke en nie omkoopgeskenke nie.

 

Die gevolge vir mense wat omkoopgeskenke gee en vat

Drie gevolge staan uit:

 

  1. In Josua 7:25 het Agan moles oor sy hele huisgesin gebring, omdat hy geldgierig was.  Dit is ten minste een van die gevolge vir mense wat omkoopgeskenke gee en vat:  “Wie onregverdige wins maak, bring sy huis in beroering” (15:27a).  Jy sal uitgevang word en jou werk verloor, jou reputasie kwyt wees, God se frons oor jou skouer voel, die vertroue van die publiek verloor en ‘n gewete hê wat jou nie met rus laat nie. 

 

  1. Jy stel jou lewe in gevaar.  Moenie jou familie haat nie (15:27a), maar haat omkoopgeskenke sodat jy kan lewe en nie hel toe gaan nie (nie dat dit die gronde vir jou redding is nie, maar eerder die uitvloeisel daarvan):  “hy wat geskenke haat, sal lewe.” (15:27b).  “So gaan dit met almal wat onregverdige wins maak:  dit ontneem sy besitter die lewe.” (1:19).  “Want die geldgierigheid is ‘n wortel van alle euwels; en omdat sommige dit begeer, het hulle afgedwaal van die geloof en hulleself met baie smarte deurboor.” (1 Timoteus 6:10). 

 

  1. Mense verdraai die gereg.  Vir ‘n paar ekstra rand uit jou baadjie se binnesak [‘’n omkoopgeskenk uit die boesem’, 17:23], is daar altyd iemand wat bereid sal wees om te help dat jou paspoort gou afgehandel word; dat jy jou lisensie lag-lag slaag:  “Die goddelose neem ‘n omkoopgeskenk aan wat uit die boesem kom om die paaie van die reg te buig.” (17:23).  Die polisie los Chinese uit wat ‘n paar rolle R200 note opdok.  Genoeg geld kan dinge laat goed gaan in die hof of sorg dat die leêr met die bewyse ‘verdwyn’.  As jou pa genoeg geld het kan jy óók in die eerste span wees.  Party predikante sal, vir ‘n paar rand in sy rekening, preek wat die ryk familie wil hoor.  Daar is baie leiers in ons land wat graag omkoopgeskenke vat.  Ons word swaar belas met tolgeld en brandstofpryse, en so bring hulle ons land onder:  “‘n Koning hou deur reg die land in stand, maar ‘n man wat belastings afpers, verwoes dit.” (29:4).  Maar dit help nie dat ons soos ongelowigs kla nie (Titus 3:1-2).  Bid vir die regering (1 Timoteus 2:1-2).  Sorg dat jý reg doen, die regering gehoorsaam en jou belasting betaal (Romeine 13:1-7). 

 

“Wees eerlik en gehoorsaam die Bybel se lering oor omkoopgeskenke:  Ook mag jy geen omkoopgeskenk aanneem nie; want die geskenk maak die siendes blind en verdraai die sake van die regverdiges.” (Eksodus 23:8). 

 

“Jy mag die reg nie verdraai nie; jy mag nie partydig wees nie; ook mag jy geen omkoopgeskenk aanneem nie, want die geskenk verblind die oë van die wyse en verdraai die sake van die wat reg het.  Geregtigheid, geregtigheid moet jy najaag, dat jy kan lewe en die land in besit kan neem wat die HERE jou God jou sal gee.” (Deuteronomium 16:19-20). 

 

“Sekerlik, afpersing maak ‘n wyse dwaas, en ‘n geskenk bederwe die hart.” (Prediker 7:7). 

 

“Jou vorste is opstandelinge en metgeselle van diewe; elkeen van hulle het omkoopgeskenke lief en jaag beloninge na.  Aan die wees doen hulle geen reg nie, en die saak van die weduwee kom nie voor hulle nie.” (Jesaja 1:23). 

 

“Want Ek weet dat julle oortreding menigvuldig en julle sondes geweldig is, julle wat die vyande is van die regverdige, wat omkoopgeld aanneem en die behoeftiges wegstoot in die poort.” (Amos 5:12). 

 

“Sy hoofde spreek vonnisse uit vir ‘n geskenk, en sy priesters gee onderrig vir loon, en sy profete is waarsêers vir geld.  Nogtans steun hulle op die HERE en sê:  Is die HERE nie in ons midde nie?  Geen onheil sal ons wedervaar nie!… Na die kwaad gaan die hande uit, om dit dapper te doen.  Die vors eis, en die regter vra betaling, en die groot man spreek die begeerte van sy siel uit, en hulle verdraai dit alles.” (Miga 3:11, 7:3). 

 

Gee geskenke om dankie te sê nádat die guns aan jou bewys is – nie vooraf om die guns gedoen te kry nie.  Wees buitendien altyd agterdogtig oor dinge wat in die geheim gedoen word (1 Johannes 1:5-10).