Moenie in jouself glo nie

Cat seeing Lion in mirror

Dit is erg dat die wêreld vir jou sê om in jouself te glo.  Maar dit is erger dat Christelike boodskappe op Whatsapp en Facebook vir jou sê om dit te doen, en dat Christelike sprekers by vroue kampe hierdie denke aanmoedig.  Jes.21:11-22:25 wys vir ons wat met Israel en die nasies gebeur het toe hulle in hulleself geglo het, en nie in die Here nie.

 

Edom (21:11-12)

Een van my vriende het verlede jaar deur diep waters gegaan.  Teen die einde van die jaar het dinge beter geraak.  Maar die son het net vir ‘n maand of twee geskyn, toe iets harder hom getref het.  In 21:11-12 het dit met Duma en Seïr in Edom gebeur (vgl. Gn.32:3).

 

Edom was suid-oos van die Dooie See.  Iemand het ‘n boodskapper van Seïr af na Jesaja toe gestuur (21:11).  “Wagter, hoe ver is dit in die nag?” het hy twee keer in desperaatheid gevra.  Edom wou eintlik geweet het of die nag van Assirië se verwoesting amper verby was.

 

Die wagter het geantwoord:  ‘Die verdrukking sal verbygaan en die oggend sal weer kom.  Maar dan sal dit weer nag word.  Moet dan nie te gou bly raak nie.  Maar moet ook nie in moedeloosheid verval nie, aangesien dinge wel in die toekoms beter sal word.  Ek is nie presies seker wanneer nie, maar dit sal gebeur.  Stuur dus later weer ‘n boodskapper om uit te vind.’ (21:12).

 

Die groot les wat ons in hierdie verse leer, is dat ons op die Here moet wag.  Edom het dit nie gedoen nie, en daarom het die Here hulle tot ‘n einde gebring (Obadja).

 

Wanneer jy deur ‘n krisis gaan, help dit nie jy raak ongeduldig of kwaad vir die Here nie – dit gaan nie die situasie verander nie.  Vra eerder vir die Here om jou deur die Woord te lei (21:11).

 

Moenie opgee as Hy jou nie dadelik antwoord nie, of as dinge eers slegter raak voor dit beter raak nie; wag op die Here (21:12).  Onthou dat niemand sy planne kan keer nie, al lyk dit ook vir jou of niks gebeur nie.  Wag geduldig op die Here, volhard deur die beproewing, en moenie op jouself vertrou nie.

 

Arabië (21:13-17)

Dedan, Tema en Kedar was Arabiese stamme uit Abraham se nageslag by Ketura en Hagar (Gn.25:3, 13).  Die karavane van die Dedaniete het in die bosse van Arabië weggekruip, omdat hulle die Assiriërs gevrees het (21:13).  Hulle sou vir die Assiriërs se swaarde en boë gevlug het (21:15).  Die Temaniete sou hulle met water uit die oase, en met kos gehelp het (21:14-15, vgl. Job 4:1, 6:19).

 

Die Arabiere se wedersydse ondersteuning het egter nie gehelp nie.  Binne ‘n werksjaar sou die heerlike Kedarstam en haar boogskutters tot ‘n val gekom het (22:16-17).  Die Arabiere wat op mekaar gesteun het, sou uitgedun wees (21:17).  Soos die God van Israel dit voorspel het, het dit gebeur (21:17).

 

Die les in hierdie verse is dat die wêreld nie die middele het om hulle probleme op te los nie, al help hulle ook mekaar (21:13-17).  Hulle mag dalk vir tyd en wyl ‘n oplossing vind (21:13-15), maar op die einde is daar niemand wat hulle kan help nie (21:16-17).

 

Waarop sal hulle staatmaak as die rykdom waarin hulle geroem het gesteel word, as die mense in wie hulle gehoop het sterf, of as die gesondheid waarop hulle vertrou het ingee?  God is die enigste Rots op wie jy kan steun:  “Hy alleen is my rots en my heil, my rotsvesting; ek sal nie grootliks wankel nie.” (Ps.62:3).

 

Vertrou op Hom en op niemand anders nie, ook nie op jouself of op dit wat jy vir die Here doen nie.  Wat gaan jy doen as jy so siek raak dat jy nie meer instaat is om te bedien of jou Bybel te lees nie?  Maak dus seker dat jy op Christus alleen vertrou.

 

John Paton het vir ‘n hele nag in ‘n boom weggekruip, terwyl die kannibale deur die bos gehardloop het om hom dood te maak.  Hy het niemand gehad om hom te help nie, en het sy hart voor die Here uitgestort.  Die nabyheid van Jesus het hom vertroos.  Hy skryf:  ‘If thus thrown back upon your own soul, alone, all, all alone, in the midnight, in the bush, in the very embrace of death itself, have you a Friend that will not fail you then?’[1]

 

Jerusalem (22:1-25)

Jare gelede het my oom se buurman homself doodgeskiet.  Dit was ‘n nare storie toe my oom op die toneel afgekom het.  Die familie het egter nie omgegee nie.  Hulle het die begrafnis as ‘n geleentheid beskou om dronk te word, losbandig op te tree, en laf te wees.  Dit is hoe Jerusalem in Jes.22 was.

 

Die vallei van die visioen verwys na Jerusalem wat deur berge omring is (22:1, 7, Ps.125:2).  Dit is hiér waar Jesaja sy visioene gehad het.  God se volk het egter geen vooruitsig gehad van die oordeel wat oppad was nie.  Hulle het op die huise se plat dakke geklim en fees gevier terwyl die Babiloniërs Jerusalem omsingel het en mense van die honger vergaan het (22:1-2, 13).

 

Toe die leiers uit die stad uit gevlug het, het die Babiloniërs hulle sonder moeite gevang (22:3, 2 Kon.25:3-7).  Jesaja het geweet dat die stad verwoes sou word, en daarom het hy nie saam met die res partytjie gehou nie maar gehuil (22:4).  Hy wou alleen gehuil het, en nie die goedkoop troos gehad het van mense wat sê dat alles ‘okay’ gaan wees, terwyl hy geweet het dit gaan nie ‘okay’ wees nie (22:4).

 

Die Babiloniërs sou Jerusalem se mure in die vallei van die visioen platgeslaan het (22:5).  Die geskreeu van die inwoners sou in die berge ge-eggo het (22:5).  Soos God dit bepaal het, het dit gebeur (22:5).  Elam en Kir het die Babiloniërs teen Jerusalem gehelp; soldate en strydwaens het die valleie gevul; perderuiters het buite die stadspoorte gewag (22:6-7).

 

God het nie meer vir Israel beskut nie, maar dit het haar nie gepla nie (22:8, Ps.105:39).  Sy het nie op die ewige God vertrou nie, maar op haar wapens, mure en voorraad (22:8-11, 1 Kon.10:17, 2 Kron.32:4-5, Jer.33:4).

 

Die volk moes berou gehad het en dit gewys het, maar in stede daarvan was hulle bly en het hulle fees gevier asof niks verkeerd is nie (22:12-13).  “Laat ons eet en drink, want môre sterf ons,” het hulle gesê (22:13).  Moes hulle hulle nie eerder tot die Here bekeer het, as om vir ‘n laaste keer fees te vier nie (22:13)?

 

Die mense wat só gelewe het, kon nie vergewe word nie, maar hulle sou in hulle sonde gesterf het (22:14).  Hoe kon die Here hulle vergewe het as hulle op hulleself vertrou het en nie op Hom nie (Heb.10:26, 29)?

 

Sebna in beheer van die koning se paleis was so (22:15).  Sy arrogante trots was tipies van die volk s’n.  Hy het nie omgegee oor wat ná die dood met hom gaan gebeur nie (22:13), solank hy in ‘n koninklike graf gelê het en mense hom op sy begrafnis geprys het (22:16).

 

Hieroor het Jesaja hom aangspreek:  ‘Wie dink jy is jy (22:16)?  Jy is gans en al te seker van jouself en van jou belangrike posisie.  Soos iemand ‘n bal uit ‘n slingervel gooi, sal die Here jou gryp en met geweld na ‘n ver land toe gooi (22:17).  Daar sal jy sterf en nié in die koninklike graf lê soos jy gedink het nie (22:18, 16).  Egipte se strydwaens waarop jy vertrou het, sal saam met jou daar lê (22:18, 31:1, 36:9).  Niemand sal jou prys wanneer jy weg nie, maar jou as die skande van die koning se huis onthou (22:18).

 

‘Die Here sal jou uit jou amp uit verwyder; Hy sal jou “demote” en afbring aarde toe (22:19, 15, 36:22).  Hy sal Eljakim die seun van Hilkia as sy kneg roep en hom in jou plek aanstel (22:20, 37:2).  Hy sal jou leierskleed, gordel en gesag vir hom gee (22:21).  Hy sal soos ‘n vader wees vir die volk (22:21, Gn.45:8).  Omdat die sleutel van Dawid op sy skouerband is, sal net hý die gesag hê om te besluit wie in die paleis mag inkom en wie nie (22:22).

 

‘Die Here sal hom soos ‘n stewige pen vasslaan (22:23).  Hy en sy familie sal egter sy ereplek en rykdom misbruik om hulleself te bevoordeel (22:23-24).  Soos potte en koppies wat aan ‘n kombuishak hang, sal Eljakim se familie op hom steun om hulle te dra (22:24).  Die populariteit sal vir hom te veel raak, sodat hy en sy familie onder die gewig knak (22:25).  So het die Here gespreek, en so sal dit gebeur (22:25).’

 

Wat leer Jes.22 vir ons?

 

[1] Ons land is op ‘n slegte plek.  Terwyl Knysna en die Bloemfonteinse stadsaal afbrand, terwyl misdaad toeneem en die regering korrup is, lê ons nie op ons gesigte voor die Here nie, maar leef ons in vrolikheid en sonde, asof daar geen oordeelsdag, hemel en hel is nie (22:2, 13, 1 Kor.15:32).

 

Moenie dat die wêreld jou onsensitief maak, sodat hierdie dinge jou nie pla nie.  Bid vir ons land; treur en moenie lag nie (22:12-13, Jk.4:9).  Wees soos Jesaja en sien die werklike toestand van sake (22:4).

 

[2] Ons het die Here nodig (22:11b).  In ‘n era van wetenskaplike navorsing en tegnologiese vooruitgang, moet ons nie dink ons is selfgemaakte mense wat nie die Here nodig het nie (22:8-11a).  “Vertrou op die HERE met jou hele hart en steun nie op jou eie insig nie.  Ken Hom in al jou weë, dan sal Hy jou paaie gelykmaak.” (Sp.3:5-6).  Vertrou jy op jouself en nie op die Here nie?  Het jy opgehou om te bid en jou Bybel te lees?

 

[3] Moenie soos Sebna te veel van jouself dink nie (22:16).  Daar bestaan iets soos ‘n gesonde menswaardigheid en selfrespek, maar dit is glad nie waar dat jy ‘n fantasiese selfbeeld moet hê, sodat jy elke dag in die spieël vir jouself sê hoe goed, mooi en suksesvol jy is nie.  Dit is niks anders as hoogmoed nie.  En as jy hoogmoedig is, sal jy hard val (22:15-19, Sp.16:18).

 

[4] Dié wat op hulleself en hulle eie vermoeëns vertrou, vertrou nie op die Here nie, en kan nie gered word nie (22:14, Lk.18:9-14).  Hulle hoop is ydel en leeg; dit kan hulle nie red nie.  Net dié wat in Christus glo kan met sekerheid weet dat God hulle nou en op die oordeelsdag sal red (Rm.8:1).  Moet dan nie op jouself vertrou nie, maar op die Here.

 

[5] Wat mense op jou begrafnis van jou sê is nie naastenby so belangrik soos waar jy sal wees wanneer hulle dit sê nie (22:16-18).  Sal jy in die hemel of in die hel wees?  Dit is die groot vraag wat jy vir jouself moet vra.  Dié wat op Jesus vertrou en in Hom glo sal in die hemel wees.  Hy het die sleutel van Dawid om ons in die Koninkryk van God te laat inkom (Op.3:7, Lk.10:21-22).

 

[6] Moenie op ander vertrou en in hulle glo om jou te red nie (22:23-25).  Jy kan nie hemel toe gaan omdat jou pa ‘n dominee was, of omdat jou ouma die Here gedien het nie.  Jy kan nie op grond van jou ouers se geloof gedoop word en dink dat jy nou deel van God se spesiale se verbond met die kerk is nie.

 

Jou geloof moet op niemand anders rus as op Jesus en sy verlossingswerk nie.  Om op jouself of iets anders te vertrou, is om op sand te bou.  As die hooggety van God se oordeel inkom sal die sandkasteel van jou lewe inmekaar tuimel.  Vertrou daarom op die Here en nie op jouself nie.

 

[1] John G. Paton: Missionary to the New Hebrides, p.200

Advertisements

Skepties oor die opstanding

Sceptic

In die 18de en 19de eeu het mense gesê dat hulle verlig geword het. Vir hulle was die mens se vermoeë om te redeneer alles.  Geen regdenkende mens kon meer in die ‘feëverhale’ van Jesus se opstanding en wonderwerke glo nie.

 

Maar die bewyse van sy opstanding is oorweldigend, sodat die skeptiese mense wat dit verwerp eintlik dié is wat logiese denke by die venster uitgegooi het.  As jy Jh.20:19-31 met ‘n oop kop lees, sal jy dit sien.

 

Jesus en die dissipels (v.19-23)

Ek het eenkeer na ‘n inbel program geluister waarin ‘n ateïs gesê het dat daar meer bewyse vir die bestaan van ‘aliens’ is, as vir God se bestaan. As ‘n Christen negatief hierop reageer, sal hulle hom afskiet en sê dat hy bevooroordeeld is.  Maar as ‘n eks-ateïs soos C.S. Lewis negatief reageer, is dit ‘n ander storie; hulle kan nie sê dat hy bevooroordeeld is nie, omdat hy self op ‘n tyd aan húlle kant van die heining gestaan het.

 

En so is dit ook met die dissipels en Jesus se opstanding. As hulle dit verwag het, kon ons nog gesê het dat hulle gehallusineer het of dat hulle dit opgemaak het.  Maar nie een van hulle het dit verwag of eers geglo toe die vroue dit vir hulle vertel het nie (Lk.24:9-11).  Hulle was skepties en moes sy opstanding met hulle sintuie ervaar het voor hulle dit geglo het.  Ons hoef daarom nie skepties te wees en te wonder of die dissipels se getuienis van Jesus opstanding waar is nie.

*****

Jesus het reeds in v.11-18 aan Maria Magdalena verskyn, en daarna aan die ander vroue (Mt.28:9). In die middag het Hy aan nog twee dissipels verskyn wat oppad was na ‘n dorpie met die naam van Emmaus, en ook aan Petrus (Lk.24:13-32, 34, 1 Kor.15:5).

 

Toe dit aand geword het, was die dissipels bymekaar (v.19). Thomas was nie daar nie, en Judas ook nie (v.24, Mt.27:5).  Die tien apostels was daar, asook ‘n paar ander dissipels en die Emmaus-gangers wat oomblikke tevore daar aangekom het (v.19, Lk.24:33).  Hulle wóú nog vertel het dat hulle vir Jesus gesien het, maar die ander het hulle voorgespring en gesê dat Jesus aan Petrus verskyn het (Lk.24:34).  Daarna het die Emmaus-gangers ook húlle storie vertel (Lk.24:35).

 

Maar die opgewondenheid het nie hulle vrese gekeer nie: hulle was agter geslote deure, omdat hulle bang was vir die Jode (v.19).  As die Jode hulle Leier doodgemaak het, sou hulle sy dissipels nie gespaar het nie.  Maar die vrees in hulle harte kon nie die opgewondenheid demp nie.

 

Terwyl hulle stories uitgeruil het, het Jesus in hulle midde gestaan (v.19, Lk.24:36). Die teks sê nie dat Hy soos ‘n gees deur die muur geloop het nie (kontr. Lk.24:37-39).  Maar dit kan wees dat Hy in sy almag die geslote deur oopgemaak het, en dat die dissipels te ‘blind’ was om dit te sien (Lk.24:16, 32, Hd.5:19, 23, 8:39, 12:10, 18).[1]

 

Jesus het hulle met die tipiese Hebreeuse shâlôm gegroet.[2]  ‘Vrede vir julle!’ het Hy gesê (v.19).  Hy het dit meer as net ‘n blote ‘hello’ bedoel.  Die punt was eerder dat daar deur sy kruisdood vrede tussen God en die mens was (Rm.5:1, Kol.1:20).

 

Die dissipels was nie dadelik bly nie, omdat hulle gedink het hulle sien ‘n spook (Lk.24:37). Jesus het hulle gerusgestel en vir hulle gesê om aan sy hande, voete en sy te vat (v.20, Lk.24:39, 1 Jh.1:1).  Hy het die kruiswonde vir hulle gewys (Lk.24:40).  Hulle was verwonderd en bly (v.20, 16:22), maar het nogsteeds nie heeltemal geglo nie (v.20, Lk.24:41).  Jesus het toe ‘n stuk vis voor hulle geëet (Lk.24:41-43).

 

Omdat hulle nogsteeds bang was, het Jesus hulle met sy vrede verseker (v.21). Hy het toe hulle harte oopgemaak om die profesieë oor sy kruisdood en opstanding te verstaan (Lk.24:44-46).  Soos wat die Vader Hóm gestuur het om deur sy kruisdood vrede te bewerk, het Hy sy dissipels gestuur om hierdie boodskap van vrede aan al die nasies die verkondig (v.21, 3:17, Lk.24:47-48, Jes.52:7).

 

Daarna het Hy op hulle geblaas en gesê hulle moet die Heilige Gees ontvang (v.22). Wat het hierdie aksie beteken?  Jesus het nie bedoel dat hulle nou eers tot bekering gekom het nie.  Sy aksie het te doen gehad met die prediking van die evangelie, en nie met hulle persoonlike bekering nie (v.21-23).

 

Soos wat die Here in Gn.2:7 sy asem in Adam geblaas het, het Hy in Jh.20 gewys dat Hy deur die dissipels se evangelie-prediking ‘n nuwe skepping in mense se harte sou bring (v.21-23, 2 Kor.5:7).  Sommige dink dat die dissipels die Heilige Gees hier soos ‘n asem en druppels ontvang het, terwyl hulle Hom soos ‘n rukwind en stortreëns ontvang het op Pinksterdag.

 

Maar in v.21 het Jesus gesê dat Hy die dissipels stuur, terwyl Hy volgens Lk.24:49 en Hd.1:4-5, 8 duidelik gesê het hulle moet vir die uitstorting van die Heilige Gees wag voordat hulle uitgaan.  Dus was Jesus se opdrag in v.21 ‘n voorskou van wat hulle ná sy hemelvaart moes doen.

 

Net so was sy aksie in v.22 ‘n waarborg dat Hy 50 dae later die Heilige Gees oor hulle sou uitstort.  As die vers beteken dat hulle reeds met die Heilige Gees gedoop is, dan was Thomas, die vroue, en baie ander dissipels nie daar om Hom te ontvang nie.

 

Die teks wys eerder dat Christus hulle deur die Gees bekragtig het om in die evangelie God se vergifnis vir mense te bring (v.23, Mt.16:18-19). Vir mense wat in hulle sonde volhard het kon die dissipels gesê het dat Here nie hulle sondes sal vergewe nie (v.23, Mt.18:18, 15-17).  Dié vers het dan niks te doen met Katolieke priesters wat maak asof hulle die volmag het om mense se sondes te vergewe nie.

 

Die punt van hierdie verse is eintlik om vir ons sterk bewyse van die opstanding te gee. Laat my asb. toe om te verduidelik.

 

[1] Soos hierbo genoem, het die skeptiese dissipels Hom gesien en aan Hom gevat. Is dit moontlik dat almal van hulle gehallusineer het – veral as Jesus op verskillende tye aan baie mense verskyn het (Hd.1:3, 1 Kor.15:5-8)?

 

[2] Deur die eeue het Christene wat vir hulle geloof vervolg is, ‘n onverklaarbare en bonatuurlike vrede ontvang (v.21, 14:27, 16:33). Is dit moontlik om op die brandstapel jou lewe vir Jesus te gee en liede te sing, as jy nie seker is dat Hy regtig opgestaan het nie?

 

[3] Mense wie se gewetens hulle gepla het, het vrede ontvang toe hulle in Christus geglo het en vir sy vergifnis gevra het (v.19, 21, 23, 26). Hulle en dié wat hulle ken kan daarvan getuig dat hulle lewens handomkeer verander het.  Ja, die Gees van die lewende Christus het hulle lewens getransformeer (v.22).

 

Wie anders as Jesus kan maak dat depressiewe mense blymoedig geword, dat twisgierige mense vredeliewend word, dat harde mense sag word, dat chaotiese mense ordelik word, dat slegte mense goed word, dat ongeduldige mense geduldig word, dat onrein mense rein word, dat nors mense vriendelik word, dat vuil mense skoon word, dat dronk mense nugter word?

 

Jesus en Thomas (v.24-29)

Die Jehova’s Getuies het ‘n paar teorieë om te verduidelik hoekom Thomas vir Jesus sy Here en God genoem het. Volgens een teorie het Thomas by die Here God gesweer dat hy nou in Jesus se opstanding glo.  Volgens ‘n ander teorie het Thomas vir Jesus here of mnr. genoem, en daarna vir God aanbid.  ‘n Ander teorie sê dat hy so geskrik het, dat hy ‘Here’ en ‘God’ as vloekwoorde gebruik het.

 

Maar geeneen van hierdie teorieë kan teen die konteks van Johannes, of teen die res van die Skrif opmeet nie. Die botsende teorieë wys ook dat hulle nie ‘n idee het van wat die teks eintlik beteken nie.

 

‘n Vrou wat saam met my suster werk, het vir haar gesê om Johannes te lees. ‘As jy dít doen, sal jy besef dat Jesus nie God is nie,’ het sy gesê.  Die waarheid is dat Johannes presies die teenoorgestelde wil wys.  Min verse wys dit duideliker as Jh.20:28.

*****

Thomas die tweeling [Gk. Didumos] was een van die twaalf (‘n generiese term), maar was nie daar toe Jesus aan die dissipels verskyn het nie (v.24).  ‘Ons het die Here gesien!’ het die ander vir hom gesê (v.25).  Hy het dit nie geglo nie, en het seker gedink dat hulle ‘n gees gesien het.  ‘Tensy ek nie die spykermerke en die sy-wond sien en daaraan vat nie, sal ek nooit glo dat Jesus uit die dood uit opgestaan het nie,’ het hy gesê (v.25, 4:48, Ps.22:17).

 

Agt dae later – getel van dié Sondag af tot by die volgende een – was die dissipels weer agter geslote deure bymekaar, en was Thomas by hulle (v.26, 19). Soos in v.19 het Jesus op een of ander manier deur die geslote deure gekom en tussen hulle gestaan (v.26).  Weer het Hy hulle met die vrede van God se verlossing gegroet (v.26).

 

Jesus het toe vir Thomas die spykermerke in sy hande gewys en die wond in sy sy (v.27). ‘Sit jou vinger in die spykermerke en jou hand in my sy,’ het Hy vir hom gesê.  ‘Moenie ongelowig wees nie, maar gelowig’ (v.27).  Jesus se kennis van Thomas se geheime woorde en gedagtes het hom laat besef dat Hy God is (v.28, Ps.139:2).  Die opstanding het dit bevestig (v.28, Rm.10:9, Fil.2:9-11).

 

Thomas het toe bely dat Jesus die Here en God van die Ou Testament is (v.28, 1:1, 5:23, Ps.35:23). Hy het dit persoonlik gemaak toe hy van my Here en my God gepraat het (v.28).  Dit kon nie anders gewees het nie, omdat Jesus ook vir Thomas deur sy kruisdood en opstanding gered het.  Jesus het hom aangeprys omdat hy geglo het (v.29).  Daar was ook groot seën vir dié wat nié soos Thomas en die res van die dissipels vir Jesus gesien het nie, maar tog geglo het (v.29, 2 Kor.5:7, 1 Pt.1:8).

 

Dit is nie nodig dat jy vir Plato of Farao moes gesien het om te glo hulle het bestaan nie.  En net so kan ons op grond van die menigvuldige getuienis van ander glo dat Jesus uit die dood uit opgestaan het.  Vir mense soos die Ou Apostels en liberale teoloë, is dit genoeg dat Jesus ‘geestelik in jou hart’ opgestaan het.

 

Maar vir Thomas was dit nie genoeg nie. Hy wou vir Jesus gesien het en aan Hom gevat het.  Vir hom sou die liggaamlike opstanding bewys het of Jesus die Messias en die Seun van God is of nie.  Hy sou nie geval het vir ‘n akteur wat min of meer soos Jesus gelyk het nie.  Vir hom moes die liggaam wat hy gesien het dieselfde een gewees het wat gekruisig is; hy wou die merke in Jesus se hande en sy gesien het.  Maar hy was nie tevrede om dit net te sien nie, want anders kon iemand dit dalk met grimmering nagemaak het:  hy wou aan die wonde gevat het om te voel of dit eg is.

 

Wat moet ons uit Thomas se ongeloof leer? Ons moet leer dat ons partykeer net soos hy is, en sigbare bewyse soek voordat ons glo.  Maar dis nie altyd nodig vir sigbare bewyse voor ons glo nie (v.29).  Ek bedoel nie dat geloof ‘n blinde sprong in die donker is nie.  Trouens, geloof is gebasseer op Jesus se Persoon en op die historiese feite van sy kruisdood en opstanding.

 

Maar as ons in Jesus wil glo, moet ons die getuienis van mense kan aanvaar wat hierdie dinge met hulle eie oë gesien het, en dit in die Bybel opgeteken het. As ons nie hulle getuienis kan glo nie, sal niks ons oortuig nie (Lk.16:31).  Moet dan nie vir enige bewyse buite die Bybel soek nie, maar lees die getuienis van die vier Evangelies noukeurig om te sien of die apostels se getuienis waar is, en of Jesus regtig uit die dood uit opgestaan het.  Uiteindelik sal jy moet erken dat die Bybel waar is, en dat jy geen gronde het om dit te betwyfel nie.

 

Jesus en jy (v.30-31)

Ek onthou hoe ek 2½ jaar gelede vir een man en vrou gesê het om Johannes te lees. Hulle het teruggekom en geglo dat Jesus die Messias en die Seun van God is.  Hulle kon nie ophou om te vertel hoe wonderlik Hy is nie.  Ek het hulle vir ‘n jaar lank gedissipeleer, en vandag volg hulle nogsteeds vir Jesus.

 

Volgens v.30-31 is dit die rede hoekom Johannes die boek geskryf het, en sewe van Jesus se wonderwerke opgeteken het. Jesus het natuurlik baie meer as net sewe wonderwerke gedoen (v.30, 21:25).  Maar Johannes het dié wonderwerke opgeteken, sodat ons in Jesus kan glo, al het ons Hom nie gesien nie (v.29-31, Rm.10:17).

 

Die wonderwerke is eintlik tekens wat bewys dat Jesus die Seun van God en die Messias is (v.30). Die vermeerdering van die brood wys bv. dat Hy die Brood van die Lewe is (6:35), terwyl die opwekking van Lasarus vir ons wys dat Hy die Opstanding en die Lewe is (11:25).

*****

Wat bedoel Johannes wanneer Hy sê dat Jesus die Seun van God en die Messias is? ‘Seun van God’ beteken dat Jesus gelyk is met die Vader (Jh.5:18 e.v., 10:33, 36,vgl. Kol.1:19, 2:9, Heb.1:3).  ‘Messias’ beteken dat die Vader Hom gesalf of afgesonder het, om deur sy kruisdood en opstanding die Verlosser van sondaars te wees (Jes.53).  Aan dié wat só in Hom glo, sal God die ewige lewe in sy Naam gee (v.31, 3:15-16, 10:10, 17:3).

 

Niemand wat dan Jesus se volkome Godheid en sy Messiaskap ontken, kan die ewige lewe ontvang nie (v.31). Jesus het in 8:24 gesê dat dié wat nie glo dat Hy die God (EK IS) van Eks.3:14 is nie, in hulle sondes sal sterf.  Glo jy dit?  Het jy al sy Goddelike krag en lewe in jou hart ervaar?  Is jy vry van jou sonde, omdat Jesus jou gered het?  Is Hy jou persoonlike Here en Verlosser?  Wat help dit jy glo in sy wonderwerke en in sy opstanding, as jy nog nie die wonderwerk daarvan in jou lewe ervaar het nie?

 

‘n Outeur genaamd Lee Strobel het dit ervaar toe hy moeite gedoen het om Jesus se opstanding te ondersoek. Hy was skepties toe hy begin het, maar moes op die einde die knie voor die opgestane Christus buig.  Sy boek, The Case for Christ gee vir ons ‘n idee van die pad wat hy gestap het.  Ek hoop van harte dat jy hierdie selfde lewe ontvang het, en dat jy nie skepties sal wees oor Jesus se opstanding nie.

 

[1] Wayne Grudem gee ‘n volledige bespreking hiervan op pp.610-613 van sy Systematic Theology.

[2] Johannes het nou wel in Grieks geskryf, maar Jesus sou Hebreeus of Aramees met die dissipels gepraat het.

Die evangelie in ’n neutedop

nutshell

 

Paulus het ‘n paar boeke vol geskryf waarin hy die evangelie ontrafel het.  Die hele Romeine handel oor die teorie en praktyk van hierdie één onderwerp.  Ons moet egter nie net een aspek daarvan bestudeer nie, maar ook die geheelbeeld kry.  En dit gee Rm.1:17 vir ons.

 

God se geregtigheid

Wat is die geregtigheid van God waarvan Paulus in v.17 praat?  ‘n Mens kan skaars hierdie vraag beantwoord sonder om aan Martin Luther te dink.  Hy wou geweet het hoe hy, ‘n verlore sondaar, aanneemlik kan wees voor God.

 

Die geregtigheid van God in Rm.1:17 het hom mal gemaak.  Hy het gedink dit verwys na God se regverdige karakter waardeur Hy sondaars straf.  ‘Ek het die geregtigheid van God gehaat,’ het hy gesê.  ‘Ek was kwaad vir God.  Deur die mens se erfsonde is hy reeds vir ewig verlore.  Die Tien Gebooie verpletter ons.  En asof dit nie genoeg is nie, dreig die Here ons nog verder met sy geregtigheid en toorn wat in die evangelie geopenbaar word!’

 

Maar na ‘n lang gestoei het die Here sy oë oopgemaak om Paulus se woorde te verstaan:  God het sy geregtigheid as ‘n gratis geskenk belowe aan dié wat in sy Seun glo.  ‘Ek het gevoel dat ek opnuut gebore is, en dat ek deur die oop hekke van die paradys ingegaan het,’ het hy gesê.[1]

 

Maar op daardie stadium (1513) het Luther nog gedink dat regverdigmaking ‘n aksie van God is waardeur hy die sondaar se natuur verander (die Bybel noem dit wedergeboorte).  Hy het eers in 1518/19 besef dat regverdigmaking die aksie van God is waardeur Hy dié wat in Jesus glo, onskuldig en regverdig verklaar.[2]

 

Waar Adam en die res van die mensdom gefaal het, was Jesus Christus volmaak gehoorsaam aan die Vader.  Hy het ook die straf wat ons verdien het op Homself geneem aan die kruis.  Dié wat in Hom glo se sonde word uit die rekordboeke uit verwyder (Kol.2:14); God reken dan sy Seun se volmaakte geregtigheid aan hulle toe, asof dit húlle was wat die wet perfek gehoorsaam het (2 Kor.5:21).

 

Dít is die geregtigheid van God waarvan Paulus in v.17 praat.  En dit is hiérdie geregtigheid wat maak dat die evangelie nie net nuus is nie, maar goeie nuus.  Dit is die hartklop van die evangelie.  Elke ander godsdiens sê:  ‘Probeer net ‘n bietjie harder en hoop vir die beste.’  Die evangelie sê:  ‘Jy kan niks doen om jouself te red nie; God het alles gedoen.  Hy is jou enigste hoop om gered te word:  sý perfekte lewe, kruisdood en opstanding.’

 

Omdat Christus dan ons geregtigheid is (Jer.23:6, 33:16, 1 Kor.1:30), kan ons net aanneemlik wees voor God as Hý in ons plek staan.  Dus moet ons saam met Paulus en Luther begeer om “in Hom gevind te word, nie met my geregtigheid wat uit die wet is nie, maar met dié wat deur die geloof in Christus is, die geregtigheid wat uit God is deur die geloof” (Fil.3:9).

 

Sonder hierdie geregtigheid is ons oppad hel toe en is daar vir ons geen hoop om in God se heilige teenwoordigheid in te kom nie.  Volgens 3:21 help dit nie eers jy onderhou die wet om God se guns te probeer wen nie:  “Maar nou is die geregtigheid van God geopenbaar sonder die wet”.  Daar is net een manier om hierdie geregtigheid te kry.  En dit lei ons na die volgende punt toe.

 

Die sondaar se geloof

Ongelowiges het ‘n lae siening van God.  Hulle dink dat hulle Hom deur hulle onvolmaakte gehoorsaamheid tevrede kan stel.  Wanneer Hy hulle deur die wet van hulle sonde oortuig, probeer hulle om een of ander betaling te maak sodat Hy hulle sal vergewe.  Martin Luther en George Whitefield het dit gedoen.[3]

 

Beide van hulle het growwe klere gedra en hulleself in die winter laat koud kry, in die hoop dat hierdie kastyding die Here tevrede sou stel.  Beide van hulle het vir ure op die grond gelê en hulle sondes bely.  Beide van hulle het vir lang tye gevas, sodat hulle liggame swak geword het.

 

In ons kultuur is mense nie so fanaties nie.  En tog het ons ‘n manier ontwikkel waardeur ons probeer om onsself teen die blitsende pyle van God se wet te beskerm.  Wanneer die wet ons in ‘n hoek druk sê ons:  ‘Niemand is perfek nie; dit is maar net menslik om te sondig.’

 

Maar waar het God gesê dat Hy vir ons twee of drie gratis sondes gee?  En wie het gesê dat dit normaal is om te sondig?  Is dit nie abnormaal en die gevolg van die sondeval nie?  Of het die Here sy heilige standaard verlaag en sy volmaakte karakter gekompromeer om by ons aan te pas?

 

Om jou sonde te verskoon of dit met godsdienstige dade te probeer regmaak, gaan nie werk nie.  Daar moet ‘n ander oplossing wees.  En dit is die een wat Paulus in v.17 gee:  “uit geloof tot geloof”.  Dit beteken eenvoudig dat Christus se geregtigheid in die evangelie van begin tot einde deur die geloof verkry moet word.  En as gevolg hiervan kan alle godsdienste in twee kampe verdeel word:

 

[i] Dié waarin mense dink dat hulle in hulleself goed genoeg is om die Here se guns te wen.

 

Soos ‘n klein seuntjie wat dink dat hy nie sy pa se hulp nodig het om oor die straat te loop nie, dink hulle dat hulle nie Jesus se geregtigheid nodig het om voor God aanvaar te word nie.

 

“Want omdat hulle die geregtigheid van God nie ken nie en hulle eie geregtigheid probeer oprig, het hulle hul aan die geregtigheid van God nie onderwerp nie.” (10:3).

 

Hierdie mense vertrou op hulleself en hulle pogings om regverdig te wees voor God.  George Whitefield het gesê dat dit makliker is om met ‘n tou van sand na die maan toe te klim, as om deur jou goeie werke in die hemel te kom.[4]

 

[ii] Bybelse Christenskap waarin die mens homself as ‘n verlore sondaar beskou en geensins op sy goeie werke vertrou nie, maar op “die geregtigheid naamlik van God deur die geloof in Jesus Christus vir almal en oor almal wat glo” (3:22).

 

Die profeet se getuienis

Uit die apostel se aanhaling van Hab.2:4 leer ons dat die regverdige uit of deur die geloof sal lewe.  Maar vandag is daar mense wat dit nie verstaan nie.  Hulle sê dat geloof iets is wat ons tot ons redding bydra, die één ‘werk’ waardeur ons gered moet word.  Volgens hulle word ons nie deur ons geloof gered nie, maar op grond daarvan.  Die nuutse Afrikaanse Bybel vertaal dit ook so.

 

Maar geloof is nie die basis vir ons redding nie – Christus se lewe, kruisdood en opstanding is.  Geloof is maar net die kanaal waardeur ons hierdie geregtigheid van Christus ontvang (v.17).  Kom ek illustreer dit só:

 

Jy voel goor en maak ‘n afspraak by die dokter.  Hy sê vir jou dat jy terminaal siek is:  jy het net ‘n paar weke oor om te lewe.  Maar hy het ‘n vloeistof wat jou kan genees.  Vir die vloeistof om te werk moet hy dit direk in jou are inspuit.  Hy doen dit en jy word gesond.  Wat het jou genees:  die vloeistof of die inspuiting?  Die vloeistof natuurlik.  Maar hoe het hy die vloeistof in jou are gekry?  Deur middel van die inspuiting.

 

Net so is dit nie die inspuiting van geloof wat jou red nie, maar die vloeistof van genade.  Maar die enigste manier om die lewegewende vloeistof van genade te ontvang, is deur die inspuiting van geloof.  Jy kan dan nie sonder geloof gered word nie, maar dit is nie jou geloof wat jou red nie – dit is God se genade.

 

Dit was nog altyd die manier om gered te word, ook in die Ou Testament.  Eva, Moses, Rut en Dawid is nie deur hulle wetsonderhouding gered nie, maar deur hulle geloof in die Messias wat sou kom (vgl. Rm.4, Jes.53, Jer.23:5-6).  Hab.2:4 illustreer dit vir ons.

 

Die Here het vir Habbakuk gesê dat Hy vir Israel deur die Babiloniërs sou straf.  Dié wat hierdie waarskuwing geglo het en hulle bekeer het, sou gelewe het.

 

Net so waarsku die Here ons dat die finale oordeel oppad is.  Dié wat hulle bekeer en in Jesus glo, sal die ewige lewe ontvang (v.17, Jh.10:10, 17:3).

 

Die meeste Suid-Afrikaners het nog nooit hierdie lewe ontvang nie.  Ek twyfel ook nie vir ‘n oomblik dat sommige van hulle van tyd tot tyd in ons kerke sit nie.  Hulle het nog nooit die wonderlike waarheid van regverdigmaking deur die geloof verstaan, of die voordele wat daaruit voortspruit ervaar nie.

 

Hulle het nog nooit skuldig in die hof gestaan, en gesien hoe die Regter hulle boete betaal en hulle skuld afskryf nie.  Hulle het ook nog nooit gehoor dat Hy besluit het om hulle nie na die bouvallige huise van hulle sonde toe terug te stuur nie, maar dat Hy besluit het om hulle as sy kinders aan te neem, sodat die hemel met al sy skatte nou aan húlle behoort.

 

En hulle sal ook nie hierdie dinge verstaan, totdat hulle nie geloof verstaan nie.  Dit is tog deur geloof wat ons elke ander voorreg ontvang.  Daarom is dit baie belangrik om te verstaan hoe die Bybel geloof definieer.  As jy vir die deursnee Afrikaner vra wat geloof is, sal jy een van volgende antwoorde kry:

 

#1:  ‘Geloof is om te weet dat die Here daar is vir jou.  Hy help jou.  Bid daarom elke dag tot Hom, want sonder Hom kan jy nie deur die dag kom nie; sonder Hom kan jy nie lewe nie.’

 

Dit is ‘n tydelike geloof wat niks te doen het met reddende geloof nie.

 

#2:  ‘Geloof is iets wat jy moet uitspreek (‘positive confession’).  Jy moet genoeg geloof hê en in jou woorde glo.  Jy moet in jou geloof glo en nie twyfel nie.  As jy nie die geld of gesondheid kry waarvoor jy gebid het nie, is dit omdat jy nie genoeg geloof het nie.’

 

Hierdie is die Word of Faith beweging se vals geloof.  Dit is jammer dat baie mense dit met reddende geloof verwar.  Reddende geloof het niks te doen met hoe sterk of hoe swak jou geloof is nie.  Eintlik gaan dit nie eers oor jou geloof nie, maar oor die Een in wie jy glo.  Die Puritein,Thomas Watson, het gesê:  ‘A weak faith may receive a strong Christ… The promise [of salvation] is not made to strong faith, but to true [faith].’[5]

 

#3:  ‘Geloof is om te weet dat jy die potensiaal het om ‘n sukses van jou lewe te maak.  Glo daarom in jouself en die vermoeëns wat die Here jou gegee het.’

 

Te veel gelowiges weet nie hoe om te onderskei tussen die Bybel en die teorieë van moderne sielkunde nie.

 

#4:  ‘Geloof is ‘n risiko wat jy neem en ‘n sprong in die donker.  Ek sal eerder die kans vat en in Jesus glo as om uit te vind dat die hel regtig is, en dan vir ewig daar te moet brand.’

 

Iemand wat só praat wys dat hy nie reddende geloof verstaan nie.  Volgens die 1 Kor.15:1-19 en soortgelyke tekste rus ons geloof nie op die verrotte fondasie van ‘n onsekere hoop nie, maar op die historiese feite van Christus se ewige Godheid, sy vleeswording, sy kruisdood vir sondaars, sy begrafnis en sy liggaamlike opstanding.

 

“Die geloof dan is ‘n vaste vertroue op die dinge wat ons hoop [nie ‘n onsekere hoop nie, maar ‘n vaste Bybelse hoop], ‘n bewys van die dinge wat ons nie sien nie.” (Heb.11:1).

 

#5:  ‘Geloof is om vas te hou aan Jesus se kruisdood en opstanding, en om daarna te strewe om volgens die Bybel te lewe.’

 

Hierdie een is subtiel, maar dit is nie reddende geloof nie.  Dit is die leuen waarteen Paulus die Galasiërs gewaarsku het.  Hierdie mense sê dat geloof in Christus nie genoeg is nie (kontr. 3:28).  Hulle glo in redding deur geloof plus dinge soos kerkbywoning, tiendes, vas en gebed, Sabbatsonderhouding, hulp aan die armes, die navolging van ‘n sekere dieët, ens.  Hulle sê:  ‘As jy genoeg hiervan gedoen het, sal God jou sondige rekord skoonvee en jou regverdig maak (en ook hier is hulle definisie nie Bybels nie).’

 

#6:  ‘Geloof is om te weet dat Jesus die Seun van God is wat mens geword het, aan die kruis gesterf het vir ons sondes, en opgestaan het uit die dood – niks meer nie en niks minder nie.’

 

Vir baie van ons mense klink dit reg, maar ons moet hulle help om nie hiervoor te val nie.  Satan en sy demone glo dit ook, en hulle is nie gered nie (Mk.1:24, 5:7, Jk.2:19).  Om gered te word kan jy nie minder as dit glo nie.  Maar reddende geloof stop nie by die feite nie.  Om bloot op ‘n ‘altar call’ te reageer of ‘n sondaarsgebed op te sê sonder dat jy jou bekeer het, is nie reddende geloof nie.

 

Vandag is daar mense wat nie bekering by hulle definisie van geloof wil insluit nie, omdat hulle dit as ‘werk’ beskou.  In sommige gevalle is dit ‘n poging om vir geliefdes te skerm wat hulle ‘harte vir die Here gegee het’, maar nie verander het nie.  Volgens hulle is dié mense vleeslike Christene wat vir Jesus as Verlosser aangeneem het, maar nog nie as Here nie.

 

Maar Jesus (wat die Verlosser en Here is!) het gesê dat jy die boom aan sy vrugte sal ken.  Dit wys dan vir ons dat mense wat in Jesus glo maar hulle nie bekeer het nie, nie werklik in Hom glo nie.  Geloof en bekering is kante van dieselfde munt (Hd.20:21).  Ons kan praat van ‘n berouvolle geloof en ‘n gelowige bekering.  Om van jou sonde af weg te draai is bekering, en om na Jesus toe te draai is geloof.[6]  Hierdie geloof en bekering sal altyd lei tot goeie werke (Jk.2:14-26, 2 Pt.1:5-7).  John Piper sê:  ‘It is faith alone which justifies, but the faith which justifies is not alone.’[7]

 

#7:  ‘Geloof is om met sekerheid te weet dat jy aan Jesus behoort en dat jy oppad is hemel toe.’

 

Hier gaan jy vir die enkele depressiewe Eeyore’s in jou gemeente moet wys dat sekerheid van geloof nie dieselfde is as geloof nie.  Dit is moontlik dat iemand ware geloof kan hê, sonder dat hy of sy sekerheid van geloof het.  Jy sal hierdie mense moet help om objektief te fokus en nie subjektief nie.  Ware geloof fokus op Christus, en nie op ‘n gevoel wat jy in jouself het nie.

 

#8:

 

  • Geloof, soos bekering (Hd.5:31, 11:18, 2 Tm.2:25), is iets wat net God vir jou kan gee (Ef.2:8-9, Fil.1:29). Dit is Hy wat jou instaatstel om te kan
  • Geloof beteken om glad nie op jouself of jou pogings staat te maak om aanneemlik te wees voor die Here nie; geloof vertrou volkome op Christus se Persoon, lewe, kruisdood en opstanding. Werke verhef die sondaar; geloof verhef vir Jesus (Ef.2:8-9).
  • Geloof hou nie op wanneer jy tot bekering gekom het nie, maar hou aan totdat jy die dag doodgaan (Mt.10:22, Lk.22:32, Hd.14:22, Kol.1:23).
  • As beproewing maak dat jy nie meer in Jesus glo nie, het jy in die eerste plek nie reddende geloof gehad nie (Heb.10:38-39, 1 Pt.1:5-7).

 

Hierdie laaste definisie van geloof is die regte een.  Die ware Christen bely dit, al kan hy dit nie noodwendig in soveel woorde sê, of al die verse onthou nie.  Ons kan nie bekostig om op hierdie punt te wankel nie.  As iemand sê dat jy op enige ander manier gered kan word, is hulle onder God se ewige vervloeking (Gal.1:8-9).

 

Jy kan nie jou vingers kruis en hoop dat mense op jou begrafnis sal sê:  ‘As daar nou een persoon was wat reguit hemel toe is, is dit sy’ nie.  As jy dít dink, vertrou jy op jouself en is jy oppad hel toe.

 

Wees eerder soos die siek vrou wat in die 1700’s gelewe het.  Martin Boos, ‘n Duitse Katoliek, het haar besoek en gesê:  ‘Ek is seker dat jy in vrede sal sterf; jy het so heilig gelewe.’  Sy het geantwoord:

 

‘As ek op my werke vertrou sal ek verseker verlore wees.  Ek vertrou op Jesus my Verlosser, en daarom kan ek in vrede sterf.  Hoe anders kan ek voor die hemelse Regbank staan, waar ek rekenskap van my woorde moet gee?  Watter een van ons dade sal nié te lig bevind word wanneer dit in God se skaal geweeg word nie?  Nee, as Christus nie vir my gesterf het nie, sou ek vir ewig verlore gewees het, ten spyte van al my goeie werke.  Christus is my hoop, my verlossing en my ewige blydskap.’[8]

 

[1] Michael Reeves, The Unquenchable Flame, pp.47-48

[2] N.R. Needham, 2000 Years of Christ’s Power: vol.3, p.70

[3] Reeves, Ibid, p.38 en Arnold Dallimore, George Whitefield, pp.73-76

[4] Iain Murray, Heroes, p.55

[5] Thomas Watson, A Body of Divinity, p.220 (eie beklemtoning).

[6] Wayne Grudem, Systematic Theology, p.709

[7] John Piper, Future Grace, p.21

[8] Iain Murray, The Old Evangelicalism, p.99

Nóg bewyse dat Jesus die Seun van God is

Jesus walking on water

My haarkapper is ‘n Moslem. Ek het eenkeer vir hom gesê dat Jesus die Seun van God is.  Hy het vir my gesê:  ‘Die feit dat God sy lewensasem in Adam se neus ingeblaas het beteken nie dat hy die Seun van God is nie.  Daarom is dit ook nie nodig om te sê dat Jesus die Seun van God is, net omdat Hy uit ‘n maagd gebore is nie.’  Natuurlik wys die maagdelike geboorte dat Hy die Seun van God is.  Maar daar is ook baie ander bewyse dat Hy die Seun van God is.  In Jh.6:1-21 het ons twee voorbeelde hiervan.

 

Hy het die brood en die vis vermeerder (v.1-15)

Ek het eenkeer gesien hoe ‘n kulkunstenaar die mense met sy toertjies verstom. Sy handlanger het ‘per ongeluk’ die toertjies weggegee.  Die toertjies wat die mense verbaas het was niks meer as oë-verblindery nie.  Dit was egter nie so met Jesus se wonderwerke nie.  Om brood en vis te vermeerder, sodat ‘n paar duisend mense kos het is nie maar net ‘n oulike toertjie nie – dis ‘n wonderwerk wat vir ons wys dat Jesus die Seun van God is.

 

In 5:1 was Jesus by die Fees in Jerusalem. Nou – ‘n paar maande of ‘n jaar later (v.4) – is Hy in Galilea (v.1).  Hy het sopas gehoor dat Herodes vir Johannes die Doper onthoof het (Mt.14:13).  Omdat Hy alleen wou wees, het Hy na Betsaida aan noord-oos kus van die See van Galilea of Tiberias toe gevaar (v.1, Lk.9:10).  Volgens Mk.6:31-32 wou Hy ook wegkom sodat sy dissipels kon rus.

 

Die skare het gesien hoe Jesus in die boot klim, en het solank aan die ander kant vir Hom gaan wag (Mt.14:13, Mk.6:33). Hulle het vantevore gesien hoe Hy die siekes genees het (v.2), en wou gehad het dat Hy dit weer moes doen (Mt.16:14).  Hulle het nie vir Jesus gesoek nie, maar net sy tekens (v.26, 2:23-25).

 

Om te rus het Jesus saam met sy dissipels op die berg gaan sit (v.3). Toe Hy opkyk het Hy die skare na hulle toe sien aankom (v.5).  Die son het al laag in die lug gehang.  Die mense het kos nodig gehad, en die dissipels was ook honger (Mt.14:15, Mk.6:31).  Jesus het geweet wat Hy wou doen, maar het vir Filippus getoets om te sien of hy in die Seun van God glo (v.6, 14:8-9).  Het hy geglo dat Jesus vir baie mense kos kan gee, en dat Hý die God is wat vir Israel manna in die woestyn gegee het (Nm.11:21-23)?

 

Omdat Filippus van Betsaida af was (12:21), het Jesus vir hóm gevra waar die beste plek is om brood te koop (v.5). Volgens hom was 200 pennings (200 dae se betaling vir ‘n dagloner) nie genoeg om eers ‘n stukkie brood vir almal te voorsien nie (v.7, Mk.6:37).  Jesus het vir die dissipels gevra om te kyk hoeveel brood daar onder die skare is (Mk.6:38).  Andreas, Petrus se broer, het gesê dat daar ‘n seuntjie met vyf gars brode (‘n arm mans se kos) en twee vissies is (v.8-9).  Hy het gesê dat dit nie ‘n druppel in die emmer is vir so baie mense nie (v.9).

 

Jesus het vir die dissipels gesê om die mense in groepe van 50 en 100 op die groen gras te laat sit (v.10, Mk.6:39-40, Lk.9:14, Ps.23:2). Die getal van die mans alleen was omtrent 5000 (v.10, Mt.14:21).  Met die vroue en kinders saam kon daar maklik 15 000 tot 20 000 mense gewees het.  Uit net vyf broodjies en twee vissies het Jesus vir hulle almal kos gegee!

 

Jesus het opgekyk, vir sy Vader dankie gesê en die kos geseën (v.11, Mt.14:19, Jk.1:17, 1 Tm.4:5). Hy het sy dissipels beveel om die brood en vis onder die mense te versprei (v.11, Mt.14:19).  Almal het geëet totdat hulle versadig was, sodat die twaalf dissipels elkeen ‘n mandjie vol van brood en vis opgetel het (v.12-13, Mk.6:43, Eks.16:18, Ef.3:20).  Ons weet nie of Jesus dit vir die seuntjie, die armes, of die dissipels gegee het nie.  Wat ons wel weet is dat Hy nie met kos wou mors nie.

 

Die skare het besef dat Jesus die Profeet is van wie Moses gepraat het (v.14, Dt.18:15, 18). Soos Elisa het Hy die brood vermeerder (2 Kon.4:42-44).  Maar alhoewel hulle geglo het dat Hy ‘n profeet is, het hulle nié geglo dat dit Hý is wat manna in die woestyn gegee het nie.  In hulle gedagtes het die Messias nie gekom om hulle van hulle sonde te red nie, maar om hulle van die Romeine se onderdrukking te red en gratis kos vir hulle te gee.  In hulle nasionale ywer het hulle besluit om met geweld vir Jesus koning te maak (v.15).  Hy het hulle egter huistoe gestuur en vir die dissipels gesê om oor die meer te vaar (Mt.14:22).  Toe Hy die mense verdaag het, het Hy in die berg ingegaan om te bid (v.15, Mt.14:23).

 

Hy het op die water geloop (v.16-21)

In Suid- en Sentraal-Amerika is daar ‘n akkedis wat die gewone basilisk of Jesus Christ Lizard genoem word. Volgens National Geograhic kan ‘n volwasse akkedis vir 5 meter op die water se oppervlak hardloop voordat dit sink en verder moet swem.  Omdat jonger akkedisse ligter is, kan hulle vir langer afstande hardloop.  Soos wat jy regop bly wanneer jy ‘n fiets se pedale trap, bly die akkedis regop wanneer hy met die swemvliese tussen sy tone op die water trap.[1]

 

Dit klink nogal oulik om hierdie akkedis met die Jesus te vergelyk, maar volgens die Bybel is daar opmerklike verskille. Jesus het nie maar net vir 5 of 10 meter op die water geloop en toe gesink nie, maar vir omtrent 5 km sonder om te sink (v.19).  Hy het nie op ‘n spieëlgladde wateroppervlak geloop nie, maar op ‘n onstuimige see (v.18-19, Mt.14:24-25).  Hy het nie swemvliese, momentum of spoed nodig gehad om Hom bo die water te hou nie.  Weereens was hierdie ‘n wonderwerk wat vir ons wys dat Jesus die Seun van God is.

 

Dit was aand toe die dissipels van die berg af geklim het om na die strand toe te gaan (v.16, Mt.14:15). Hulle het in die boot geklim en begin om die 3 km na Kapermaüm toe af te lê (v.16, aan die noorde kant van die meer).  Jesus het vir hulle gesê om van Betsaida Julias af te vaar na ‘n ander Betsaida toe wat naby Kapernaüm en Gennesaret was (v.17, Lk.9:10, Mk.6:45, 53).  Die naam Betsaida beteken ‘huis van vis’.  Langs die meer moes daar sekerlik meer as een ‘huis van vis’ gewees het.

 

Jesus het vir ‘n paar ure gebid (Mt.14:23, 25), sodat Hy teen donker nog nie by die dissipels was nie (v.17). Die see het onstuimig geraak, omdat daar ‘n sterk wind gewaai het (v.18).  Die golwe het teen die boot geslaan (Mt.14:24) en die wind het teen hulle gewaai, sodat hulle nie vordering gemaak het nie (Mk.6:48).  Hulle was tussen 4.5 en 5.5 km in die meer in toe Jesus op die water na hulle geloop het (v.19, Mt.14:24).  Liberale kommentators sê dat Hy op die strand of op ‘n sandbank geloop het, maar volgens v.18-19 het Jesus op onstuimige golwe geloop.

 

Jesus het tussen 03:00 en 06:00 in die oggend na hulle toe gekom (Mt.14:25). Die dissipels kon nie in die donker sien nie en het gedink dat Hy ‘n gees is (v.19, Mt.14:26, Lk.24:37).  Moenie te gou dink dat hulle bygelowig of irrasioneel was nie.  Hulle was heeltemal rasioneel.  Om te dink dat dit ‘n mens was wat op die water geloop het, sou irrasioneel gewees het.

 

Jesus wou verby hulle geloop het (Mk.6:48), maar omdat Hy hulle vrees gesien het, het Hy hulle gerus gestel en gesê dat dit Hý is (v.19-20). Die dissipels moes verstaan het dat Hy nie maar net ‘n gewone mens is nie.  Hy is die Here wat die see onder sy voete vertrap; die God wat die see beheer (Job 9:8, Ps.77:20, 93:4, Mk.4:39).

 

Toe Jesus in die boot ingeklim het, het die wind dadelik gaan lê (Mt.14:32). Sy dissipels het Hom as die Seun van God aanbid (Mt.14:33, Mk.6:51).  Toe Hy die brood en die vis vermeerder het, het hulle dit nie besef nie, en daarom moes Hy ook hiérdie teken doen (Mk.6:52).  Terwyl hulle Hom aanbid het, was hulle skielik by die kus (v.21).  Deur hulle wonderbaarlik en veilig by hulle bestemming uit te bring, het Jesus gewys dat Hy die God van Ps.107:29-30 is.

 

Dié wat glo dat Jesus die Seun van God is sal die ewige lewe hê (20:31), terwyl dié wat nie glo nie in die hel sal beland (3:18). Glo daarom dat Jesus die Seun van God is.  Moet dit nie net in teorie doen nie.  Baie Suid-Afrikaners glo hierdie waarheid in hulle koppe, maar dit affekteer nie hulle lewens nie.  Hulle het in die kerk groot geword en weet dat Jesus die Here, Verlosser, en Seun van God is, maar soos die Jode in v.14-15 weet hulle nie wat dit beteken nie.  Hulle het nie ‘n idee wat dit beteken dat Jesus die Messias of Christus is nie, en dink dat dit sy van is.

 

Vir talle Christene in charismatiese en prosperity kerke, bestaan Jesus om hulle te genees, of om vir hulle geld, besittings en ‘n lekker gevoel te gee (v.26).  In hulle gedagtes is Jesus die genie wat bestaan om hulle wense te vervul, en nie die Seun van God voor wie hulle in aanbidding moet buig nie (Mt.14:33).

 

Ons moet egter nie haastig wees om die vinger na ander mense toe te wys nie. Ons self is soms maar traag om in die praktyk te glo dat Hy die Seun van God is.  Wanneer ons in ‘n moeilike situasie beland tree ons op asof Hy ons nie kan help nie.  Met ons lippe sê ons dat Hy die Seun van God is, maar ons biddeloosheid wys dat ons vir alle praktiese doeleindes ateïste is.  Soos Filippus tel ons hoeveel geld daar in die beursie is (v.7), en sit ons met ons hande in ons hare.  Soos Andreas dink ons dat nie eers Jésus met vyf broodjies en twee vissies iets kan doen nie.  Ons probeer om onsself uit te help en raak dan moedeloos omdat daar nie ‘n oplossing is nie, maar nogsteeds draai ons nie in gebed na Hom toe nie.  Ons het nie omdat ons nie bid nie (Jk.4:2).

 

Wanneer die Here ons dan uithelp is ons bly en prys ons Hom (v.14). Maar ons vergeet gou, en kort voor lank verhard ons ons harte (Mk.6:52).  Ons geniet die Here se gawes en dink glad nie daaraan dat Hy eintlik vir ons wil wys wie Hy is nie:  ‘n liefdevolle Verlosser en Vriend wat in al ons behoeftes voorsien en sy kinders nooit sal vergeet nie (Heb.13:5).  Ons onthou nie dat Hy die vorige keer soveel vir ons voorsien het, dat dit eintlik te veel was nie (v.13).  Sodra die nood druk, dan twyfel ons weer.  Ons glo nie dat Hy die wonderwerk kan herhaal nie (Mt.15:33).

 

In sy liefde help Hy ons weer (Mt.14:13-21, 15:32-39).  Weer ‘n keer prys ons Hom, maar sodra die volgende beproewing tref raak ons paniekerig.  Ons glo nogsteeds nie dat Hy die Seun van God is, en dat Hy enigiets kan doen nie (Mk.8:14-21).  Het ons vergeet dat Jesus uit ‘n seuntjie se kosblik vir 15 000 tot 20 000 mense aandete kan gee?  Het ons vergeet dat Hy op water kan loop, ‘n storm kan stilmaak, dooies kan opwek, siekes genees, blindes laat sien, en self uit die dood uit opgestaan het?  En as Hy dít gedoen het, kan Hy ons nie in óns beproewing help nie?  Kan Hy nie ons gebede beantwoord nie?

 

Ons moet besef dat ongeloof ‘n ernstige sonde is (16:9). Spurgeon het dit genoem ‘the monarch sin, the quitessence of guilt, the mixture of the venom of all crimes, the dregs of the wine of Gomorrah; it is the A1 sin, the masterpiece of Satan, the chief work of the devil… Unbelief is a Beelzebub sin; like Beelzebub, it is the leader of all evil spirits… it is the egg of all crime, the seed of every offence; in fact, everything that is evil and vile lies couched in that one word – unbelief.’[2]

 

Alhoewel ongeloof ‘n ernstige sonde is, kan dit vergewe word (1 Tm.1:13). As jy nog nooit geglo het dat Jesus die Seun van God is nie, moet jy die volgende doen:  lees stadig en noukeurig deur Johannes-Evangelie.  Bid dat die Here vir jou sal wys dat Jesus die Seun van God is.  Erken dat jy teen God gelaster het omdat jy nie sy getuienis aangaande sy Seun geglo het nie (1 Jh.5:10b).  Dank dat die Here dat Jesus die skuld vir al ons sondes (ook ongeloof) op Homself geneem het aan die kruis, en dat Hy daarvoor gestraf is.  Erken dat sy opstanding die finale spyker in die doodskis van ongeloof is, omdat dit eens en vir altyd bewys het dat Hy die Seun van God is (Rm.1:4).  Glo en vertrou dat Hy jou sonde kan vergewe.  Glo sy belofte dat dié wat hulle bekeer en na Hom toe uitroep, gered sal word (Rm.10:13).

 

Is jy alreeds ‘n gelowige? Jesus wil hê jy moet in sy liefde, krag, wysheid en goedheid glo.  Hy wil hê dat jy in die teorie en in die praktyk moet glo dat Hy die Seun van God is.  Wees dankbaar dat Hy geduldig en genadig is wanneer ons twyfel, maar weet ook dat dit Hom bedroef.  Bely die sonde van ongeloof as jy dit in jou hart sien, en lewe vreesloos, heilig, gehoorsaam, toegewyd en opreg soos iemand wat regtig glo dat Hy die Seun van God is.

 

‘n Paar jaar gelede was my broer verbaas om te hoor dat die Jehova’s Getuies glo dat Jesus die Seun van God is. Hy het gou agtergekom dat hulle nie dieselfde daarmee bedoel as ons nie.  In hulle gedagtes is Jesus net ‘n skepsel, en is Hy nie gelyk met die Vader nie.  Maar dit is nie wat die Bybel bedoel wanneer dit sê dat Jesus die Seun van God is nie.  Die wonderwerke in Jh.6:1-21 wil vir ons wys dat Jesus die Seun van God is, en dat Hy gelyk is met die Vader self (sien 5:18, 10:33, 36).

 

[1] http://news.nationalgeographic.com/news/2004/11/1116_041116_jesus_lizard.html en https://en.wikipedia.org/wiki/Common_basilisk

[2] C.H. Spurgeon, Autobiography: vol.1, pp.227-228

Is jou geloof eg?

Authentic faith

Enige jong kind is beïndruk as sy maatjie vir hom ‘n blink steentjie gee. Hy bêre dit in sy laai en dink dat dit iets werd is.  Dit lyk miskien vir hom soos ‘n diamant, maar dit is nie een nie.  Dit is so min werd soos die glas waarvan dit gemaak is.  Net so kan onegte geloof indrukwekkend lyk, maar voor die Here beteken dit niks.  Dit is net egte geloof wat vir Hom aanneemlik is, omdat net hierdie tipe geloof op sy geliefde Seun vertrou en Hom in die arms van geloof na die Vader toe bring.  Sonder egte geloof is dit onmoontlik om die Here te behaag (Hb.11:6).  In Jh.4:43-54 het ons ‘n voorbeeld van beide soorte geloof, en leer ons om die egte van die onegte te onderskei.

 

Onegte geloof (v.43-49)

‘n Bejaarde predikant het vir ons vertel hoe ‘n vrou jare tevore vir sy seun ‘n kaartjie gegee het vir sy verjaarsdag. Sy seun het die kaartjie oopgeskeur en binne-in gekyk.  Hy het vir die tannie gesê:  ‘Hier’s dan niks geld in nie,’ en die kaartjie op die vloer neergegooi.  Partykeer is mense so met die Here:  hulle soek die voorregte wat Hy vir hulle kan bied, maar het nie ‘n belang in Hom nie.  Sulke mense se geloof is nie eg nie.

 

Jesus het vir twee dae by die Samaritane in Sigar gebly en vir hulle die Woord geleer (v.40-41, 5). Na twee dae het Hy teruggegaan Galilea toe (v.43, 3).  Galilea was sy tuis provinsie in die noorde van Israel.  In Sigar het die Samaritane Hom as die Verlosser van die wêreld ontvang (v.42, 29-30).  Maar in Galilea – meer spesifiek in Nasaret – het hulle in sy wonderwerke geglo en nie in Hom nie (v.44-45, 48, Mt.13:57).  Hy was die groot Profeet van wie Moses gepraat het (6:14, 7:40, Dt.18:15, 18), maar die Galileërs het Hom nie erken nie (v.44, Lk.4:24).  En dit is juis hoekom Hy Judea in die suide verlaat het om in Galilea te preek.  In Judea wou die Fariseërs Hom vastrek (v.1-3), terwyl die Jode in Galilea nie in Hom geglo het nie en Hom uitgelos het.

 

Toe Jesus daar aangekom het, het die mense Hom verwelkom (v.45). Hulle het sy wonderwerke by die Paasfees in Jerusalem gesien (v.45).  In hulle oë was Hy ‘n beroemde en nasionale held.  Soos alreeds gesê het hulle in sy wonderwerke belanggestel, en nie in die Een van wie hierdie tekens getuig het nie (v.45, 2:23-25, 3:2, 6:26).  In ‘n sekere sin was hulle verwelkoming eintlik ‘n verwerping, omdat hulle nie ‘n Messias wou hê om hulle te verlos nie, maar ‘n towenaar om hulle te verbaas (v.45).

 

Jesus het weer in Kana aangekom waar Hy die water in wyn verander het (v.46, 2:1-11). Hy het moontlik by een van sy dissipels (Nataniël) tuisgegaan (21:2).  Kana was ‘n klein dorpie tussen die Middellandse See en die See van Galilea, omtrent 8 km noord van Nasaret.  Alhoewel Hy in die verlede ‘n wonderwerk daar gedoen het, het hulle nie in Hom geglo nie en wou hulle nog wonderwerke sien (v.46, 48).

 

Terwyl Hy hier was het ‘n koninklike beampte (Gk.) van Hom gehoor (v.45) en van Kapernaüm af na Hom toe gekom (v.47). Kapernaüm was ‘n groter dorp aan die See van Galilea se noord-kus; dit was omtrent 25 km van Kana af.  Koning Herodes Antipas se kwartiere was daar.  Die beampte het vir die koning gewerk en was dus nie ‘n Romein nie, maar ‘n Jood.  ‘My seun lê op sterwe,’ het hy gesê.  ‘Sal U asseblief kom om hom te genees?’ (v.47).  Jesus het vir hom gesê:  ‘Die mense van Galilea sal nie glo tensy hulle tekens en wonders sien nie.’ (v.48, 2:18, 6:30, 1 Kor.1:22, Mt.12:38-39).  Die beampte was desperaat en het gevra dat Jesus dadelik moet kom:  ‘Voordat my seun sterf,’ het hy gesê (v.49).  Sy geloof was onvolledig.  Hy het gedink dat Jesus nie die wonderwerk kon doen tensy Hy teenwoordig was nie (v.49).  Hy het ook gedink dat Jesus siekes kan genees, maar nie dooies kan opwek nie (v.49, 11:21, 32, Lk.8:49).

 

Toets jouself om te sien of jou geloof eg is of nie. Iemand wat homself nie toets nie, mag dalk net ‘n vals geloof hê wat hom in die hel laat beland.  Onthou ook dat dit ‘n sonde is om nie in Jesus en sy woorde te glo nie (Jh.16:9).

 

Moet asseblief nie dink iemand se geloof is eg, net omdat hy van Jesus en die Bybel praat nie. Jou geloof is nie noodwendig eg omdat jy lekker voel of omdat jy vrede het nie.  Ek byt nie daaraan as mense vir my sê:  ‘Ek weet nie hoe ek dit weet nie, maar ek weet net my geloof is eg’ nie.  Hóé weet jy dit?  Die Bybel is die maatstaf waaraan jy jouself moet meet om te sien of jou geloof eg is of nie.

 

Wat is Jesus vir jou? Is Hy die Here voor wie jy die knie buig in bekering en gehoorsaamheid?  Is Hy die Verlosser sonder wie jy nie gered en vergewe kan word nie?  Of bid en dank jy Hom hoofsaaklik omdat Hy jou gesond kan maak, vir jou geld kan gee, en jou kan help as jy in die moeilikheid is?  Is Jesus die Verlosser wie jy aanbid, liefhet en verheerlik, of is Hy ‘n genie wat bestaan om jou lewe beter te maak?  Bid jy net wanneer jy nood het, of bid jy ook in tye van voorspoed?  Wandel jy daagliks, konstant en stabiel saam met die Here?  Of soek jy alewig geestelike vuurwerke?  Jaag jy wonderwerke na?  Spring jy van een seminaar na die volgende, en een ervaring na die volgende, omdat jy opsoek is na daardie die emosionele ‘high’?

 

Indien jy só is, soek jy nie regtig vir Jesus nie; jy soek wat Hy vir jou kan gee. Jou geloof is nie veel beter as die duiwel s’n nie.  “Jy glo dat God één is.  Jy doen goed; die duiwels glo dit ook, en hulle sidder.” (Jk.2:19).  Om seker te maak dat jou geloof eg is, moet jy heel eerste in die regte Jesus glo.  Glo in Jesus wat die Seun van God is, en nie maar net ‘n super mens is wat wonderwerke doen nie.  Glo in Jesus wie se woorde magtig is om lewe te gee; Jesus wat sondeloos volmaak is; Jesus wat gesterf het om ons te red en op die derde dag uit die dood uit opgestaan het; Jesus wat ons sondes kan vergewe; Jesus wat as Koning heers oor alles en almal.

 

Maar egte geloof gaan een stap verder. Dit glo nie net die feite oor Jesus nie, maar vertrou op Hom.  Die persoon wat in Hom glo sê nie:  ‘Ek weet nie of die Here my wíl red nie,’ maar eerder:  ‘Die Here het gesê dat Hy dié wat na Hom toe kom sal vergewe.  Ek vertrou dat Hy my volgens sy belofte in Rm.10:13 sal red as ek Hom aanroep.’  Hierdie tipe geloof sal altyd uitloop op ‘n lewe van gehoorsaamheid (Jk.2:14-26).  Anders is dit nie ware geloof nie.

 

Egte geloof (v.50-54)

Arno en Riana is al vir 21 jaar getroud. Met hulle 20ste huweliksherdenking het Arno vir Riana van die werk af gebel en gesê:  ‘Gaan asseblief na die Mercedes garage toe – daar wag ‘n groot geskenk vir jou.’  Riana het nie vir een oomblik gedink dat hy vir haar jok nie.  Sy het nie gedink:  ‘As ek by die Mercedes garage kom en sê dat my man my gestuur het om ‘n geskenk te kom oplaai, gaan hulle nie ‘n idee hê waarvan ek praat nie, en gaan ek verleë voel’ nie.  Alhoewel sy nie die geskenk gesien het nie, het sy, omdat sy haar man geken het, geweet dat hy die waarheid praat.  In ons verhouding met die Here werk dit dieselfde.  Al sien ons nie die dinge waarvan Hy in sy Woord praat nie, glo ons dit omdat ons Hóm ken.

 

Jesus hoef nie by iemand teenwoordig te wees om hom te genees nie. Omdat Hy die Seun van God is, het Hy met ‘n woord die beampte se seun op ‘n afstand gesond gemaak (v.50).  Hy het vir die beampte gesê:  ‘Jy kan maar huis toe gaan – jou seun sal lewe’ (v.50).  Hy was nie soos die res wat tekens wou sien voordat hy sou glo nie (v.48).  Hy het eenvoudig Jesus se woorde geglo en huistoe gegaan met die volle oortuiging dat sy seun gesond was (v.50).

 

Alhoewel sy huis net 25 km weg was, het hy eers 24 uur later by die huis aangekom (v.52-53). Was dit omdat hy rustig was en geglo het sy seun sou lewe?  Nietemin, toe hy nog oppad was het sy slawe uitgekom om hom te ontmoet (v.51).  Hulle het seker by die huis gebly om die siek seun te versorg.  Die feit dat hulle die seun in die huis gelos het om die beampte op die pad te ontmoet, wys iets van hulle opgewondenheid en verbasing.  Hulle kon nie in die huis gewag het nie, maar moes uitgekom het om die goeie nuus te vertel.  ‘Jou kind lewe!’ het hulle gesê (v.52).  Dit het presies gebeur soos wat Jesus gesê het (v.50).

 

Sommige vertalings laat dit klink of die seun besig was om gesond te word (ESV).  Was die seun se geleidelike genesing ‘n gelykenis van die pa se groeiende geloof?  ‘Hoe laat het hy gesond geword?’ het die beampte vir sy slawe gevra (v.51).  Hulle het in v.52 gesê:  ‘Gister teen omtrent die sewende uur (13:00 volgens die Jode se berekening, of 19:00 volgens die Romeine s’n) het sy koors gebreek.’  As Jesus nie die koors gebreek het nie, sou hy stuipe gekry het en gesterf het.  Hoekom het die pa gevra hoe laat sy seun gesond geword het?  Was hy kleingelowig?  Wou hy miskien seker gemaak het dat Jesus hom gesond gemaak het, en dat dit nie toevallig was nie?

 

Die pa het dadelik onthou dat Jesus presies 24 uur gelede gesê het: ‘Jou seun lewe!’ (v.50, 52-53).  Hy het vir sy vrou, seun, slawe, en die res van sy gesin hiervan vertel, sodat hulle almal in Jesus geglo het (v.53).  Hulle het geglo dat Hy die Messias is (Jes.35:5-6).  Hulle het geglo dat Hy die almagtige Seun van God en die Gewer van lewe is (v.49, 53).  Hulle het geglo dat Hy soewerein is oor tyd en afstand (v.49-50, 52-53).  Hulle het geglo dat Hy liefdevol is (v.49).  Hulle het nie soos die res net in sy wonderwerke geglo nie (v.48).  Hulle het geglo dat die wonderwerk ‘n teken was, wat van sy Goddelike lewe en almag getuig het (v.54).  Deur so in Hom te glo het hulle die lewe in sy Naam ontvang (20:30-31).  Hierdie was die tweede teken wat Jesus gedoen het nadat Hy van Judea af na Galilea toe teruggekeer het (v.54, vgl. 2:11).

 

Om egte geloof te beoefen moet jy dit verstaan. Egte geloof is nie ‘n blinde sprong in die donker nie, maar is ‘n reaksie op dit wat jy weet so is, al het jy dit nog nie gesien nie (soos Riana se beloofde geskenk by die Mercedes garage).  In Hb.11:1 lees ons:  “Die geloof dan is ‘n vaste vertroue op die dinge wat ons hoop, ‘n bewys van die dinge wat ons nie sien nie.”  Egte geloof is ‘n reaksie op God se Woord, ‘n vaste vertroue dat dinge sal wees soos wat Hy vir ons gesê het (Hd.27:25).  Egte geloof is op God se Woord en beloftes gebasseer (v.50), en nie op ‘wishful thinking’ nie.  Volgens Rm.10:17 is “Die geloof is dus uit die gehoor, en die gehoor is deur die woord van God.”  Om oortuig te wees dat jy die LOTTO gaan wen omdat jy daarvoor gebid het, of omdat jy dit ‘uitgespreek’ het is nie geloof nie, maar ‘wishful thinking’.  Hoekom sê ek so?  Want God het nie gesê jy gaan dit wen nie.  Om egter nie kos te hê nie, maar te weet dat die Here dit vir jou gaan gee, is egte geloof wat op die beloftes van sy Woord gebou is.

 

Om dan jou geloof te versterk moet jy God se beloftes ken. ‘n Gelowige wat net drie beloftes ken, kan net drie belofte glo.  Maar as jy 250 beloftes ken, kan jy 250 beloftes glo.  Hoe sterker jy op die Woord staan, hoe sterker word jou geloof.  Dit help egter nie jy ken ‘n honderd of meer beloftes, maar twyfel of die Here dit sal nakom nie.  Sorg dan dat jy die Here self ken, sodat jy kan weet dat Hy betroubaar is en dat Hy sy beloftes sal vervul.  Iemand wat so in die Here glo, sal Hom aan sy beloftes herinner.  Dié persoon sal ‘n man of vrou van gebed wees.  En hoe meer hulle bid, hoe sterker word hulle geloof.  En hoe sterker hulle geloof word, hoe meer bid hulle.  En hoe meer die Here hulle gebede beantwoord, hoe sterker word hulle geloof dat Hy dit weer in die toekoms sal doen.

 

‘n Gelowige wat nie baie bid nie, sal nie gereelde antwoorde op sy gebede sien nie (Jk.4:2). En omdat hy nie antwoorde op sy gebede sien nie, word hy nie bemoedig en aangevuur om meer te bid nie.  Sulke gelowiges trap makliker in die strik om wonderwerke en ander sigbare tekens te wil sien voordat hulle glo.  Maar geloof is juis om aan die Here vas te hou as jy nie sien wat Hy doen nie.  Om soos die charismate oor tekens en wonderwerke te roem, is nie ‘n teken van sterk geloof nie.  “Want ons wandel deur geloof en nie deur aanskouing nie.” (2 Kor.5:7).  “salig is die wat nie gesien het nie en tog geglo het.” (Jh.20:29)

 

Is jou geloof eg? Moet dit nie vir jouself hou nie.  Vertel vir jou familie en vir ander wat die Here vir jou gedoen het, sodat hulle ook ‘n egte geloof in Hom kan hê (Gn.18:19, Dt.6:7, Ps.78:3-8).  Het jy al opgemerk hoe dikwels die Here een lid van ‘n huisgesin red, en hoe die hele gesin binne ‘n kort tyd daarna tot bekering kom (v.53, Hd.11:14, 16:15, 31-34, 18:8)?  Egte geloof is veronderstel om te groei, sodat dit ander mense kan bereik en beïnvloed.  Let op hoe die beampte se geloof gegroei het:  hy het eers geglo dat Jesus wonderwerke kan doen (v.47-48).  Toe het hy geglo dat Jesus se woorde gesag het (v.50).  Toe het hy in die Persoon van Christus geglo, hy en sy hele gesin (v.53).

 

Omtrent vyf jaar gelede het ek ‘n man beraad wat aanhoudend oor sy redding getwyfel het. Hy het gedurig sy hart ondersoek om te sien of sy geloof eg is.  Vir hom was die oplossing om nie na sy geloof te kyk nie, maar na Jesus.  C.S. Lewis het gesê dat dit lekker is om na ‘n waterval te kyk.  Maar sodra jy die waterval ignoreer en begin om te kyk of jy dit nog geniet, sal die plesier verdwyn.  Jy is nie veronderstel om op die plesier te fokus nie, maar op die waterval wat vir jou die plesier bring.  Net so is jy nie eintlik eers veronderstel om te kyk hoe diep jou geloof is nie.  Moenie op jou geloof fokus nie, maar op die Een in wie jy glo.  As jy dit doen sal jy sien dat jou geloof outomaties sterker word, en dat dit eg is.

Beskerming vir pelgrims

Pilgrim's Progress

Het jy al The Pilgrim’s Progress van John Bunyan gelees?  Die boek gaan oor ‘n man wat sy rug op die Stad van Verwoesting draai en na die Hemelse Stad toe vlug.  Oppad kom hy baie gevare teë:  Berg Sinaï, die Moedverloor Moeras, Apollion, die Dal van Doodskaduwee, die Vallei van Vernedering, leeus, Ydelheidskermis, Reus Wanhoop, ongelowiges, skynheilige en vals Christene, die Rivier van die Dood, en meer.  Die Here het hom egter teen al hierdie gevare beskerm.  Is jy ‘n pelgrim wat oppad is na die Hemelse Stad?  Watse gevare is daar op jou pad?  Die Here sal jou teen al hierdie gevare beskerm.  Mag Psalm 121 jou gerusstel.

 

1 ‘n Bedevaartslied.

Ek slaan my oë op na die berge:

waar sal my hulp vandaan kom?

2 My hulp is van die HERE

wat hemel en aarde gemaak het.

3 Hy kan jou voet nie laat wankel nie;

jou Bewaarder kan nie sluimer nie.

4 Kyk, die Bewaarder van Israel

sluimer of slaap nie.

5 Die HERE is jou Bewaarder;

die HERE is jou skaduwee aan jou regterhand.

6 Die son sal jou bedags nie steek nie,

die maan ook nie by nag nie.

7 Die HERE sal jou bewaar vir elke onheil;

jou siel sal Hy bewaar.

8 Die HERE sal jou uitgang en jou ingang bewaar,

van nou af tot in ewigheid.

 

Wie sal ons beskerm? (v.1-2)

Onthou jy die TV program ‘Highlander’? Die karakter se naam was Duncan Macleod.  Hy is 400 jaar tevore in die Skotse hoogland gebore.  Hy was onsterflik.  Wel, byna.  ‘n Koël, kar of meswond kon hom nie doodmaak nie.  Maar hy kon doodgaan as sy kop met ‘n swaard afgekap word.  En sommige van sy vyande het dit geweet.  Daarom het hy dikwels by kerke en begraafplase – ‘heilige grond’ – rondgehang.  Dáár was sy kop veilig.

 

Kan God net sy kinders beskerm by die tempel of op ander ‘heilige grond’? Die psalmis was van sy huis af oppad Jerusalem toe vir een van die jaarlikse Feeste (daarom noem v.1 dié Psalm ‘n bedevaarts- of pelgrimslied).  Om te reis was gevaarlik.  Rowers en wilde diere kon jou doodmaak (23:4, Esra 8:21-23, Lukas 10:30).  Wie sou hom beskerm?

 

Die tempel was op ‘n berg gebou (daarom praat sommige Engelse vertalings van dié Psalm as ‘A Song of Ascents’).  Soos wat hy nader gekom het, sou hy die berg sien en vra:  “Ek slaan my oë op na die berge:  waar sal my hulp vandaan kom?” (v.1).  Hoe sou Duncan Macleod dié vraag antwoord?  ‘Sodra ek by die tempel aankom sal ek op heilige grond wees en kan die vyand my geen skade aandoen nie.’  Was dit die Psalmis se antwoord?  “My hulp is van die HERE wat hemel en aarde gemaak het.” (v.2).

 

Jahwe is geen berggod wat tot ‘n berg of tempel op ‘n berg beperk is nie. Toe Israel afgode gedien het, het die Here gesê:  “Waarlik, tevergeefs verwag hulle dit van die heuwels en van die rumoer op die berge; waarlik, in die HERE onse God is Israel se heil.” (Jeremia 3:23).  Jare voor dit het Sirië op die berge teen Israel geveg en verloor.  Wat was hulle slotsom?  “Hulle gode is berggode; daarom was hulle vir ons te sterk; maar as ons met hulle op die vlakte veg, sal ons sekerlik sterker wees as hulle.” (1 Konings 20:23).  Hulle het gou geleer dat hulle verkeerd was; dat Israel se God hemel en aarde besit.  Hy kan op enige plek sy volk beskerm.

 

Moenie van Jesus ‘n berggod maak wat jou net op sekere plekke en in sekere omstandighede kan beskerm nie. Kan God jou in die aand beskerm as jou huis se alarm gebreek het?  Die hekslot van die huis waar ons onlangs vakansie gehou het kon nie sluit nie.  Die eerste dag of twee was ek angstig, totdat ek die beginsel in Psalm 127:1 ter harte geneem het:  “as die HERE die stad nie bewaar nie, tevergeefs waak die wagter.”  Kan die Here jou toekoms beskerm as jy jou pensioenfonds verloor het?  Is jy onder die Here se beskerming as jou man oorsee is vir besigheid en jy alleen by die huis is met die kinders?  Kan Hy jou maat en kinders beskerm as jy doodgaan en hulle alleen agterbly?  Kan Hy jou veilig hou as versoeking en beproewing soos bomme om jou val?  Ons moenie bang wees nie.  Vrees sal jou lamlê.  Nee, dis erger:  dit verneder God tot die status van ‘n berggod wat ons net op sekere plekke en tye kan beskerm.

 

Hoe sal Hy ons beskerm? (v.3-4)

In 2011 het ek en my vrou deur die nag Kaapstad toe gery. Terwyl sy bestuur het, het ek geslaap en andersom.  Ek kon rustig slaap omdat ek geweet het sy is agter die wiel.

 

God is altyd wakker. Hy slaap nooit nie.  Omdat dít so is sal Hy toesien dat sy pelgrim nie ‘n voet swik op die los klippe in die woestyn nie:  “Hy kan jou voet nie laat wankel nie; jou Bewaarder kan nie sluimer nie.” (v.3).  “want Hy sal sy engele aangaande jou bevel gee om jou te bewaar op al jou weë.  Hulle sal jou op die hande dra, sodat jy jou voet teen geen klip stamp nie.” (91:11-12).  Het dit al vir jou gevoel of die hemel stil is wanneer jy bid; of die Here slaap?  “Ontwaak!  Waarom slaap U, Here?  Word tog wakker!  Verstoot nie vir ewig nie!” (44:24).  Moenie bang wees nie:  dit lýk net of Hy slaap, maar Hy is wakker:  “Kyk, die Bewaarder van Israel sluimer of slaap nie.” (v.4).[1]  Hy is nie ‘n afgod wat (vir ewig!) slaap nie:  “En hulle [die Baälpriesters] het… die naam van Baäl van die môre tot die middag aangeroep en gesê:  o Baäl, gee ons antwoord!  Maar daar was geen stem en niemand wat antwoord nie.  En hulle het rondgespring by die altaar wat hulle gemaak het.  En toe dit middag was, het Elía met hulle gespot en gesê:  Roep hard; hy is mos ‘n god!  Hy is seker in gepeins, of hy het hom seker afgesonder, of hy is seker op reis; miskien slaap hy en moet wakker word.” (1 Konings 18:26-27).  Raak God ooit moeg of uitgeput?  “‘n Ewige God is die HERE, Skepper van die eindes van die aarde; Hy word nie moeg of mat nie” (Jesaja 40:28).  Sal jy rustiger slaap as jy weet dat God nooit slaap nie; dat Hý oor jou waak?

 

Moenie lewe asof God slaap en onbewus is van jou probleme nie. Moenie wakker lê oor jou kinders, werk, toekoms, geld, en veiligheid nie.  Laat God toe om God te wees.  Werp jou sorge op Hom (1 Petrus 5:7) en slaap rustig.  Sal jou probleme verdwyn omdat jy angstig is en wakker lê?  Kan die Here jou probleme wegvat?

 

Waarteen sal Hy ons beskerm? (v.5-6)

‘n Mens kry sonsteek as jy vir lang tye in die warm son is. Jou liggaam word te warm en kan homself nie afkoel nie.  Dit oorverhit tot 40.6˚C. Dis nie ‘n gewone koors wat deur inflammasie of infeksie veroorsaak word nie.  Sonsteek kan dodelik wees.  Jou liggaam begin verskriklik sweet en hou dan ewe skielik op.  Jy dehidreer en jou vel raak droog.  Jy voel duislig en naar.  Jy kry hoofpyne en stuiptrekkings.  Jou hart klop baie vinnig.  Jou spiere kramp.  Jy is verward en hallusineer.  Hou dít in gedagte wanneer jy v.5-6 lees:

 

“Die HERE is jou Bewaarder; die HERE is jou skaduwee aan jou regterhand. Die son sal jou bedags nie steek nie, die maan ook nie by nag nie.”

 

Die gemiddelde soldaat het ‘n skild in sy linkerhand gehad. Sy regterkant was onbeskerm.  Dit is wat die psalmis in v.5 bedoel:  “die Here is jou skaduwee aan jou regterhand.”  Onthou ook dat groot dele van Israel woestyn is.  Om vir ure in die bloedige son te loop is gevaarlik (sien Jona 4:8).  Daarom sê hy:  “die Here is jou skaduwee aan jou regterhand.  Die son sal jou bedags nie steek nie”  Die psalmskrywer onthou seker ook hoe die wolkkolom die volk oorskadu het toe hulle deur die woestyn getrek het:  “Hy het ‘n wolk uitgebrei as bedekking en vuur om die nag te verlig.” (105:39).

 

Wat bedoel die psalmis as hy sê dat die maan jou snags nie sal steek nie (v.6)? Ons weet nie presies watse effek die maan op mense het nie.  Party glo dat mal mense deur die maan geaffekteer is (vandaar die Engelse term ‘lunatics’).  Dit mag wees dat v.6 eenvoudig beteken:  ‘Die Here sal jou teen alle gevare van die dag en die nag beskerm.’  Só sê Psalm 91:5-6 dit:  “Jy hoef nie te vrees vir die skrik van die nag, vir die pyl wat bedags vlieg nie, vir die pes wat in die donker wandel, vir die siekte wat op die middag verwoes nie!”  Onthou ook dat baie mense in dié tyd geglo het dat die son en maan gode is.  Die psalmis sê dus:  ‘Jahwe is die enigste God.  Jy hoef nie bang te wees vir afgode nie.  Die Here sal jou beskerm.’

 

Is God nogsteeds die skaduwee aan ons regterhand? Hoor die Woord van die Here:

 

  • “Hy wat in die skuilplek van die Allerhoogste sit, sal vernag in die skaduwee van die Almagtige.” (91:1).
  • “Dan skep die HERE oor elke woonplek van die berg Sion en oor sy plekke van samekoms ‘n wolk bedags en rook met die glans van vuurvlamme in die nag; want oor alles wat heerlik is, sal daar ‘n beskutting wees. En daar sal ‘n afdak wees vir ‘n skaduwee bedags teen die hitte en vir ‘n skuilplek en oevlug teen die stortbui en die reën.” (Jesaja 4:5-6).
  • “En elkeen sal wees soos ‘n toevlug teen die wind en ‘n skuiling teen die stortreën, soos waterstrome in ‘n dor streek, soos die skaduwee van ‘n swaar rots in ‘n land wat versmag.” (Jesaja 32:2).
  • “Daarom is hulle voor die troon van God en dien Hom dag en nag in sy tempel; en Hy wat op die troon sit, sal sy tent oor hulle oopspan. Hulle sal nie meer honger en nie meer dors hê nie, en nooit sal die son of enige hitte op hulle val nie; want die Lam wat in die middel van die troon is, sal hulle laat wei en hulle na lewende waterfonteine lei, en God sal alle trane van hulle oë afvee.” (Openbaring 7:15-16). Kontrasteer dit met 16:8: “En die vierde engel het sy skaal op die son uitgegooi, en daaraan is dit gegee om die mense met vuur te skroei.”

 

Die enigste manier hoe jy in God se skaduwee kan skuil is deur geloof in Jesus. Is geloof net om die feite van die evangelie te glo:  ‘Jesus is God en het mens geword; Hy was sondeloos in sy lewe, maar het die straf van sondaars op Homself geneem in sy kruisdood; Hy is begrawe en het op die derde dag opgestaan’?  Geloof is nie minder as dit nie, maar dis verseker meer as dit (sien Jakobus 2:19).  Geloof is om onder Jesus se ‘vlerke’ te skuil, sodat die roofvoël van God se oordeel jou nie sien nie (Matteus 23:37).  In Alec Motyer se woorde:  ‘The only way to flee from God is to flee to Him.’

 

Wanneer sal Hy ons beskerm? (v.7-8)

John Witherspoon het vir jare elke dag te perd van sy huis in Rock Hill na New Jersey College se kampus toe gery. Een dag het ‘n kollega in sy kantoor in gestorm:  ‘Dr. Witherspoon, dr. Witherspoon!  Ek wil jou vertel van die Here se verstommende beskerming!  Ek was oppad tussen Rock Hill en die kampus.  My perdekar het omgeslaan en is teen die rotse verpletter!  Ek het nie ‘n skrapie opgedoen nie!’  Dr. Witherspoon het nie ‘n oog gewink nie, maar gesê:  ‘Laat ek jou iets méér verstommend vertel.  Ek het al honderde kere op daardie pad gery.  My perdekar het nog nooit omgeslaan nie; dis nog nooit teen die rotse verpletter nie.  Die Here het my nog élke keer beskerm.’

 

Beskerm die Here ons net as ons na ons asem hyg, hoendervleis kry, en dit naelskraap was? Die Here het sy pelgrim bewaar teen wilde diere, rowers, elke onheil, en selfs teen die dood:  “Die HERE sal jou bewaar vir [teen] elke onheil; jou siel [lewe] sal Hy bewaar.” (v.7).  “Geen onheil sal jou tref en geen plaag naby jou tent kom nie… Op die leeu en die adder sal jy trap, die jong leeu en die slang vertrap.” (91:10, 13).

 

Wat bedoel die psalmis as hy in v.8 sê: “Die HERE sal jou uitgang en jou ingang bewaar”?  Dié frase word gebruik van soldate wat uitgaan om te veg en dan terugkeer huistoe; van mense wat soos skape uitgaan weiveld toe en in die aand terugkeer na die kraal toe (2 Samuel 5:2, Numeri 27:17).  Die Here sal sy weermag teen die vyand beskerm, sy skape veilig hou teen wolwe.  Aan dié wat Hom gehoorsaam sê Hy:  “Geseënd sal jy wees by jou ingang, en geseënd sal jy wees by jou uitgang.” (Deuteronomium 28:6).  God sal jou nie net in dié lewe bewaar nie, maar “van nou af tot in ewigheid.” (v.8).

 

Hoe moet jy hierop reageer? Glo hierdie leerstelling.  Moenie twyfel dat die Here jou tot die einde toe en vir ewig sal bewaar nie.  Die duiwel sal jou nie steel nie.  Jy sal nie jou redding verloor nie.  Die Bybel sê:

 

  • “En Ek gee hulle die ewige lewe, en hulle sal nooit verlore gaan tot in ewigheid nie, en niemand sal hulle uit my hand ruk nie. My Vader wat hulle aan My gegee het, is groter as almal; en niemand kan hulle uit die hand van my Vader ruk nie.” (Johannes 10:28-29).
  • “Want ek is versekerd dat geen dood of lewe of engele of owerhede of magte of teenwoordige of toekomende dinge of hoogte of diepte of enige ander skepsel ons sal kan skei van die liefde van God wat daar in Christus Jesus, onse Here, is nie.” (Romeine 8:38-39).
  • “En mag Hy, die God van die vrede, julle volkome heilig maak, en mag julle gees en siel en liggaam geheel en al onberispelik bewaar word by die wederkoms van onse Here Jesus Christus! Hy wat julle roep, is getrou; Hy sal dit ook doen.” (1 Tessalonisense 5:23-24).
  • “En die Here sal my verlos van elke bose werk en my red om in sy hemelse koninkryk in te gaan.” (2 Timoteus 4:18).
  • “Aan Hom nou wat magtig is om julle van struikeling te bewaar en julle sonder gebrek voor sy heerlikheid te stel met gejuig” (Judas 24).

 

Beteken hierdie leerstelling jy kan geestelik lui wees en sondig soos jy wil? Sal jy nie in elk geval veilig in die hemel aanland nie?  Dalk nie.  Moet dit nie vanselfsprekend aanvaar nie.  Jy móét aanhou om die evangelie te glo en onder Jesus se vlerke te skuil.  Moenie ophou bid dat God jou teen die bose sal bewaar nie (Matteus 6:13).  ‘Eens-gered-altyd-gered’ moet in balans gebring word met “wie volhard tot die einde toe, hy sal gered word.” (Matteus 10:22).  God bewaar jou deurdat jy glo:  “‘n onverganklike en onbesmette en onverwelklike erfenis… wat in die hemele bewaar is vir ons wat in die krag van God bewaar word deur die geloof…” (1 Petrus 1:4-5).

 

Hoe het Pelgrimsrus sy naam gekry? In die 1872 het Alec Patterson spoelgoud hier ontdek.  Van oraloor het prospekteerders daarheen gestroom.  Soos wat die myners aangekom het, het die nuwe inwoners vir mekaar gesê:  ‘Another pilgrim has come to rest.’  In 1972 het Pelgrimsrus ‘n spookdorp geword.  Later het die regering dit herstel en tot ‘n lewende museum verklaar.  Jy het ‘n beter erfenis as spoelgoud:  ‘n ewige stad wat nooit ‘n spookdorp of museum sal word nie.  Die Here sal jou beskerm tot jy daar kom.  Dan sal die psalmis en ander gelowiges wat reeds daar is sê:  ‘Another pilgrim has come to rest.’

 

[1] Maar wat van Jesus: volgens Matteus 8:24 het Hy in die boot aan die slaap geraak?  Dié vers sê nie vir ons dat Hy nie God is nie, maar dat Hy volkome mens is.  Vir die tydjie wat Hy op aarde was het Hy die onafhanklike gebruik van sy Goddelike eienskappe prysgegee (Filippense 2:6-7).

Van twyfel tot geloof

Doubt to faith

Tydens my studies het een liberale professor my in die waarheid van die Bybel laat twyfel. My geloof is versterk toe ek die Bybel meer begin lees en memoriseer het. Die twyfel het verdwyn.

 

Hoe het Tomas beweeg van twyfel tot geloof?

 

24 En Thomas wat genoem word Dídimus, een van die twaalf, was nie saam met hulle toe Jesus gekom het nie. 25 Die ander dissipels sê toe vir hom: Ons het die Here gesien! Maar hy het vir hulle gesê: As ek nie in sy hande die merk van die spykers sien en my vinger steek in die merk van die spykers en my hand in sy sy steek nie, sal ek nooit glo nie.

 

26 En agt dae daarna was sy dissipels weer binne, en Thomas saam met hulle. En Jesus het gekom terwyl die deure gesluit was, en het in hul midde gestaan en gesê: Vrede vir julle! 27 Daarna sê Hy vir Thomas: Bring jou vinger hier, en kyk na my hande; en bring jou hand en steek dit in my sy; en moenie ongelowig wees nie, maar gelowig. 28 En Thomas antwoord en sê vir Hom: My Here en my God! 29 Jesus sê vir hom: Omdat jy My gesien het, Thomas, het jy geglo; salig is die wat nie gesien het nie en tog geglo het.” (Johannes 20).

 

Twyfel (v.24-25)

Tomas was een van ‘n tweeling en is daarom ook Didimus genoem. Hy was maar ‘n pessimistiese karakter en het, soos Eyore (die donkie in Whinnie-the-Pooh), altyd die donker kant van die lewe gesien. Toe Jesus vir Lasarus wou opwek, het Tomas vir sy kollegas gesê: ‘Kom ons gaan ook, dat ons saam met Jesus kan sterf.’ (sien 11:16, 8). In 14:5 sê hy: “Here, ons weet nie waar U gaan nie, en hoe kan ons die weg ken?” In 20:25 staan sy depressie uit soos ‘n seer duim. Maar Tomas was ook dapper en lojaal. Hy was bereid om saam met Jesus te sterf. Hy wou graag weet waarheen Jesus oppad was, sodat hy kon saamgaan.

 

Die eerste keer toe Jesus ná die opstanding aan die dissipels verskyn het, was Tomas afwesig (v.24, 19). Die teks sê nie vir ons waar hy was nie. Die ander dissipels het aanhoudend [Gk. imperfektum] vir hom gesê: ‘Jesus het aan ons verskyn!’ (v.25). Tomas was somber en skepties – hy het nie die tien ooggetuies geglo nie: “As ek nie in sy hande die merk van die spykers sien en my vinger steek in die merk van die spykers en my hand in sy sy steek nie, sal ek nooit glo nie.” (v.25). Hy wou (soos Johannes ná hom) kon getuig van Jesus wat “ons hande getas het” (1 Johannes 1:1). Hy wou nie die ander se getuienis glo nie. Dalk het hulle net ’n gees gesien. Of dalk was dit ’n vals Jesus. Of miskien iemand wat hom voorgedoen het as Jesus. Voordat jy te hard is op arme Tomas, moet jy onthou dat die ander ook getwyfel het.[1] Die Skrif sê:

 

“En [die vroue se] woorde het vir [die dissipels] na onsinnige praatjies gelyk, en hulle het hul nie geglo nie…En terwyl hulle hieroor praat, staan Jesus self in hul midde en sê vir hulle: Vrede vir julle! Toe het hulle verskrik en baie bang geword en gemeen dat hulle ‘n gees sien. En Hy sê vir hulle: Waarom is julle ontsteld en waarom kom daar twyfel in julle hart op? Kyk na my hande en my voete, want dit is Ek self. Voel aan My en kyk; want ‘n gees het nie vlees en bene soos julle sien dat Ek het nie. En terwyl Hy dit sê, wys Hy hulle sy hande en sy voete. En toe hulle van blydskap nog nie kon glo nie en hulle verwonder, sê Hy vir hulle: Het julle hier iets om te eet? Daarop gee hulle Hom ‘n stuk gebraaide vis en ‘n stuk heuningkoek. En Hy het dit geneem en voor hulle oë geëet.” (Lukas 24:11, 36-43).

 

Adoniram Judson was ‘n Amerikaanse sendeling in Burma. Toe sy vrou en sy kind dood is, het hy depressief geraak en vir 40 dae in die oerwoud gaan woon. Hy het die volgende woorde in sy dagboek geskryf: ‘God is to me the Great Unknown. I believe in Him, but I find Him not.’ Tomas en Judson is bewyse dat selfs toewyde gelowiges kan twyfel. Party gelowiges is meer geneig tot somberheid as ander. Wees barmhartig en geduldig met sulke mense (soos wat Jesus in v.27 met Tomas was). Judas 22 sê: “En aan sommige wat twyfel, moet julle barmhartigheid bewys.” Wanneer so iemand sterk dinge gesê het soos: ‘Ek sal nooit glo nie’ (v.25), moet jy aanhou bid en vertrou dat die Here hulle kan help. Jesus het Tomas se diep twyfel verander in ‘n sterk geloof (v.28). Richard Sibbes (‘n Puritein) het dit raak gevat: ‘Nothing is as certain as that which is certain after doubts.’

 

Vir jou wat twyfel: Soms word twyfel aangehelp, omdat jy nie gereeld saam met ander Christene byeenkom om God se Woord te hoor nie. Tomas het getwyfel, omdat hy nie die vorige Sondagaand saam met die ander was nie (v.24). Waar het Asaf sy oplossing gekry toe hý verward was? “Toe het ek nagedink om [my probleem] te verstaan, maar dit was moeite in my oë, totdat ek in die heiligdomme van God ingegaan [het]” (Psalm 73:16-17). Die Hebreërskrywer sê: “en laat ons op mekaar ag gee om tot liefde en goeie werke aan te spoor; en laat ons ons onderlinge byeenkoms nie versuim soos sommige die gewoonte het nie, maar laat ons mekaar vermaan, en dit des te meer namate julle die dag sien nader kom.” (Hebreërs 10:24-25). Martyn Lloyd-Jones was reg:

 

‘People who neglect attendance at the house of God are not only being unscriptural – let me put it bluntly – they are fools. My experience in the ministry has taught me that those who are least regular in their attendance are the ones who are most troubled by problems and perplexities… Moreover, those who do not attend God’s house will be disappointed some day, because on some favoured occasion the Lord will descend in revival and they will not be there. It is a very fooish Christian who does not attend the sanctuary of God as often as he possibly can, and who does not grieve when he cannot.’ (Faith on Trial, p.52).

 

Geloof (v.26-29)

Agt dae later was die dissipels weer bymekaar (agt dae tel van die Sondag wat Jesus opgestaan het, tot die volgende Sondagaand). Hoekom het Jesus nie deur die week aan hulle verskyn nie? Wou Hy Sondag instel as ‘n spesiale dag van aanbidding (sien Psalm 118:22-24, Handelinge 20:7, 1 Korintiërs 16:1-2)?

 

Die dissipels was agter geslote deure. Dit lyk of hulle, soos die vorige Sondagaand, wéér bang was vir die Jode (v.26, 19). Skielik het Jesus tussen hulle gestaan. Hoe presies dit kon gebeur is onverklaarbaar. In sy opstandingsliggaam kon Hy verskyn en verdwyn (Lukas 24:31). Maar die teks sê nie direk vir ons dat Hy deur die muur geloop het nie. Dit mag wees dat die geslote deur voor Hom oopgegaan, en weer agter Hom toegegaan het. Die dissipels se oë en ore was gesluit, sodat hulle dit nie kon sien nie. Dit is wat in Handelinge 12:10 gebeur het. Die tronkdeure was gesluit. Die engel het die deure voor Petrus oopgemaak sonder dat die wagte iets gesien of gehoor het.

 

Soos by die vorige geleentheid was Jesus se eerste woorde shalom – ‘Vrede vir julle.’ (v.26, 19). Jesus het geweet dat hulle bang was en wou hulle gerus stel. Voor sy dood het Hy mos vir hulle gesê: “Vrede laat Ek vir julle na, my vrede gee Ek aan julle; nie soos die wêreld gee, gee Ek aan julle nie. Laat julle hart nie ontsteld word en bang wees nie.” (14:27).

 

Maar daar was iets meer in Jesus se vredegroet. Deur sy kruisdood was daar nou ware vrede tussen God en mens: “Omdat ons dan uit die geloof geregverdig is, het ons vrede by God deur onse Here Jesus Christus” (Romeine 5:1).

 

Jesus het geweet wat Tomas in v.25 vir die ander dissipels gesê het. Daarom het Hy vir hom gesê: “Bring jou vinger hier, en kyk na my hande; en bring jou hand en steek dit in my sy; en moenie ongelowig wees nie, maar gelowig.” (v.27). Die teks sê nie vir ons dat Tomas sy hand en vinger in Jesus se wonde gesteek het nie. Jesus self sê dat Tomas sy wonde gesien het (v.29), maar nie dat hy daaraan gevat het nie. Dit was nie nodig nie. Die oomblik toe hy Jesus se wonde sien, het hy geglo dat Jesus die opstane Here is. En die feit dat Jesus geweet het wat hy in die geheim vir die ander dissipels gesê het, het hom oortuig dat Jesus God is. Daarom het hy in v.28 vir Jesus gesê: “My Here en my God!” Tomas het verseker gedink aan dit wat Jesus vóór sy dood gesê het:

 

“[dat] almal die Seun kan eer net soos hulle die Vader eer.” (5:23).

 

“voordat Abraham was, is Ek.” (8:58, cf. Eksodus 3:14).

 

“Hy wat My gesien het, het die Vader gesien.” (14:9).

 

Hy het die geweet dat die Messias God self is: “Want ‘n Kind is vir ons gebore, ‘n Seun is aan ons gegee; en die heerskappy is op sy skouer, en Hy word genoem: Wonderbaar, Raadsman, Sterke God, Ewige Vader, Vredevors” (Jesaja 9:5).

 

Die Jehova’s Getuies interpreteer Tomas se woorde anders as ons. Hulle sê:

 

  • Tomas was besig om te laster – hy het die Here se Naam ydelik gebruik (soos wat hulle ‘O my G__!’ in films sê). Maar geen lojale Jood sou die Here se Naam ydelik gebruik het nie. Buitendien is daar ‘n voegwoord (en) tussen ‘Here’ en ‘God’. Niemand sê: ‘My Here EN my God!’ as hulle laster nie. En as hy gelaster het: hoekom het Jesus hom nie bestraf nie, maar hom geseën? (v.29).
  • Tomas het vir Jesus ‘Here’ genoem het, maar toe opgekyk na die hemel en gesê: ‘My God!’ Maar weereens wys die voegwoord ‘en’dat Tomas met een persoon gepraat het. As ek vir my vrou sê: ‘Jy is lieflik en mooi’ praat ek nie met twee persone nie. Buitendien sê v.28: “En Thomas antwoord en sê vir Hom: My Here en my God!” Tomas het erken dat Jesus die God van die Ou Testament is: “my God en Here” (Psalm 35:23). Jesus het hom nie tereggewys nie, maar die lof aanvaar.

 

Tomas praat van my Here en my God. Sy woorde is warm en persoonlik. Luther het gesê: ‘Vat die woord my weg en jy vat Christenskap weg.’ Ek stem saam dat ‘n Christen se geloof nie ‘n private aangeleentheid is nie. Dis nie iets wat jy vir jouself hou nie. Jy is deel van ‘n groter liggaam. Jy is een met ander gelowiges (v.26). Tog is jou geloof persoonlik. Ander kan nie námens jou glo nie. Jy moet kan sê: ‘My Here en my God!’ (v.28).

 

Tomas het geglo eers nádat hy vir Jesus gesien het. Daarom sê Jesus: “Omdat jy My gesien het, Thomas, het jy geglo; salig is die wat nie gesien het nie en tog geglo het.” (v.29). In die Bybel is sien en glo teenoorgesteldes:

 

“Want ons wandel deur geloof en nie deur aanskouing nie.” (2 Korintiërs 5:7).

 

“Die geloof dan is ‘n vaste vertroue op die dinge wat ons hoop, ‘n bewys van die dinge wat ons nie sien nie.” (Hebreërs 11:1).

 

“vir wie julle, al het julle Hom nie gesien nie, tog liefhet; in wie julle, al sien julle Hom nou nie, tog glo en julle verbly met ‘n onuitspreeklike en heerlike blydskap, en die einddoel van julle geloof, die saligheid van julle siele, verkry.” (1 Petrus 1:8-9).

 

Pasop dat jy nie ’n verkeerde afleiding maak nie. Geloof is nie ‘n blinde sprong in die donker nie: ‘Ons weet nie of hierdie dinge so is nie, maar glo dit in elk geval en hoop vir die beste.’ Nee. Dis wat evolusie is. Daar is geen feite op die tafel nie, en tog glo mense dit. Ware geloof is gebasseer op feite. Ons het nog nooit vir Julius Caesar gesien nie, maar daar is genoeg bewyse sodat ons glo hy het werklik bestaan. Net so met Jesus se opstanding. Al het ons dit self nie gesien nie, was daar ‘n paar honderd ooggetuies. Op grond van hierdie en baie ander bewyse glo ons. Dít is wat v.29 beteken. As die feite verkeerd bewys kan word, dan is ons geloof tevergeefs:

 

12 As dit dan gepreek word dat Christus uit die dode opgewek is, hoe sê sommige onder julle dat daar geen opstanding van die dode is nie? 13 As daar geen opstanding van die dode is nie, dan is Christus ook nie opgewek nie. 14 En as Christus nie opgewek is nie, dan is ons prediking vergeefs en vergeefs ook julle geloof; 15 en dan word ons valse getuies van God bevind, omdat ons teen God getuig het dat Hy Christus opgewek het, wat Hy nie opgewek het nie, ten minste as die dode nie opgewek word nie. 16 Want as die dode nie opgewek word nie, dan is Christus ook nie opgewek nie; 17 en as Christus nie opgewek is nie, dan is julle geloof nutteloos, dan is julle nog in julle sondes; 18 dan is ook die wat in Christus ontslaap het, verlore. 19 As ons net vir hierdie lewe op Christus hoop, dan is ons die ellendigste van alle mense.” (1 Korintiërs 15:12-19).

 

As ons glo sonder om te sien, moet ons nie saam met die charismate en Fariseërs soek na visioene en tekens nie (Matteus 12:39). Jy hoef nie ‘n hemelreis mee te maak om te glo nie, want “salig is die wat nie gesien het nie en tog geglo het.” (v.29). Sien dan vir Jesus in die Skrif, glo die feite, bely Hom as Here en God, en oorkom jou twyfel (v.28). “As jy met jou mond die Here Jesus bely en met jou hart glo dat God Hom uit die dode opgewek het, sal jy gered word; want met die hart glo ons tot geregtigheid en met die mond bely ons tot redding.” (Romeine 10:9-10). In die hemel sal jy, soos Tomas, die merke in sy hande en sy sy sien (Openbaring 1:7, 4:6). Maar daardie tyd is nie nou nie.

 

Volgens oorlewering het Tomas die evangelie in Indië gepreek, en is hy daar met ‘n spies deurboor (John Foxe, Foxe’s Book of Martyrs, p.6). Tomas het tot die einde toe geglo. Hy het waarlik beweeg van twyfel tot geloof.

 

 

[1] Die feit dat Tomas (en die ander) getwyfel het, wys vir ons dat die opstanding nie ‘n hallusinasie was nie. Die dissipels het nie die storie opgemaak nie. Hulle het koue en harde feite gesoek om hulle te oortuig.